Քաղաքագետ. Իրանում հնարավոր է լիբիական կամ սիրիական սցենարի կրկնություն

Արմինֆո. Իրանում հնարավոր է սիրիական կամ լիբիական սցենարի կրկնություն՝ երկրի ներսում, այսպես կոչված, անվտանգության ուժեր տեղակայելու փորձով։ Նման կարծիք է հայտնել է Սթենֆորդի համալսարանի քաղաքագիտության դոկտոր,  քաղաքագետ Արթուր Խաչիկյանը՝ անդրաադառնալով Իրանի շուրջ իրադարձությունների զարգացման հնարավոր սցենարներին։

Նա նշել է, որ ԱՄՆ-ն և Իսրայելն ի սկզբանե ծրագրել էին վերացնել ռազմական և քաղաքական ղեկավարությանը՝ Իրանում ռեժիմը անհապաղ փոխելու համար։ Սակայն, ինչպես նշել է քաղաքագետը, դա չի ստացվել։ Հետևաբար, Խաչիկյանը կարծում է, որ Իրանի դեմ հարձակումները կշարունակվեն ավելի ինտենսիվ ռեժիմով և կարող են վերաճել լայնածավալ էսկալացիայի։

«Հիվանդանոցներ և դպրոցներ են ոչնչացվում, իսկ խաղաղ բնակիչների շրջանում զոհերի թիվը արդեն հասել է 800-ի։ Փորձ է արվում գլխատել Իրանի ղեկավարությանը, որպեսզի նրա տեղը զբաղեցնի նոր ղեկավարությունը, որը պատրաստ է զիջումների գնալ», - գրել է քաղաքագետը իր Ֆեյսբուքյան էջում։

Խաչիկյանը որպես մեկ այլ հնարավոր սցենար նշել է նաև քաղաքացիական բախումներ կամ էթնիկ պատերազմ հրահրելու հնարավորությունը, որպեսզի Իրանը ապակայունանա, և պարտադրվի կապիտուլյացիա։ «Այսինքն՝ հնարավոր է սիրիական կամ լիբիական սցենարի կրկնություն։ Սա կարող է նշանակել, որ որոշ ուժեր կփորձեն Իրանի տարածքում տեղակայել, այսպես կոչված, անվտանգության ուժեր, ինչպես արվեց, օրինակ, Սիրիայում», - նշել է Խաչիկյանը։

Քաղաքագետը նաև նշել է այդ նպատակներին հասնելու համար տեղական ուժերի օգտագործման հնարավորությունը՝ ինչպիսիք են քրդերը կամ այլ ազգային փոքրամասնություններ։ Այս առումով նա հիշեցրել է, որ Իրանում ապրում են արաբներ, պարսիկներ, ադրբեջանցիներ, այսինքն, բնակչության մոտավորապես 50%-ը բաղկացած է փոքրամասնություններից, որոնք կարող են օգտագործվել երկիրն ապակայունացնելու համար։

Այս իրավիճակում, ինչպես նշել է Խաչիկյանը, հարցն այն է, թե որքան ժամանակ Իրանը կկարողանա դիմակայել այս մարտահրավերներին։ Ընդ որում, նա ուշշադրություն է հրավիրել այն հանգամանքին,  որ դա հեշտ խնդիր չէ նաեւ Միացյալ Նահանգների համար, քանի որ ռազմական տեխնիկան սահմանափակ է, ինչի մասին արդեն հայտարարել է, նույնիսկ, ԱՄՆ զինվորական ղեկավարությունը: Բացի այդ, ինչպես նշել է քաղաքագետը, քաղաքական գինը բարձր է, նշելով, որ բողոքներ են լսվում ամբողջ աշխարհում, նույնիսկ՝ Մանիլայում, Հնդկաստանում, Իրաքում, Պակիստանում, ինչպես նաեւ ամերիկյան շատ խոշոր քաղաքներում։

«ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը իշխանության եկավ՝ խոստանալով խաղաղություն հաստատել, բայց հենց նրա գալով սկսվեցին բազմաթիվ պատերազմներ: Պատերազմի շարունակությունը բացասական հետևանքներ կունենա հենց երկրի համար, օրինակ, հնարավոր է տնտեսական ճգնաժամ. նավթի և գազի գները արդեն կտրուկ աճել են, աճում է նաեւ քաղաքական ճնշումը, և բողոքներ են լսվում ողջ աշխարհում», - եզրափակել է Խաչիկյանը:

Հիշեցնենք, որ փետրվարի 28-ի առավոտյան Միացյալ Նահանգները և Իսրայելը հարձակվել են Իրանի վրա: Ի պատասխան՝ Իրանը հարվածներ է հասցնում Մերձավոր Արևելքում գտնվող ամերիկյան բազաներին: Ամերիկա-իսրայելական ագրեսիայի արդյունքում սպանվել են Իրանի գերագույն առաջնորդ Ալի Խամենեին և մի քանի բարձրաստիճան իրանցի զինվորականներ: Ամերիկյան կողմը մինչ այժմ հաստատել է իր վեց զինվորների մահը: Իրանի հարավում գտնվող մի նահանգում գտնվող աղջիկների դպրոցի վրա Իսրայելի կողմից իրականացված հարվածի հետևանքով, վերջին տվյալներով, զոհվել է 170 աշակերտ և նրանց ուսուցիչներ, իսկ տասնյակներ վիրավորվել են։

HRANA-ի տվյալներով՝ փետրվարի 28-ին հակամարտության սկսվելուց ի վեր քաղաքացիական բնակչության շրջանում զոհերի ընդհանուր թիվը հասել է 1097-ի, այդ թվում՝ մինչեւ 10 տարեկան 181 երեխա։ Եվս 880 զոհերի մասին հաղորդագրությունները ներկայումս ստուգվում և դասակարգվում են։ Փետրվարի 28-ից ի վեր քաղաքացիական բնակչության շրջանում զոհերի թիվը հասել է 5402-ի, այդ թվում՝ 100 երեխա։