Հայաստանի վարչապետի մամուլի ծառայությունը ներկայացրել է Փաշինյանի և Ալիևի հանդիպման մանրամասները

Արմինֆո.Հայաստանի Հանրապետության վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը և Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահ Իլհամ Ալիևը 2025թ. հոկտեմբերի 2-ին Դանիայի Թագավորության մայրաքաղաք Կոպենհագենում հանդիպում են ունեցել Եվրոպական քաղաքական համայնքի 7-րդ գագաթնաժողովի շրջանակներում։

Ինչպես հաղորդում է ՀՀ վարչապետի մամուլի ծառայությունը, կողմերն ընդգծել են ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Ջ. Թրամփի նախաձեռնած Վաշինգտոնի խաղաղության գագաթնաժողովի պայմանավորվածությունների նշանակալիությունը։ Նրանք վերահաստատել են պատրաստակամությունը շարունակելու աշխատանքը Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև խաղաղության հետագա ամրապնդման ուղղությամբ։

Հայաստանի վարչապետը և Ադրբեջանի նախագահը կարևորել են տարածաշրջանում տրանսպորտային հաղորդակցության օգուտները, քննարկել են Ադրբեջանի տարածքում ենթակառուցվածքների զարգացման և Հայաստանի տարածքում «TRIPP» նախագծի իրականացման առաջընթացը՝ մտքեր են փոխանակել Վաշինգտոնի հռչակագրի իրագործման շուրջ։

Այս համատեքստում, կողմերը ողջունել են ԵԱՀԿ Մինսկի գործընթացը և դրա հետ առնչվող բոլոր կառույցները դադարեցնելու վերաբերյալ միաձայն ընդունված որոշումը։

Կողմերը կարևորել են վստահության ամրապնդման միջոցառումների հետագա իրականացման անհրաժեշտությունը և համաձայնել են շարունակել իրենց շփումները։

Հիշեցնենք, որ օգոստոսի 8-ին Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը և Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը Վաշինգտոնում ստորագրել են "խաղաղության մասին" յոթ կետից բաղկացած համատեղ հռչակագիր: Այն նախատեսում է համատեղ դիմում Եվրոպայի անվտանգության եւ համագործակցության կազմակերպությանը (ԵԱՀԿ) ԵԱՀԿ Մինսկի գործընթացի եւ դրա հետ կապված կառույցների դադարեցման մասին, ինչպես նաեւ Հայաստանի տարածքով տրանսպորտային միջանցքի ստեղծում, որը կմիացնի Ադրբեջանը իր նախիջեւանյան էքսկլավին: TRIPP նախագիծը (Trump Route for International Peace and Prosperity, թարգմանաբար ՝ «Միջազգային խաղաղության և բարգավաճման Թրամփի ճանապարհ», Հայաստանի հարավում գտնվող 42 կմ ճանապարհ, որի կառավարումը 99 տարով կտան ԱՄՆ-ին), փորձագետների կարծիքով, կարող է էապես փոխել աշխարհաքաղաքական իրավիճակը Հարավային Կովկասում:

2025 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ԵԱՀԿ-ն հայտարարել է Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման մանդատով օժտված ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի պաշտոնական լուծարման մասին: Երևանի և Բաքվի համատեղ հայտարարության հիման վրա կառույցն ամբողջությամբ կլուծարվի մինչև 2025 թվականի դեկտեմբերի 1-ը։

Ինչ վերաբերում է TRIPP-ին, ապա, ինչպես սեպտեմբերի 29-ին Ստրասբուրգում հայ լրագրողների հետ զրույցում հայտարարել է Փաշինյանը, "Թրամփի երթուղին հանուն միջազգային խաղաղության եւ բարգավաճման" նախագծի շուրջ քննարկումներն արդեն սկսվել են, վերջերս Հայաստան է այցելել ԱՄՆ պատվիրակությունը, որը մի շարք հանդիպումներ է ունեցել կառավարության եւ համապատասխան գերատեսչությունների ներկայացուցիչների հետ: Ընդ որում, նրա խոսքով, այս պահին որոշակի

պայմանավորվածություններ չկան։ Դա պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ ԱՄՆ նախագահ Թրամփի վարչակազմն ակնհայտորեն շատ լայն գլոբալ օրակարգ ունի ։ Այդուհանդերձ, ըստ նրա, արդեն սկսվել են քննարկումներ կոնկրետ բովանդակության, նախագծի վերաբերյալ։ «Մասնավորապես, մենք այժմ աշխատում ենք այն բանի վրա, թե ով պետք է կազմի նախագիծը, ինչպես պետք է կազմենք նախագիծը, ով պետք է ֆինանսավորի այն, քանի որ երկաթուղին պետք է նախագծվի, այնպես չէ՞»,- հարցրել է Փաշինյանը։ Ինչպես նշել է Փաշինյանը, TRIPP ենթակառուցվածքային նախագիծը գործելու է Հայաստանի Հանրապետության տարածքում, իսկ դրա բիզնես մոդելը երկկողմ ձևաչափով համաձայնեցվելու Է ԱՄՆ-ի և Հայաստանի միջև: TRIPP-ը, որը բաղկացած է մի քանի տասնյակ կիլոմետր տարբեր ենթակառուցվածքային օբյեկտներից, կունենա ինչպես տարածաշրջանային, այնպես էլ գլոբալ նշանակություն և ազդեցություն:

Այնուամենայնիվ, նախագահ Ալիևը շարունակում է, այսպես կոչված, "Զանգեզուրի միջանցքի" բացման մասին պատումը տարբեր միջազգային հարթակներից ։ Վերջին անգամ նա այդ մասին խոսել է ՄԱԿ ամբիոնից։ Դա երբեմն զարմացնում է, նույնիսկ, Փաշինյանին, ինչպես՝ օրերս ԵԽԽՎ-ում, երբ նա կոչ արեց բոլոր նրանց, ովքեր կրկնում են Ալիևի խոսքերը, գոնե ծանոթանալ վաշինգտոնյան փաստաթղթերին, որտեղ ոչ մի խոսք չկա այդ մասին։

Սակայն արդեն հոկտեմբերի 1-ին Հայաստանի խորհրդարանի ամբիոնից Փաշինյանը ենթադրություն հայտնեց, որ, "Զանգեզուրի միջանցք" ասելով, Ադրբեջանի ղեկավարությունը նկատի ունի ճանապարհ իր տարածքում, մասնավորապես, Հորադիզ և Զանգելան քաղաքների միջև։ "Այդ պատճառով, երբ ասում են "Զանգեզուրի միջանցք", իմացեք, որ դա Հայաստանի մասին չէ, նրանք են խոսում իրենց երկրի տարածքի մասին։ Հետևաբար, այս թեման եկեք համարենք փակված ... Նրանք օգտագործում են "Զանգեզուրի միջանցք" տերմինը ։ Թող կոչեն ինչպես ուզում են, մենք խնդիր չունենք", - հայտարարեց Փաշինյան