Արմինֆո.ՀՀ Սահմանադրական դատարանի որոշումը, որով դատավորի պաշտոնում նշանակմանը խոչընդոտող հիվանդությունների նախկինում ընդունված ցանկը ճանաչվել է ՀՀ Սահմանադրության 49-րդ և 75-րդ հոդվածներին հակասող և անվավեր, կարող է խոչընդոտել արդարադատության արդյունավետ իրականացմանը: Այդ մասին ԱրմԻնֆո-ի թղթակցի հետ զրույցում հայտարարել է փաստաբան Ռուբեն Մելիքյանը՝ անդրադառնալով Սահմանադրական դատարանի կողմից ավելի վաղ հրապարակված որոշմանը' ի պատասխան Հայաստանի օմբուդսմեն Անահիտ Մանասյանի հայտարարության:
Մասնավորապես, որոշումը վերաբերում էր լիակատար խուլ կամ լիակատար կույր մարդկանց։ Մելիքյանն ուշադրություն է հրավիրել այն հանգամանքին, որ այս պահին ծանոթ է միայն որոշման եզրափակիչ մասին։ Սակայն, ընդհանուր առմամբ մեկնաբանելով այս հարցի շուրջ ծագած վեճերը, նա ուշադրություն է հրավիրել այն փաստի վրա, որ այսօր հատկապես կարեւորվում է հենց այն տեսագրություններին օբյեկտիվ գնահատական տալու դատավորների ունակությունը, որոնք ներկայացվում են ինչպես պաշտպանական, այնպես էլ մեղադրող կողմից: Այդ առումով՝ Մելիքյանը պատմել է մի դեպք սեփական փորձից։
"Նման մի գործի ընթացքում դատախազը պնդում էր, որ ներկայացված տեսանյութում իմ պաշտպանյալը ոտքով հարվածում է մեքենային, սակայն ես դա չեմ տեսել։ Եվ, ըստ էության, գործի արդյունքը կախված էր այն բանից, թե ինչ կտեսնի դատավորը", - ասել է իրավապաշտպանը։
Այդ առնչությամբ նա հարց է տվել, թե ինչ անել, եթե նման գործը քննի լիակատար կույր դատաավորը։ Այլ կերպ ասած, ինչպես ընդգծել է Մելիքյանը, դժվար է պատկերացնել, թե նման իրավիճակում մարդն ինչպես կարող է արդյունավետ արդարադատություն իրականացնել։ "Օրինակ, քրեական դատավարության տեսանկյունից կարևոր է դատավորի կողմից ներկայացված ապացույցների անմիջական ընկալումը։ Եվ լինում են դեպքեր, երբ այդ ընկալումը հնարավոր չէ ապահովել այլ կերպ, քան տեսողության միջոցով: Իհարկե, մենք չենք կարող հաշվի չառնել այն փաստը, որ այսօր ՝ տեխնոլոգիաների զարգացման դարաշրջանում, նման մարդիկ ավելի շատ հնարավորություններ ունեն։ Բայց այդ տեսանկյունից վաղը կարող ենք պայքարել կուրություն ունեցող վարորդների իրավունքների համար, և դա նույնպես ներկայացնել որպես խտրականության դեմ պայքար", - դժգոհել է փաստաբանը։
Մելիքյանն, այնուամենայնիվ, համաձայնել է, որ որոշ դեպքերում հնարավոր են բացառություններ, հիշեցնելով, որ այն ժամանակ, երբ ինքը Արցախի օմբուդսմեն էր, իր տեղակալն այդ ժամանակ Արտակ Բեգլարյանն էր (այժմ Արցախ միություն ՀԿ ղեկավարն է, երկու աչքերի կուրություն ունի - խմբ.): Բացի այդ, նրա խոսքով, որպես ուսանող, իր հետ միասին սովորել են երկու հոգի, որոնք երկու աչքի կուրություն ունեին, սակայն լավ արդյունքներ էին ցույց տալիս։ Նա, սակայն, ընդգծել է, որ տվյալ դեպքում կան որոշակի չափանիշներ, և ամեն մարդ չէ, որ կարող է դատավոր դառնալ։ "Իսկ եթե մենք խոսում ենք երկու ականջների խուլության մասին, ապա այստեղ էլ պետք է հասկանալ, որ դատավորը ոչ միայն պետք է իմանա գործի էությունը, այլև ուշադրություն դարձնի ինտոնացիային, որը շատ կարևոր է ճիշտ ընկալման ձևավորման տեսանկյունից։ Տեքստը կարելի է կարդալ, բայց եթե գործ ունենք կենդանի խոսքի հետ, ապա մարդու ինտոնացիան ընկալելու անհնարինությունը կարող է բազմաթիվ խնդիրների հանգեցնել արդարադատության իրականացման ընթացքում", - պարզաբանել է Մելիքյանը։
Վերն ասվածի առնչությամբ, անդրադառնալով նման որոշում կայացնելու հնարավոր նպատակներին, փաստաբանն ուշադրություն է հրավիրել նախընտրական շրջանի հետ դրա զուգադիպության պատահական չլինելու վրա: "Այստեղ կարևոր է հասկանալ, որ Հայաստանի օմբուդսմենը բնակչության ընկալման մեջ լիովին ասոցացվում է կառավարող "Քաղաքացիական պայմանագիր" կուսակցության հետ, և, հնարավոր է, այդ կերպ նրանք միայն փորձում են լրացուցիչ դիվիդենտներ հավաքել բնակչության այն հատվածի շրջանում, որը լսողության կամ տեսողության որոշակի արատներ ունի", - եզրափակել է իրավապաշտպանը:
Հիշեցնենք, որ անվավեր էին ճանաչվել Սահմանադրության որոշ հոդվածներ, որոնք վերաբերում էին լիակատար խլություն կամ կուրություն ունեցող անձանց դատավոր նշանակման լիակատար արգելքին: Սահմանադրական դատարանի կողմից գործի քննությունն ընդունվել է Մարդու իրավունքների պաշտպան Անահիտ Մանասյանի ներկայացրած դիմումի հիման վրա, որով նա վիճարկել է դատավորի պաշտոնում նշանակմանը խոչընդոտող ֆիզիկական արատների եւ հիվանդությունների հետ կապված սահմանափակումները: Մասնավորապես, խոսվել է 2019 թվականի մայիսի 30-ին ՀՀ կառավարության կողմից ընդունված ֆիզիկական արատների և հիվանդությունների ցանկերի մասին, որոնց առկայության դեպքում անհնար է դառնում դատավորի պաշտոնում նշանակել երկու ականջի խուլություն կամ երկու աչքի կուրություն ունեցող անձանց:
Հայ փորձագետ. Կարո՞ղ է արդյոք ժամանակակից Ադրբեջանը գոյություն ունենալ առանց ռուսական և խորհրդային արդիականացման
ՀՀ պաշտպանության նախկին փոխնախարար. Հարավային Կովկասը մտնում է անկայունության նոր փուլ
Փորձագետ. Ադրբեջանի քաղաքական ղեկավարությունը բացահայտ հայտարարել է, որ «Հայաստանի օկուպացիան նրանց նոր ազգային նպատակն է»
Իրավապաշտպան Ռուբեն Մելիքյանը հեռացվել է ԵՊՀ-ից
Զախարովա․ ԵՄ հետ մերձեցման Հայաստանի գիծը ռիսկեր է պարունակում ԵԱՏՄ անդամ երկրների տնտեսական անվտանգության համար
Ժամանակն է, որպեսզի հարավկովկասյան երկրները Հարավային Կովկասի մասին մտածեն որպես մեկ ընդհանուր տարածաշրջանի. Փաշինյան
Փաշինյան․ Հայաստանն ու Ադրբեջանը պետք է հանգիստ թողնեն միմյանց
Մոսկվան Հայաստանի հետ կապված իրավիճակում տեսնում է այն ինտեգրացիոն միավորումներին հարվածելու փորձեր, որոնց մասնակցում է ՌԴ-ն․ Ռուսաստանի նախագահի օգնական
Զախարովա․ Հայաստանը Ռուսաստանի հետ հարաբերություններն ընկալում է որպես գործիք՝ դեպի ԵՄ վերակողմնորոշումը ֆինանսապես ապահովելու համար
Հայաստանի արդարադատության նախարարն ու ԵՄ դեսպանը քննարկել են Երևանի համար վիզաների ռեժիմի ազատականացման օրակարգային հարցեր
Ադրբեջանագետ. Հայաստանի դեմ Ադրբեջանի զավթողական ծրագրերը հնարավոր են դարձել բացառապես Արցախի հարցով Փաշինյանի որոշումների արդյունքում
Զախարովա. Ռուսաստանը բողոքի նոտա է հղել Հայաստանին՝ Գյումրիի «Մայր Հայաստան» հուշահամալիրում տեղի ունեցած վանդալիզմի դեպքի կապակցությամբ
Սամվել Կարապետյանն առաջարկում է ընտրություններից հետո ստեղծել ընդդիմադիր կոալիցիա
Արցախի մշակութային ժառանգության պաշտպանը Մոսկվային կոչ է արել արձագանքել օկուպացված ԼՂՀ-ում Ադրբեջանի կողմից Հայրենական մեծ պատերազմի հուշարձանների ոչնչացմանը
Գլխավոր դատախազությունը դիմել է ԿԸՀ ՝ Ռոբերտ Քոչարյանի նկատմամբ քրեական հետապնդմանը համաձայնության համար
Նիդերլանդների վարչապետն իր աջակցությունն է հայտնել Հայաստանում ժողովրդավարական բարեփոխումների և տնտեսական դիվերսիֆիկացման օրակարգին
