Արմինֆո.Հայոց պետականության առավել սուր խնդիրն ու սպառնալիքը արդիական իշխանության խնդիրն է, որի ակտիվությունը հանգեցնում է Հայաստանի և հայոց պետականության համար աղետալի հետևանքների: Այդ մասին Facebook-ի իր էջում գրել է քաղաքական գիտությունների դոկտոր, ազգային անվտանգության ոլորտի փորձագետ, Արցախի ԱԳ նախարարի նախկին խորհրդական Հրաչյա Արզումանյանը՝ ներկայացնելով տպավորությունները ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդում Լեռնային Ղարաբաղի հումանիտար ճգնաժամի վերաբերյալ լսումներից:
Քաղաքագետի կարծիքով ՝ Հայաստանում տեղի է ունեցել արտաքին և ներքին միջավայրի միջև սահմանների ջնջում, երբ անհնար է և, պարզապես, սխալ սահման գծել և տարբերակել ներքին և արտաքին միջավայրն ու քաղաքականությունը: Սա, ըստ Արզումանյանի, Հայաստանի արդիական իշխանության "փայլուն" ձեռքբերումն է, որը Հայաստանը կանգնեցրել է ամբողջովին արտաքին կառավարման տակ գտնվող "անկումային պետության" վերածվելու եզրին:
Նրա կարծիքով, անհրաժեշտ է հրաժեշտ տալ այն հույսին, որ իշխանությունը կսթափվի և գոնե ինքնապահպանման զգացումից ելնելով կսկսի վարել հայկական ինքնիշխան քաղաքականություն, այլ ոչ թե ներկայացնել և իրացնել ուժի կենտրոնների շահերը, առաջին և վերջին հերթին ՝ ՌԴ-Թուրքիա ռազմավարական դաշինքի։
Այսպիսով, ըստ նրա, Հայաստանում արդիական իշխանության փոփոխությունը դառնում է հայ ժողովրդի ամենաառաջնային խնդիրը։ Այս հետեւությունը բացառապես իշխանության վաստակն է, որը կարողացել է իրավիճակը հասցնել այս վիճակին՝ էքզիստենցիալ ռազմական սպառնալիքների ֆոնին։
Փորձագետը ցավով նշում է, որ այսօր կարելի է խոսել հայկական իշխանության և էքզիստենցիալ սպառնալիքների միջև դրական հետադարձ կապի մասին: Հայկական իշխանությունների գործողությունները սաստկացնում են սպառնալիքները ՝ ուղիղ հարվածի տակ դնելով հենց իշխանական ինստիտուտները, պետական ինքնիշխանությունն ու հայոց պետականությունը ։ "Թե որքանով է դա արվում գիտակցաբար, և որքանով է դա ոչ կոմպետենտության, հիմարության, գաղափարական և հոգեբանական վերաբերմունքի հետևանք, երկրորդական է, քանի որ ձեռք բերված էֆեկտներն ամեն դեպքում կործանարար են Հայաստանի և հայ ժողովրդի համար", - նշում է Արզումանյանը:
Նրա համոզմամբ ՝ ներկայիս հայկական իշխանությունը ոչնչացնում է հայոց պետականությունը ՝ ունենալով միայն մեկ նպատակ. իրեն իշխանության մեջ պահելը: Հենց այդ նպատակով էլ իշխանությունն անում է ամեն ինչ, որպեսզի բացառվի հայ հասարակության և ժողովրդի համախմբումը էքզիստենցիալ սպառնալիքների առջև ։ "Հաց ու տեսարաններ" ՝ հասարակությանը զբաղեցնելու, ինքնապահպանման զգացումը քնեցնելու և Հայաստանի փրկության համար համախմբումը բացառելու համար ։ Աշխարհի պես հին է և գործում է անխափան: "Հացը" երկնքից ընկավ, ավելի ճիշտ ՝ "ոչ մի տեղից" հայտնվեց ուկրաինական պատերազմի և ՌԴ ակտիվ բնակչության արտագաղթի շնորհիվ, այդ թվում՝ դեպի Հայաստան։ Իսկ տեսարանները կազմակերպվում են նոն-ստոպ ռեժիմով։
Միևնույն ժամանակ, արդիական իշխանության փոփոխության անհրաժեշտությունը հանգեցնում է մի շարք փոխկապակցված և բարդ մարտահրավերների և խնդիրների, որոնք պահանջում են առանձին վերլուծություն, որտեղ, առաջին հերթին, պետք է պատասխանել այն հարցին, թե "ով" կարող է դառնալ դերակատար, ով իր վրա կվերցնի այս խնդրի լուծումը ։ "Ինձ համար ակնհայտ է, որ դա կլինի ոչ թե քաղաքական, այլ հասարակական և ազգային գործիչ, որը կկարողանա իր շուրջը համախմբել հայ հասարակությանը երկրի պաշտպանության և պետական ինքնիշխանության փրկության խնդիրների շուրջ ՝ "տեխնոկրատների կառավարության" (պրոֆեսիոնալների, այլ ոչ թե քաղաքական գործիչների) ստեղծման միջոցով։
Բայց ինչպես կարելի է դրան հասնել, ինչպես անջատել Նիկոլ Փաշինյանին իշխանությունից ՝ առանց պետական ինստիտուտները փլուզելու և Հայաստանը քաոսի մեջ մտցնելու՝ արտաքին ռազմական էքզիստենցիալ սպառնալիքների ֆոնին, - հարց է տալիս փորձագետը ։ Սա չափազանց բարդ խնդիր է ՝ հաշվի առնելով, որ Հայաստանի վարչապետին շրջապատում և պաշտպանում են Հայաստանի/Արցախի նախկին ղեկավարները, բանակի, ԱԱԾ-ի, ՆԳՆ-ի գեներալները, ԱԳՆ-ի, դատախազության ղեկավարները, գերագույն դատավորները և այլն:
Հետևաբար, միայն որոշելով, թե ով և ինչպես է լուծելու իշխանության խնդիրը Հայաստանում, կարելի է խնդիր դնել հայ հասարակության համախմբման, որը բավական փորձառու է, որպեսզի այն հնարավոր լինի մոլորցնել երևակայական օրակարգերով, ռուսական/թուրքական փորձանոթների փոխնակ առաջնորդներով։ Հասարակությունը ոտքի է ելնում, եթե նրա վստահությունը կարող է շահել ազգային առաջնորդը, ով հստակ հասկանում է, թե ինչպես է Հայաստանը դուրս գալու աղետից՝ հստակ և հակիրճ ձևակերպելով իր տեսլականը ։ Նման առաջնորդի ի հայտ գալը կլինի հայ հասարակության ինքնակազմակերպման և էմերջենցիայի գործընթացների արդյունք, որոնք հանգեցնում են "ոչ մի տեղից" նոր որակի ծնունդի ՝ որպես համակարգային դինամիկայի արդյունք։
Միևնույն ժամանակ, վերլուծաբանը կարծում է, որ առավել սուր արտաքին սպառնալիքը ռուս - թուրքական ռազմավարական դաշինքն է, որը շարունակում է գործել հայ ժողովրդի և հայոց պետականության նկատմամբ: Եվ բոլորովին պատահական չէ, որ ՌԴ-ի և Ադրբեջանի դիրքորոշումները ՄԱԿ-ի ԱԽ նիստում ամբողջությամբ համընկել են ։ Այս համատեքստում Ադրբեջանը պետք է դիտվի որպես պրոքսի երկիր, որի միջոցով ՌԴ/Թուրքիան իր շահերն են իրականացնում տարածաշրջանում։ "Ադրբեջանը որպես ինքնուրույն քաղաքականություն վարող անկախ պետություն դադարել է գոյություն ունենալ, եւ Հայաստանը պետք է բոլոր ասպարեզներում դիմակայի ուժի կենտրոններին, այլ ոչ թե փոքր պետությանը", - համոզված է վերլուծաբանը: Սա, նրա կարծիքով, իր բնույթով ասիմետրիկ առճակատում է, որում ներուժի և հնարավորությունների քանակական անհավասարությունը պետք է հավասարակշռվի որակով ։ Պետք է դադարել նայել Ադրբեջանին, բայց կենտրոնանալ ՌԴ-ի ու Թուրքիայի վրա, որոնք Հայաստանին թշնամի են նշանակել։ Արզումանյանն այս համատեքստում համոզված է, որ Հայաստանը բավականին լավ շանսեր ունի դաշնակցային հարաբերություններ կառուցելու Արևմուտքի երկրների, առաջին հերթին, Ֆրանսիայի, ԱՄՆ-ի և այլոց հետ: Սակայն՝ իշխանափոխությունից հետո։
Փորձագետ. Հայաստանի վրա տնտեսական ճնշումը կարող է գործնականում անցավ լինել ԵԱՏՄ մյուս անդամների համար, բայց ոչ հենց Հայաստանի համար
Ֆրանսիայում բողոքի ցույցերի փորձագետ. Քաղաքակրթությունները մարում են, երբ հասարակությունը կորցնում է ապագայի տեսլականը
Թուրքագետ․ Ադրբեջանն ամենազոր չէ․ նրա խոցելիությունները պետք է դառնան Հայաստանի անվտանգության ռազմավարության մաս
Կարծիք․ Ջերմուկի ծոցում Ամուլսարի բացումը էկոլոգիական աղետի մեկնարկ է Հայաստանում
Փորձագետ . Հայաստանում ընդդիմադիր գործիչների ձերբակալությունը սոցիալական ցանցերում գրառումների համար հանրությանը վախեցնելու և այլախոհությունը ճնշելու համակարգված փորձ է
Հայաստանի ԱԳՄԱ նախարարը մեկնաբանել է երկրի վերադարձը ՀԱՊԿ շրջանակներում աշխատանքներին
Արցախի Հանրային խորհուրդը վրդովմունք է հայտնել ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի վարքագծի վերաբերյալ
Լուկաշենկոն կոչ արեց Հայաստանին ստանձնել ԱՊՀ նախագահությունը 2029 թվականին
Դմիտրի Մեդվեդևը կանխատեսել էր Հայաստանի համար Ուկրաինայի նման ճակատագիր՝ երկրի արտաքին քաղաքականության փոփոխության ֆոնին
ՌԴ Անվտանգության խորհուրդ․ Հայաստանում ցանկանում են ստիպել ռուս սեփականատերերին ազատվել ակտիվներից
Զախարովա․ Ռուսաստանը պատրաստ է Հայաստանի հետ քննարկել ռազմական համագործակցության ընդլայնման հեռանկարները՝ կապերի գույքագրման շրջանակներում
Թևանյան. Հայաստանը, ինչպես Ուկրաինան և Մոլդովան, մտցվել է ԵՄ գլոբալ պատերազմի մեջ
Երևանի քաղաքապետարանում քննարկում են քաղաքում valet-parking համակարգի ներդրման հնարավորությունը
Փորձագետ. Օկուպացված Արցախում օտարերկրյա դեսպանների ներկայությամբ հայկական մշակույթի «աղվանացումը» ցեղասպանություն է
Քաղաքագետ․ Եթե ռուս-հայկական հարաբերությունները կործանվեն, ապա Ռուսաստանի տեղը կզբաղեցնի Թուրքիան
Քաղաքագետ. Հայ հանրությունը պարզապես պարտավոր է էապես փոխել հանրային քննարկման և պայքարի ողջ բովանդակությունը
Ադրբեջանում քրիստոնյա գերիների մաշկից այրելով հեռացնում են խաչերի պատկերներով դաջվածքները. իրավապաշտպան
Պուտին. Պրահայում Հայաստանի կողմից Ղարաբաղի ճանաչումը որպես Ադրբեջանի մաս Ռուսաստանի դիրքորոշմանը այս հարցում տվել է երկիմաստ բնույթ
Պուտինը նշել է, որ Հայաստանի կողմից ԵՄ-ին անդամակցության մասին օրենքի ընդունումը նշանակում է ԵԱՏՄ-ից դուրս գալու մասին հայտարարություն։
