Աշոտյան. Հայ ժողովրդի թիկունքում Հայաստանի եւ Ադրբեջանի միջեւ հերթական հակապետական գործարքն է կնքվում

Արմինֆո.Հայ ժողովրդի թիկունքում հերթական հակահայկական, հակապետական գործարքն է կնքվում Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև։ Այդ մասին, այսօր ՝ մայիսի 7-ին, ֆեյսբուքյան ուղիղ եթերում հայտարարել է Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանը ՝ արձագանքելով ՀՀ Անվտանգության խորհրդի քարտուղար Արմեն Գրիգորյանի ՝ ԼՂ բանակցային գործընթացի վերաբերյալ հայտարարություններին։

Արձագանքելով Գրիգորյանի այն հայտարարությանը, թե ոչ միայն Ադրբեջանը 5 առաջարկ է ներկայացրել հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների կարգավորման վերաբերյալ, այլև Հայաստանն, ի պատասխան, առաջարկել է իր վեց առաջարկները, որոնք ընդունվել են ադրբեջանական կողմից, Աշոտյանը նշել է, որ առանցքային հանգամանք է այն փաստը, որ ԱԽ քարտուղարը չի հրապարակել Երևանի առաջարկները:

"Պետք է արձանագրել շատ կարևոր հանգամանք, այդ "ոհմակը" Հայաստանի Հանրապետության անունից վեց առաջարկ է արել ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման և հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների կարգավորման վերաբերյալ, որի մասին չգիտի հայ հասարակությունը ։ Այդ առաջարկները թաքցվում են Նիկոլի (ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյան-խմբ.), ԱԳՆ - ի, ՀՀ Անվտանգության խորհրդի կողմից", - նշել է Աշոտյանը ՝ հավելելով, որ հայ ժողովրդի թիկունքում հերթական հակահայկական, հակապետական գործարքն է կնքվում։

Ընդ որում, քաղաքական գործիչը հավելել է, եթե դա այդպես չէ, ինչու են նրանք թաքնվում հայ ժողովրդից:

"Ավելին, Գրիգորյանը վստահեցրել է, որ այդ առաջարկներն ընդունվել են Ադրբեջանի և միջազգային հանրության կողմից ։ Դա նույնպես սուտ է, քանի որ ոչ մի միջազգային կառույց, ոչ մի օտարերկրյա մարդ չի հաստատել, որ նման առաջարկներ է ստացել և դրանք ընդունելի են միջազգային հանրության համար ։ Նույնը վերաբերում է Ադրբեջանին։ Եվ միջազգային հանրությունը, և Ադրբեջանը հղում են անում բացառապես ադրբեջանական առաջարկներին", - նշել է ՀՀԿ փոխնախագահը ։

Անդրադառնալով Գրիգորյանի այն հայտարարություններին, թե Հայաստանում ընդդիմությունն այնքան ոչ կոմպետենտ է, որ մինչ օրս քննարկում է, թե ինչ տեսակի բանակցություններ է վարել ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման շուրջ Հայաստանի երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանը ՝ սուբստանտ կամ փաթեթային, Աշոտյանը հիշեցրել է, որ նախկին իշխանությունները կոնսենսուս ունեին միջազգային հանրության հետ խնդիրների փաթեթային կարգավորման հարցում: Այս համատեքստում նա հիշեցրել է, որ ղարաբաղյան հակամարտության փաթեթային կամ փուլային կարգավորման շուրջ քննարկումները ներքաղաքական դաշտ է վերադարձրել  Նիկոլ Փաշինյանը։

Ընդ որում, ՀՀԿ փոխնախագահն ընդգծել է, որ Սերժ Սարգսյանը ձեռքին ունի բանակցային գործընթացի վերաբերյալ բոլոր փաստաթղթերը, և նա կարող է ապացուցել իր յուրաքանչյուր խոսքը, կոնկրետ փաստարկներով: Նա նաև իշխանություններին կոչ է արել հրապարակել այդ փաստաթղթերը, եթե ուզում են ապացուցել, թե ով է ճիշտ, ով է մեղավոր, և ով  ինչ ժառանգություն է թողել.

"Սերժ Սարգսյանի կառավարությունը բանակցում էր բանակցային փաթեթի շուրջ, որտեղ Արցախի ժողովուրդն ուներ ինքնորոշման իրավունք ։ Ավելին, այդ ինքնորոշման էությունը բացահայտվում էր փաստաթղթերում, այսինքն ՝ Արցախի ժողովուրդը կաշկանդված չէր հանրաքվեով, և դրա արդյունքը պարտադիր իրավաբանական ուժ ուներ", - ասաց նա ։

Աշոտյանը հիշեցրել է, որ Ադրբեջանին 5+2 սկզբունքով տարածքների հանձնումն Արցախին ինքնորոշման հնարավորություն է տվել, ինչի մասին 2020թ.ձմռանը Կապանում հայտարարել է անձամբ Փաշինյանը, ինչպես նաև այդ մասին խոսել են ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահները, ինչպես նաև Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը:

Աշոտյանը նաև մեղադրել է Հայաստանի իշխանություններին միջազգային ասպարեզում ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման նշաձողը նվազեցնելու և Արցախը հանձնելու մեջ։

Ավելի վաղ Factor TV-ին տված հարցազրույցում ԱԱԽ քարտուղար Արմեն Գրիգորյանը, անդրադառնալով հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների կարգավորման առաջարկներին, նշել էր, որ Ադրբեջանի առաջարկած հինգ կետերը չեն շոշափում Լեռնային Ղարաբաղի, այնտեղ բնակվող մեր հայրենակիցների անվտանգության եւ իրավունքների պաշտպանության հարցը:

"Մեր հիմնական պատասխանը եղել է այդ մասին, մենք հնչեցրել ենք մեր առաջարկությունները, առաջարկել ենք ընդհանուր առմամբ միավորել Հայաստանի և Ադրբեջանի առաջարկների փաթեթը, սկսել խաղաղ բանակցություններ: Մենք պատրաստ ենք շարունակել բանակցությունները: Ինչպես ես երեկ նշեցի, և միջազգային հանրությունը, և Բաքուն գիտակցում են, որ մեր երկու փաթեթները պետք է միավորվեն ՝ խաղաղ բանակցություններ սկսելու համար", - ասել է նա ։

Հարցին, թե Հայաստանի առաջարկներում Արցախի ինքնորոշման հարց կա, Արմեն Գրիգորյանը պատասխանել է, որ կա անվտանգության հարց : "Մենք պետք է հնարավորություն տանք այդ հարցը լուծել։ Բայց մենք նաեւ նշում ենք, որ հենց իրավունքներն ու անվտանգությունն են կանխորոշելու կարգավիճակը ։ Եվ այդ կապակցությամբ Մենք ակնկալում ենք ավելի ինտենսիվ քննարկումներ, որպեսզի հասկանանք ինչպես ինստիտուցիոնալ իրավունքների պաշտպանությունը, այնպես էլ անվտանգությունը", - ասել է նա ։

Հարցին, թե արդյոք Հայաստանի իշխանությունների համար ընդունելի է այն տարբերակը, երբ Արցախի ժողովրդի անվտանգության և իրավունքների երաշխիքների տրամադրման դեպքում վերջինս կդառնա Ադրբեջանի մաս, Արմեն Գրիգորյանը պատասխանել է, որ նման երաշխիքների դեպքում իրենք պետք է քննարկեն, թե ինչպես են գործելու և հավաստիացումներ ստանան, որ այդ երաշխիքները կապահովեն Արցախում բնակվող հայերի անվտանգությունն ու իրավունքները:

"Մենք Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը ճանաչել ենք դեռ 1992 թվականին ։ Մենք բազմիցս հրապարակավ խոսել ենք այն մասին, որ Հայաստանը տարածքային պահանջներ չունի Ադրբեջանի նկատմամբ ։ Հայաստանը մտահոգված է, որ Լեռնային Ղարաբաղում բնակվող հայերի անվտանգությունն ու իրավունքները պաշտպանված չեն ։ Եվ, մեծ հաշվով, գործընթացը, որը գնում էր վերջին երեսուն տարիների ընթացքում, նման երաշխիքներ ստանալու մեջ էր ։ Հիմա դժվար է պատասխանել հարցերին ամբողջտությամբ, բայց մենք պետք է տեսնենք այդ երաշխիքները, որպեսզի վստահ լինենք, որովհետև անվտանգությունը հարց է, թե որտեղ են պետք հստակ երաշխիքներ ։ Այդ անվտանգությունը պետք է լինի ոչ միայն բանավոր կամ տեխնիկական, այլ նաև ինստիտուցիոնալ մակարդակով ։ Երբ մենք ստանանք այդ երաշխիքները, մենք կքննարկենք մնացած բոլոր հարցերը։ Առաջնահերթությունն այդ մեխանիզմն է, եթե մենք ունենանք հստակ պատկերացումներ և քննարկումներ մեխանիզմի վերաբերյալ, այդ ժամանակ մենք կկարողանանք քննարկել նաև այլ հարցեր", - ասել է նա ։

Պատասխանելով այն հարցին, թե արդյոք հնարավոր է, որ Հայաստանի եւ Ադրբեջանի միջեւ խաղաղության համաձայնագրի ստորագրումը Արցախի հարցը երկու պետություններից շրջանակներից տեղափոխի  այլ հարթություն, նա, մասնավորապես, ասել է. " Ես կարծում եմ, որ մեծ հաշվով այստեղ խնդիր չպետք է լինի ։ Ինչ վերաբերում է առաջ շարժվելուն, մենք միշտ կապի մեջ ենք եղել Ստեփանակերտի հետ եւ կապ ենք պահպանելու ։ Ստեփանակերտը միշտ տեղեկացված է եղել, և այսուհետ ևս կտեղեկացվի, և առաջ շարժվելով ՝ մենք միշտ լսելու ենք Ստեփանակերտի ձայնը ։ Երբ Հայաստանի իշխանությունները Արցախի իշխանություններին տեղեկացնում են Ադրբեջանի հետ բանակցությունների բովանդակության մասին, նրանք խորապես համոզված են, որ այն, ինչ անում են, համապատասխանում է Արցախի մեր հայրենակիցների շահերին ։ Այս տեղեկատվությամբ կիսվելով Արցախի հետ ՝ մենք փորձում ենք միասնություն ստեղծել, որպեսզի կարողանանք առաջ շարժվել" ։

Այն հարցին, թե ինչ պետք է անեն Հայաստանի իշխանությունները, եթե Արցախը ինչ-որ բանի համաձայն չէ, Արմեն Գրիգորյանը պատասխանել է, որ առայժմ Արցախի հետ ամեն ինչ համաձայնեցված է, կատարվել է արդյունավետ աշխատանք: "Արցախից խաղաղապահների դուրսբերման մասին խոսք չկա", - "ֆակտոր ՏՎ" - ին տված հարցազրույցում ասել է Անվտանգության խորհրդի քարտուղար Արմեն Գրիգորյանը:

Դիտարկմանը, թե Եվրոպայի խորհրդի նախագահի հետ եռակողմ հայտարարության մեջ խաղաղապահների մասին հիշատակում չի եղել, եւ արդյոք արցախյան խնդրի լուծումը ենթադրում է խաղաղապահների դուրսբերում, Գրիգորյանը պատասխանել է, որ այս պահին պարզ չէ, թե որ ուղղությամբ ենք լուծելու հարցը։ "Երբ մենք խոսում ենք անվտանգության տեսանկյունից միջազգային ներկայության մասին, մենք նկատի ունենք այնտեղ խաղաղապահների ներկայությունը, ինչը երաշխիքներ կստեղծի"։

Հարցին, թե արդյոք Արևմուտքը խնդիր է դնում, որ ռուս խաղաղապահները լքեն Արցախը, Արմեն Գրիգորյանը պատասխանել է. "Մենք նման հարց չենք քննարկել"։

Հարցին, թե ինչու Սարգսյանը չի հրապարակում բանակցային գործընթացի մասին տեղեկատվությունը, Գրիգորյանը նշել է, որ ՀՀ երրորդ նախագահն ունի բանակցությունների ողջ փաթեթը: "Նա կարող է հրապարակել այն, որպեսզի ցույց տա, թե արդյոք իրականում 2016 թվին Լեռնային Ղարաբաղի անկախության վերաբերյալ բանակցություններ է վարել։ Փաստաթղթերում նման բան չկա", - ասել է Գրիգորյանը։