Իրանագետ․ Սանասարում և Կովսականում մեր դիրքերը հանձնելու հետևանքով թշնամին Հայաստան-Իրան ցամաքային հաղորդակցության բոլոր ուղիների նկատմամբ վերահսկողություն կստանա

Արմինֆո. Որոտանի, Շուռնուխի, Կապանի և Ճակատենի հատվածներում առաջացած ճանապարհային խնդիրները ոչ միայն վերաբերում են Հայաստանի ներպետական հաղորդակցության անվտանգությանը, այլ նաև մեզ համար կենսական՝ դեպի հարավ ազատ ելքին։  Նման տեսակետ է հայտնել Երևանի պետական համալսարանի արևելագիտության ֆակուլտետի իրանագիտության ամբիոնի վարիչ Վարդան Ոսկանյանը։

<Բաքվի բռնապետի հետ, այսպես կոչված, բանավոր, իսկ ինչպես հիմա է կասկածվում, նաև գրավոր ամոթալի «ըմբռնումների» հետևանքով Սանասարի (Ղուբաթլու) և Կովսականի (Զանգելան)     շրջաններում մեր դիրքերը հանձնելու հետևանքով Գորիս-Մեղրի հատվածում թշնամու համար ստեղծվել են խիստ նպաստավոր պայմաններ ցանկության դեպքում փաստացի վերահսկողություն սահմանելու Հայաստան-Իրան ցամաքային հաղորդակցության անխտիր բոլոր ուղիների վրա։

Այդ հաղորդակցությունն ապահովող ճանապարհները Գորիսից մինչև Կապան երկուսն են, որոնցից Մ2 (Երևան-Երասխ-Գորիս-Մեղրի-Իրանի սահման) միջպետական նշանակության մայրուղին վտանգված է, Որոտանի և Շուռնուխի հատվածներում և Կապանի մոտակայքում, իսկ Հ46 (Տաթև-Աղվանի-Կապան) հանրապետական նշանակության  հիմնականում ապահով ճանապարհը վտանգված է ծայր հարավում՝ կրկին Կապանի հատվածում, որտեղ այն միանում է Մ2-ին։

Կապանից մինչև Մեղրի գնացող ճանապարհները ևս երկուսն են, որոնցից ապահով է Մ2-ի շարունակությունը (Կապան-Քաջարան-Մեղրի-Իրանի սահման), սակայն Ճակատենի հատվածում վտանգված է Մ17 (Կապան-Ծավ) միջպետական ճանապարհը, որը կառուցվել է՝ որպես ձմռանը դժվարանցանելի Մ2 միջպետական ճանապարհի Կապան-Քաջարան-Մեղրի հատվածի այլընտրանք>,-նշել է Ոսկանյանը։

Նշենք, որ մեկ օր առաջ ՀՀ պաշտպանության նախարարությունն արձագանքել էր ՀՀ փոխվարչապետ Տիգրան Ավինյանի  հայտարարությանը, թե կա եւս մեկ պայմանավորվածություն Դավիթ Բեկ-Գորիս ճանապարհահատվածի վերաբերյալ։  Հայաստանի պաշտպանության նախարարությունն ուշադրությունը հրավիրել  էր այն բանի վրա, որ

դեռևս 2020թ. դեկտեմբերի 19-ին ՀՀ պաշտպանության նախարարությունը հաղորդագրություն էր տարածել, որում մասնավորապես նշված էր.«1․ Համաձայն ձեռք բերված պայմանավորվածության՝ Գորիս-Դավիթ-Բեկ ճանապարհային հատվածում երթևեկության անխափանության նկատառումներով տեղակայվում են ռուս սահմանապահ ուժեր։ 2․ Գորիս-Կապան ավտոճանապարհի 21կմ. երկարությամբ հատվածի անվտանգությունը, որն  անցնում է վիճարկելի տարածքով, կապահովվի ռուս սահմանապահների միջոցով։ 3․ Շփման գծի մի կողմում կտեղակայվեն ՀՀ սահմանապահ զորքեր՝ Հայաստանի կողմից, Ադրբեջանի սահմանապահ զորքերը՝ Ադրբեջանի կողմից: Նշված ճանապարհահատվածի անվտանգությունն ապահովելու նպատակով ձեռնարկվելու են անհրաժեշտ համալիր միջոցառումներ>։ <Այսպիսով, վերոնշյալ համալիր միջոցառումների շրջանակներում քաղաքացիների տեղաշարժման, տրանսպորտային միջոցների, բեռների փոխադրման անվտանգությունն ապահովելու նպատակով ավտոճանապարհահատվածում տեղակայվել են Հայաստանի և Ռուսաստանի սահմանապահ ծառայությունները>,- նշվում է ՊՆ հաղորդագրության մեջ։

Երկու օր առաջ խորհրդարանում ՀՀ փոխվարչապետ Տիգրան Ավինյանը հայտարարել էր, որ բացի նոյեմբերի 9-ի եւ հունվարի 11-ի հայտարարություններից, Գորիս-Դավիթ Բեկ հատվածի վերաբերյալ եւս մեկ պայմանավորվածություն կա, քանի որ այնտեղ ճանապարհը անցնում է <վիճելի տեղամասերով>:

Ընդ որում, փետրվարի 11-ին պարզվել է, որ ՀՀ ԱԳ նախարար Արա Այվազյանը տեղյակ չէ Սյունիքի Գորիս-Դավիթ Բեկ ճանապարհահատվածում Ադրբեջանի հետ պայմանավորվածությունների մասին, որոնց մասին հայտարարել է Ավինյանը:

Հարկ է նաև հիշեցնել, որ ՀՀ Մարդու իրավունքների պաշտպանը բազմիցս ընդգծել է Սյունիքի մարզի սահմանին իրականացվող գործողությունների անօրինականությունը։