ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի «ջայլամի քաղաքականությունը» արցախցի փախստականների նկատմամբ՝ անորոշ ձևակերպումներ և ընդհանուր արտահայտություններ

ԱրմԻնֆո. ՄԱԿ-ի հովանու ներքո գործող երեխաների պաշտպանության և պաշտպանության միջազգային կազմակերպությունը՝ ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ը, սեպտեմբերի 8-ին հրապարակեց ուշագրավ մամուլի հաղորդագրություն՝ Աֆեյան հիմնադրամի հետ համատեղ իրականացվող տեղահանված անձանց համար հոգեսոցիալական աջակցության ծրագրի ավարտի վերաբերյալ:

Սակայն խնդիրն այն է, որ այս միջազգային կազմակերպությունը, որը նվիրված է ամբողջ աշխարհում երեխաների իրավունքների պաշտպանությանը, իր երեք էջանոց մամուլի հաղորդագրության մեջ ինչ-որ կերպ մոռացել է պաշտոնապես նշել այս տեղահանված անձանց ծագումը: Այլ կերպ ասած, ՄԱԿ-ի հովանու ներքո գործող կազմակերպությունը իր առաջարկներից ոչ մեկում չի նշել, որ Լեռնային Ղարաբաղից այս խոցելի անհատները խոցելի են, որոնք գործնականում վարում են «ջայլամի քաղաքականություն», փորձում են գլուխները ավազի մեջ թաղել և ձևացնել, թե ոչինչ չեն տեսնում և ոչինչ չեն հասկանում:

«ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի Հայաստանը հայտարարում է Աֆեյան հիմնադրամի հետ իր գործընկերության հաջող ավարտի մասին: Հիմնադրամի աջակցության շնորհիվ հոգեկան առողջության և հոգեսոցիալական աջակցության անհրաժեշտ ծառայությունները դարձել են ավելի հասանելի երեխաների, դեռահասների և տեղում աշխատող մասնագետների համար՝ թե՛ տեղահանված, թե՛ ընդունող համայնքներում»: «Միանալով ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի մարդասիրական արձագանքին 2023 թվականի սեպտեմբերից հետո, երբ ավելի քան 115,000 հայ, այդ թվում՝ 36,000 երեխա, ստիպված եղան փախչել իրենց հայրենիքից և ապաստան փնտրել Հայաստանում, այս գործընկերությունը նպաստեց համայնքի դիմադրողականության ամրապնդմանը, սոցիալական համախմբվածության խթանմանը և հոգեսոցիալական աջակցության հասանելիության ընդլայնմանը», - հաղորդել է ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ը՝ մոռանալով, որ թեմային ծանոթների համար «հայրենիք» և «տեղահանված անձինք» հասկացությունների սահմանումը անհասկանալի է։

«Աֆեյան հիմնադրամի աջակցությունը դրական փոփոխությունների է հանգեցրել տեղահանությունից տուժած հազարավոր երեխաների և նրանց ընտանիքների կյանքում։ Հաշվի առնելով տարիքին համապատասխան բնութագրերը, ժամանակին և շարունակական հոգեսոցիալական և հոգեբուժական օգնությունը կարևոր է երեխաների և դեռահասների համար։ Այն նվազեցնում է սթրեսի և հոգեկան տառապանքի ինչպես անմիջական, այնպես էլ երկարաժամկետ հետևանքները։ «Միևնույն ժամանակ, կարևոր էր գտնել ճկուն գործիքներ՝ գերծանրաբեռնված հոգեկան առողջության մասնագետների առջև աջակցություն ցուցաբերելու համար», - ցինիկաբար հայտարարել է ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի ներկայացուցիչը Հայաստանում՝ Ղասան Խալիլը, ով նույնպես չի բացատրել, թե որտեղից են հանկարծակի հայտնվել այս մարդիկ։

Նշենք, որ սեպտեմբերի 19-ին, 2023 թվականին Ադրբեջանը, «հակաահաբեկչական գործողության» պատրվակով, սկսեց ագրեսիայի հերթական ակտը Արցախի դեմ։ Թշնամու ագրեսիայի արդյունքում վիրավորվեցին հարյուրավոր արցախցիներ, իսկ ավելի քան 200-ը, այդ թվում՝ խաղաղ բնակիչներ, սպանվեցին։ Սեպտեմբերի 20-ին Արցախը ընկավ։ Ադրբեջանը սկսեց Լեռնային Ղարաբաղի բռնի ենթարկումը։ Ավելին, սեպտեմբերի 20-ի ուշ երեկոյան հայտնի դարձավ, որ Ադրբեջանը դիտավորյալ կրակ է բացել ռուսական խաղաղապահ զորքերի երկու մեքենաների վրա, որի հետևանքով զոհվել է վեց մարդ, այդ թվում՝ ԼՂԻՄ-ի փոխհրամանատարը։

Սեպտեմբերի 22-ին սկսվեց Արցախի պաշտպանության բանակի լուծարման գործընթացը։ Սեպտեմբերի 21-ից 24-ը տեղի ունեցած որոնողական գործողությունների ընթացքում Լեռնային Ղարաբաղի ներքին գործերի նախարարությունը հայտնաբերեց 105 արցախցիների դիակներ, այդ թվում՝ դաժանորեն սպանված երեխաների և տարեցների։ Այսօր Արցախն ամբողջությամբ հայաթափված է, և նրա ամբողջ բնիկ բնակչությունը՝ ավելի քան 120,000 մարդ, ստիպված էր փախչել Հայաստան՝ ֆիզիկական բռնության սպառնալիքի տակ։ 2020 թվականի աշնանը սկսված թշնամու ագրեսիայից ի վեր, որը գագաթնակետին հասավ ամբողջական էթնիկական ջարդով։ 2023 թվականի սեպտեմբերին Արցախի մաքրման հետևանքով ավելի քան 150,000 արցախցիներ անօթևան են դարձել։