
Արմինֆո.Եթե ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի "Քաղաքացիական պայմանագիր" կուսակցությունը հայտարարագրեր իր բոլոր ծախսերը խորհրդարանական ընտրությունների ընթացքում, դա կհանգեցներ Ընտրական օրենսգրքի 27-րդ հոդվածի այն դրույթների կիրառմանը, որոնք նախատեսում են քաղաքական ուժի ընտրական ցուցակի գրանցման չեղարկում:
Այդ մասին հուլիսի 1-ին հայտարարել է "Միասնության թեւեր" կուսակցության ներկայացուցիչ Լիպարիտ Դրմեյանը՝ Սահմանադրական դատարանում իր եզրափակիչ ելույթում, որտեղ քննվում է հունիսի 7-ին կայացած հերթական խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքները չեղյալ հայտարարելու վերաբերյալ ընդդիմադիր քաղաքական ուժերի դիմումը։
Նրա խոսքով ՝ ՍԴ անցած հինգ նիստերն աննախադեպ էին ոչ միայն դիմողների թվով, այլև ներկայացված ապացույցների ծավալով ։ "Ամբողջ գործի մեխն այն է, որ ներկայացված փաստերը հաստատում են, որ այս ընտրությունները ոչ ազատ էին, ոչ հավասար, իսկ քաղաքացիների կամարտահայտության վրա ապօրինի ազդեցություն է եղել", - հայտարարել է Դրմեյանը:
Այդ առնչությամբ նա հիշեցրել է, որ դեռ հունիսի 14-ին Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողով (ԿԸՀ) դիմում էր ուղարկվել այն մասին, որ "Քաղաքացիական պայմանագիր" կուսակցությունն իր ընտրական հիմնադրամի վերաբերյալ ոչ հավաստի տեղեկություններ է ներկայացրել: Նրա խոսքով ՝ նույն հարցը հետագայում բարձրացվել է նաև Սահմանադրական դատարանում։ Որպես հավասարության սկզբունքի ակնհայտ խախտման եւս մեկ օրինակ Դրմեյանը նշել է հաշվետվություններում նախընտրական շրջանում իշխող կուսակցության գրասենյակների վարձակալության արժեքի, ինչպես նաեւ 588 գրասենյակներում աշխատակիցների գրանցման եւ նրանց աշխատավարձի չափի մասին տեղեկատվության բացակայությունը: "Նույնիսկ ամենահամեստ հաշվարկներով, եթե "Քաղաքացիական պայմանագիր" կուսակցության յուրաքանչյուր գրասենյակում աշխատեր թեկուզ մեկ համակարգող, կուսակցությունը պետք է հայտարարագրեր, առնվազն, 58 մլն 808 հազար դրամ ծախս՝ միայն աշխատակիցների վարձատրության համար: Այսինքն, եթե կուսակցությունը հայտարարագրեր իր բոլոր ծախսերը, ապա այն կգերազանցեր օրենքով սահմանված առավելագույն շեմը, ինչը կհանգեցներ Ընտրական օրենսգրքի 27 - րդ հոդվածի դրույթների կիրառմանը, որոնք նախատեսում են կուսակցության ընտրական ցուցակի գրանցման չեղարկում", - ընդգծել է Դրմեյանը։
Սակայն, ինչպես նշել է կուսակցության ներկայացուցիչը, Հայաստանի ԿԸՀ-ը կամ, պարզապես, չի արձանագրել այդ խախտումը, կամ չի ունեցել բավարար հնարավորություններ այն բացահայտելու համար: Այնուհետև Դրմեյանը հիշեցրել է "Քաղաքացիական պայմանագիր" կուսակցության նարնջագույն սրտիկներով կապույտ մեքենաների մասին: Քաղաքական գործիչն ուշադրություն է հրավիրել այն հանգամանքի վրա, որ մի քանի օր դրանք, նույնիսկ, կանգնել են Սահմանադրական դատարանի շենքի դիմաց։ Նրա խոսքով ՝ բոլոր այդ մեքենաները սարքավորվել են ՀՀ կառավարության 2005 թվականի թիվ 2137 որոշման պահանջների խախտմամբ, ինչն առաջացնում է վարչական պատասխանատվություն: "Նման մեքենաները չպետք է շահագործվեին։ Այդուհանդերձ, դրանք քարոզարշավի ողջ ընթացքում շրջել են ամբողջ Հայաստանով, իսկ առանձին դեպքերում, նույնիսկ՝ պարեկային անձնակազմերի ուղեկցությամբ: Այդ առնչությամբ մայիսի 13-ին հարցում է ուղարկվել ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանություն՝ հարցմամբ, թե արդյոք պատասխանատվության են ենթարկվել այդ ավտոմեքենաների սեփականատերերն ու վարորդները: Սակայն միայն հունիսի 5-ին, այսինքն՝ քարոզարշավի նախավերջին օրը, ոստիկանությունից պատասխանել են, որ այդ տեղեկատվությունը վերաբերում է անձնական տվյալներին և չի կարող տրամադրվել", - հաղորդել է "Միասնության թևեր" կուսակցության ներկայացուցիչը։
Մինչդեռ, ինչպես ուշադրություն է հրավիրել Դրմեյանը, իրենց քաղաքական ուժի կողմից օգտագործված մեքենաների վարորդների նկատմամբ վարչական արձանագրություններ են կազմվել, իբր, քարոզչական պաստառներով տրանսպորտային միջոցների շահագործման համար: Նրա խոսքով՝ իրենց կուսակցությունը ստիպված է եղել բողոքարկել այդ որոշումները, եւ հետագայում վարույթը կարճվել է, քանի որ արձանագրություններն անհիմն են եղել: Այս առնչությամբ կուսակցության ներկայացուցիչը հարց է ուղղել, թե ինչու են տարբեր քաղաքական ուժերի նկատմամբ տարբեր մոտեցումներ կիրառվում: "Ինչու է իշխող կուսակցության խախտումների նկատմամբ ոստիկանությունը լոյալություն ցուցաբերում, իսկ ընդդիմության ներկայացուցիչներին անհամաչափ տուգանում։ Ուզում եմ ուշադրություն հրավիրել նաև վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի այն հայտարարությանը, որ ընտրողների 70 տոկոսը ընտրակաշառքի ազդեցության տակ աջակցել է ընդդիմությանը: Հիշեցնեմ, որ Արդարադատության միջազգային դատարանը և Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը վաղուց արդեն ձևավորել են նախադեպային պրակտիկա, ըստ որի, բարձրաստիճան պաշտոնյաների քաղաքական հռետորաբանությունը ևս ենթակա է իրավական գնահատականի: Եթե ելնենք Հայաստանի վարչապետի խոսքերից, ապա ստացվում է, որ պետությունը չուներ բավարար ռեսուրսներ եւ մեխանիզմներ ընտրություններում հավասար պայմաններ ապահովելու համար", - ուշադրություն է հրավիրել Դրմեյանը։
Նա առանձին ներկայացրել է ընտրարշավի ընթացքում ատելության հռետորաբանության դրսևորման դեպքերը։ Մասնավորապես, քաղաքական գործիչը հիշեցրել է Փաշինյանի հայտարարության մասին, որ "եթե "Քաղաքացիական պայմանագիր" կուսակցությունը չստանա սահմանադրական մեծամասնություն, սեպտեմբերին երկրին աղետալի պատերազմ է սպասվում": Կուսակցության ներկայացուցիչը համոզմունք է հայտնել, որ այդ հայտարարությունը ոչ այլ ինչ էր, քան՝ սպառնալիք: "Դա ուղիղ սպառնալիք էր, որը հնչեցրեց վարչապետը, որը միաժամանակ քաղաքական ուժի ղեկավար է ։ Ընտրողը դա ընկալում է հետևյալ կերպ. "եթե չքվեարկեք "Քաղաքացիական պայմանագրի"օգտին, սեպտեմբերին պատերազմ կլինի": Նման դեպքերում սկզբունքային նշանակություն ունի ոչ թե այն, թե կոնկրետ ում է ուղղված նման արտահայտությունը՝ քաղաքական կուսակցությանը, մի խումբ անձանց, թե՝ կոնկրետ անձին, այլ այն, թե ինչպես է այն ընկալում ձայնի իրավունք ունեցող քաղաքացին", - նշել է "Միասնության թևեր"-ի ներկայացուցիչը։
Հենց այս մթնոլորտում, ըստ Դրմեյանի, քաղաքական ուժերը նախընտրական պայքար էին մղում։ Հայաստանի Սահմանադրական դատարանը, ինչպես նախկինում ԿԸՀ-ը, ըստ նրա, պետք է գնահատեն, թե արդյոք թվարկված բոլոր խախտումները կարող էին ազդել քվեարկության արդյունքների վրա: "Մեր ներկայացրած բոլոր ապացույցները վկայում են այն մասին, որ՝ կարող էին։ Սահմանադրական դատարանի որոշումն այս առումով վճռորոշ կլինի Հայաստանի հետագա ժողովրդավարական զարգացման համար. այն կամ վերջ կդնի առկա կասկածներին, կամ էլ ավելի կխորացնի հասարակության բևեռացումը: Կատարեք ձեր ընտրությունը հանուն Հայաստանի Հանրապետության", - եզրափակել է Դրմեյանը։
Հիշեցնենք, որ հունիսի 19-ին 7 քաղաքական ուժեր դիմում էին ներկայացրել Սահմանադրական դատարան ՝ հունիսի 7-ին կայացած խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքներն անվավեր ճանաչելու պահանջով: Հունիսի 21-ին Սահմանադրական դատարանը որոշում կայացրեց բոլոր գործերը միավորել մեկ վարույթում ։ Սահմանադրական դատարանի առաջին նիստը մեկնարկել է հունիսի 26-ին ։ Դատարանի վճռի կայացման վերջնաժամկետը հուլիսի 4-ն է: