
Արմինֆո. 2022 թվականի հուլիսի 1-ից ուժի մեջ մտած Քրեական դատավարության օրենսգիրքը նպատակ ունի սահմանել մարդու իրավունքների և ազատությունների երաշխիքների վրա հիմնված ենթադրյալ հանցագործությունների վերաբերյալ վարույթների վարման արդյունավետ կարգ: ՀՀ Ազգային ժողովի նիստում երկրորդ ընթերցմամբ քննարկվում են ԱԺ պատգամավոր Ռուստամ Բաքոյանի ներկայացրած օրենքի նախագծի փոփոխությունները:
Նրա խոսքով ՝ երկրորդ ընթերցման ժամանակ փաստաթուղթը էական փոփոխությունների չի ենթարկվել։ Օրենքի նախագծում հիշատակվում է քրեական դատավարության իրավունքի երկու կարևոր ինստիտուտ: Առաջինը հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ դադարեցնելու մասին միջնորդությունն է, երկրորդը ՝ բոլորովին նոր, գաղտնի քննչական գործողությունների վերահսկելի մատակարարում և գնում ։ Գործող կանոնակարգին համապատասխան քրեական հետապնդումը բացառող որևէ հանգամանք առաջանալու դեպքում քննիչը միջնորդություն է ներկայացնում քրեական հետապնդումը չհարուցելու կամ դադարեցնելու մասին, որի հիման վրա դատախազը որոշում է կայացնում միջնորդությունը բավարարելու կամ մերժելու մասին: Նույն հոդվածի երկրորդ մասի համաձայն, եթե նախաքննության ընթացքում հաստատվում է մեղադրանքի որևէ մասով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու անհրաժեշտությունը, ապա քննիչը միջնորդություն է ներկայացնում դատախազին ՝ այդ մասով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին ։ Վերոնշյալ միջնորդության հիման վրա հսկողություն իրականացնող դատախազը որոշում է ընդունում այն բավարարելու կամ մերժելու մասին:
Ռուստամ Բաքոյանն ընդգծել է, որ գործող կանոնակարգում բացակայում են հստակ ընթացակարգային ժամկետները, ինչը, գործնականում, կարող է խնդիրներ առաջացնել: Դատախազը կարող է անորոշ ժամկետով որոշում չընդունել, ինչի արդյունքում հանրային քրեական հետապնդումը և հետապնդման ենթակա անձը կարող են այդ կարգավիճակում մնալ չարդարացված երկար ժամանակ: Թեև ՀՀ գլխավոր դատախազի ցուցումով հսկողություն իրականացնող դատախազը քննիչի կողմից միջնորդությունը դատախազություն ներկայացնելուց հետո 7 օրվա ընթացքում պետք է համապատասխան որոշում կայացնի, սակայն, համապատասխան օրենքի բացակայության դեպքում դա դիտարկվում է որպես ժամանակավոր միջոց: Հետևաբար, հեղինակը առաջարկում է լրացում կատարել Քրեական դատավարության օրենսգրքի 196-հոդվածում, ըստ որի, քրեական հետապնդումը բացառող որևէ հանգամանքի առկայության դեպքում քննիչը պետք է միջնորդություն ներկայացնի քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ այն դադարեցնելու մասին, որի հիման վրա վերահսկող դատախազը որոշում է կայացնում միջնորդությունը բավարարելու կամ մերժելու մասին՝ յոթ օրվա ընթացքում:
Բացի այդ, գաղտնի քննչական գործողության տեսակը սահմանվում է որպես վերահսկվող մատակարարում և գնում, այսինքն, ապրանքների և ծառայությունների շրջանառության նկատմամբ վերահսկողություն, ներառյալ ապրանքների կամ ծառայությունների գնումը կամ վաճառքը՝ ենթադրյալ հանցագործության մասնակիցներին նույնականացնելու նպատակով:-