Ռուսաստանցի փորձագետ. Իրանն ու Թուրքիան ստիպված են համակարգել իրենց գործողությունները՝ ընդհանուր սպառնալիքները չեզոքացնելու նպատակով

Արմինֆո.Թեև Իրանն ու Թուրքիան մրցակիցներ են, կողմերը ստիպված են համակարգել իրենց գործողությունները՝ ընդհանուր սպառնալիքները չեզոքացնելու համար, որոնք արդիականացել են Իրանի Իսլամական Հանրապետության (ԻԻՀ) դեմ ագրեսիայի ֆոնին։ Մոսկվա-Երևան տեսակամրջի ժամանակ նման հայտարարություն է արել քաղաքական վերլուծաբան, Ռազմավարական մշակույթի հիմնադրամի փորձագետ Անդրեյ Արեշևը՝ խոսելով Մերձավոր Արևելքում տիրող իրավիճակի մասին։

Ինչպես պարզաբանել է փորձագետը, այդ սպառնալիքների թվում են էթնոդավանական վտանգները, փախստականների հոսքերը, իսկ Թուրքիայի համար՝ քրդական խնդիրը, որն ամերիկա-իսրայելական տանդեմը փորձել է օգտագործել Իրանի դեմ և, հնարավոր է, նորից փորձի։ «Այսինքն՝ երկրների միջև համագործակցության և փոխգործակցության դաշտն, իմ կարծիքով, ավելի մեծ է, քան դիմակայության դաշտը։ Եվ այս առումով չափազանց հատկանշական է Թուրքիայի զուսպ դիրքորոշումը՝ իր տարածքում ամերիկյան օբյեկտների վրա հարձակման փորձերի նկատմամբ», - նշել է Արեշևը։

Խոսելով մերձավորարևելյան ճգնաժամի ֆոնին Թուրքիայի հնարավոր գործողությունների մասին՝ փորձագետը հիշեցրել է, որ բավականին փորձառու թուրքական դիվանագիտությունը կշարունակի փորձել առաջ մղել երկրի շահերը, այդ թվում՝ որպես տարածաշրջանային հաբ և Կովկասի ու Իրանի և Մերձավոր Արևելքի այլ երկրների միջև հիմնական հաղորդակցության ուղի։ Այս կապակցությամբ նա ուշադրություն է հրավիրել տարածաշրջանի չորս խոշոր պետությունների՝ Թուրքիայի, Եգիպտոսի, Սաուդյան Արաբիայի և Պակիստանի թեմայի արդիականացմանը, որոնք փորձում են համակարգել իրենց մոտեցումները տարածաշրջանային քաղաքականության առանցքային հարցերի շուրջ։ «Այսպիսով, Թուրքիան կշարունակի խաղալ բոլոր տախտակների վրա, որոնց վրա միայն կկարողանա, ինչով էլ նա զբաղվել է այս բոլոր տարիներին», - նշել է Արեշևը։

Վերադառնալով իրանական հարցին՝ փորձագետը հիշեցրել է, որ երկիրը ծանր կորուստներ է կրել սկսված ամերիկա-իսրայելական ագրեսիայից հետո, սակայն ուշադրություն է հրավիրել այն փաստին, որ երկրի թե՛ քաղաքական, թե՛ ռազմական ղեկավարությունը գործում է՝ ելնելով ստեղծված իրավիճակից այնպես, որ չպարտվի և առավելագույնս պահպանի իր դեմքը։ «Կարծում եմ՝ սա լավ դաս է տարածաշրջանի բոլոր պետությունների, այդ թվում՝ աշխարհի համար», - ամփոփել է Արեշևը։

Հիշեցնենք, որ փետրվարի 28-ի առավոտյան ԱՄՆ-ն և Իսրայելը հարձակվել են Իրանի վրա։ Ի պատասխան՝ Իրանը սկսել է հարվածներ հասցնել Մերձավոր Արևելքում ամերիկյան բազաներին։ Ամերիկա-իսրայելական ագրեսիայի հետևանքով սպանվել է Իրանի գերագույն առաջնորդ Ալի Խամենեին և իրանցի մի շարք բարձրաստիճան զինվորականներ։ Իրանի Փորձագետների խորհուրդը մարտի 8-ին այաթոլլա Սեյեդ Մոջթաբա Խամենեիին՝ զոհված այաթոլլա Ալի Սեյեդ Խամենեիի որդուն, ընտրել է Իրանի Իսլամական Հանրապետության նոր գերագույն առաջնորդ։ Ապրիլի 12-ին Իսլամաբադում տեղի են ունեցել Իրանի և ԱՄՆ-ի պատվիրակությունների բանակցությունները, սակայն արդյունքում կողմերը համաձայնության չեն եկել։