Եվրամիությունը հավանություն է տվել Հայաստանի հետ վիզաների ազատականացման շուրջ բանակցություններ սկսելու Եվրահանձնաժողովի առաջարկին

Արմինֆո.Եվրամիությունը անդամ բոլոր երկրների դեսպանների մակարդակով ի վերջո հավանություն է տվել Հայաստանի հետ վիզաների ազատականացման շուրջ բանակցություններ սկսելու՝ Եվրահանձնաժողովի առաջարկին: Այդ մասին հաղորդում է "Ազատություն" ռադիոկայանի հայկական ծառայությունը՝ վկայակոչելով դիվանագիտական աղբյուրները։

«Այժմ արդեն՝ անդամ 27 երկրների հավանությունից հետո, հարցը ֆորմալ հաստատման կդրվի ԵՄ Խորհրդում, ապա կփոխանցվի Եվրահանձնաժողովին, որն էլ կհայտարարի՝ կոնկրետ երբ է սկսում բանակցությունները և գործողությունների ինչ ծրագիր է դնում Երևանի առջև»,- բացատրել է «Ազատություն» ռադիոկայանի Եվրոպայի հարցերով խմբագիր Ռիկարդ Յոզվյակը, հավելելով, որ առջևում տևական գործընթաց է սպասվում։

«Դա նշանակում է, որ կներկայացվեն կատարված քայլերի մասին ամենամյա զեկույցներ, որոնք կշարունակվեն մի քանի տարի։ Որոշ երկրների, օրինակ, Մոլդովայի դեպքում, պահանջվեց 3-ից 4 տարի, Վրաստանից՝ 5, Ուկրաինայից՝ 9։ Թուրքիայի հետ բանակցությունները 10 տարուց ավելի է դեռ շարունակվում են, այնպես որ ամեն մի երկիր տարբեր կերպ է անցնում այդ ճանապարհը։ Սա գործընթացի սկիզբն է, որն ավարտին հասցնելու համար ժամանակ կպահանջվի», - ասել է «Ազատություն» ռադիոկայանի Եվրոպայի հարցերով խմբագիրը։

Աղբյուրի համաձայն, այսօր ընդունված որոշման մեջ նշվում է, որ վիզաների պահանջը կչեղարկվի, երբ Հայաստանը լիարժեք համապատասխանի անհրաժեշտ բոլոր չափանիշներին։ Յոզվյակի ասելով, որպես կանոն, Բրյուսելն առաջադրում է չորս հիմնական պահանջ՝ սահմանների կառավարումից մինչև կազմակերպված հանցավորության ու կոռուպցիայի դեմ պայքար։ «Սա հարյուրավոր էջերից բաղկացած ծավալուն պահանջների մի ցանկ է, որը Հայաստանը պետք է իրագործի, և դրա համար տարիներ կպահանջվեն», - ասում է փորձագետը։

Անհրաժեշտ գործողությունների այդ ծրագիրը կազմելու և ներկայացնելու համար Բրյուսելից մոտ կես տարի է պահանջվում, բայց, քանի որ հունիսին տեղի ունեցած Եվրախորհրդարանի ընտրություններից հետո նոր Եվրահանձնաժողով դեռ չի ձևավորվել, ակնկալվում է, որ Հայաստանի դեպքում պահանջների այդ ցանկը կներկայացվի կա՛մ այս տարեվերջին, կա՛մ մյուս տարվա սկզբին։ Դրանք լիարժեք իրագործելուց հետո, սակայն, Հայաստանը ևս մեկ կարևոր խոչընդոտ պետք է հաղթահարի։

«Այս հարցում վերջնական որոշում կայացնելու իրավունք ունի երկու կառույց․ մեկը Եվրախորհդարանն է, որտեղ Հայաստանն անհրաժեշտ աջակցությունն ունի, երկրորդն՝ անդամ երկրները։ Բոլոր 27-ը պետք է միասին իրենց համաձայնությունը տան, ինչը միշտ չէ, որ հեշտ է, քանի որ հիմա Եվրոպայում շարժում է սկսվել ապօրինի ներգաղթի դեմ», - պարզաբանել է «Ազատություն» ռադիոկայանի Եվրոպայի հարցերով խմբագիրը։

Նրա ասելով, երկու տարի առաջ Վրաստանին վիզաների ազատականացում տալուց հետո Եվրոպայում բողոքում են, որ հանցավոր խմբերն են օգտվում դրանից, կամ որ Վրաստանի քաղաքացիները գալիս են այդ ճանապարհով, հետո փորձում փախստականի կարգավիճակ ստանալ։ Ուստի մի շարք երկրներ, մասնավորապես, Շվեդիան, Նիդերլանդները, Ավստրիան, մեղմ ասած, շատ զգուշավոր են հավելյալ երկրների վիզաներից ազատելու հարցում։ «Այսինքն, կարող եք ստանալ այդ արտոնությունը՝ տևական աշխատանքից հետո, կարող եք նաև կորցնել, և դա կարող է շատ արագ լինել։ Կան բազմաթիվ խոչընդոտներ», - ասել է նա։

Հիշեցնենք, որ Վիզաների տրամադրման ընթացակարգերի պարզեցման շուրջ համաձայնագիրն ստորագրվել էր 2012թ. դեկտեմբերին, իսկ Հայաստանի և Եվրամիության միջև ռեադմիսիայի շուրջ համաձայնագիրը՝ 2013թ. ապրիլին: Երկու համաձայնագրերն էլ ուժի մեջ են մտել միաժամանակ՝ 2015 թվականի հունվարի 1-ից: Միացյալ Թագավորությունը, Իռլանդիան և Դանիան համաձայնագրի մաս չեն հանդիսանում: Մուտքի արտոնագրային ռեժիմի դյուրացման համաձայնագրին համապատասխան, ՀՀ քաղաքացիներն օգտվում են Շենգենյան գոտու մուտքի արտոնագրեր ստանալու դյուրացված ընթացակարգերից: Սա ենթադրվում է Հայաստանի մի շարք քաղաքացիների, մասնավորապես, պաշտոնական պատվիրակության անդամների, գիտնականների, ուսանողների, լրագրողների, սպորտի և մշակույթի գործիչների, ԵՄ երկրներում օրինական բնակվող մերձավոր ազգականների, ԵՄ-ում գործող հայկական սփյուռքի կառույցների կողմից կազմակերպված միջոցառումների մասնակիցների և այլոց համար: Շենգենյան գոտու մուտքի վիզայի սակագներն ավելի ցածր էին ՝ 60 եվրոյից հասնելով 35 եվրոյի։ Դրա հետ մեկտեղ, այդ վիզան անվճար տրամադրվում է մի շարք կատեգորիաների քաղաքացիների, այդ թվում ՝ երեխաների և թոշակառուների համար։ Բացի այդ, այդ համաձայնագիրը թույլ է տալիս Հայաստանի քաղաքացիներին կարճաժամկետ վիզաներով այցելել ԵՄ երկրներ 180 օր ժամկետով ՝ նախկին 90-ի փոխարեն։ Մուտքի արտոնագրային ռեժիմի դյուրացման համաձայնագրին համապատասխան, Հայաստանի քաղաքացիներն օգտվում են Շենգենյան գոտու մուտքի արտոնագրեր ստանալու դյուրացված ընթացակարգերից:

Նշենք նաև, որ չնայած այն հանգամանքին, որ Հայաստանը լիովին կատարել է համաձայնագրի առաջին փուլը, ԵՄ-ը տարբեր պատճառներով ձգձգում է մուտքի արտոնագրային ռեժիմի ազատականացման շուրջ երկխոսության երկրորդ փուլի մեկնարկը: