Արամ Ա կաթողիկոս. Կովկասում սկսել է ձևավորվել պանթուրանական նոր շարժում, որի նպատակը լինելու է Հայաստանը խեղդելու փորձը

Արմինֆո.Ապրիլի 24-ը սոսկ նահատակների հիշատակի օր չէ, այն կոչ է, ուղերձ, որ գալիս է մեզ մեր փառապանծ նահատակներից: Այդ մասին հայտարարել է Մեծի Տանն Կիլիկիո Արամ Ա կաթողիկոսը՝ Հայոց ցեղասպանության 109-րդ տարելիցին նվիրված հիշատակի արարողության ժամանակ իր ելույթում:

Նրա համոզմամբ՝ հայ ժողովուրդը հայցվոր է բառի բուն իմաստով և պետք է այդպիսին մնա այնքան ժամանակ, քանի դեռ Թուրքիան չի ճանաչել 1915 թվականին իրականացված ցեղասպանությունը: "Մեր ժողովուրդը պահանջելու է այնքան ժամանակ, քանի դեռ Արցախը մնում է Ադրբեջանի ցեղասպան ռեժիմի կողմից բռնազավթված։ Հայոց ցեղասպանությունն ունի իրավական հիմք և համապատասխանում է միջազգային իրավունքին: Ուստի անհնար է անտեսել այն։ Վերջին տասնամյակներում երկրները, կառավարությունները, նախագահները, եկեղեցիները, կրոնները և միջազգային կազմակերպությունները հետևողականորեն ճանաչել են Հայոց ցեղասպանության պատմական իրողությունը: Այդ գործընթացը պետք է շարունակվի", - ասել է Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսը։

Նա հավելել է, որ այսօր, երբ Ադրբեջանը շարունակում է տարբեր միջոցներով վերացնել հայերի հետքերը Արցախում, փորձում է ոչնչացնել կամ փոխել հայ ժողովրդի մշակութային հուշարձանները, երբ Ադրբեջանը հետևողականորեն տարածքային պահանջներ է ներկայացնում Հայաստանի նկատմամբ ՝ սպառնալով նրա անվտանգությանը և ինքնիշխանությանը, երբ Թուրքիան նոր պայմաններ է առաջադրում հայ ժողովրդի արժեքներն ու խորհրդանիշները ոչնչացնելու համար: «Եթե լռենք, մեր նահատակները կդատապարտեն մեզ: Եթե մենք լռենք, Կիլիկիայի, Արցախի, Արևմտյան Հայաստանի վանքերն ու եկեղեցիները կաղաղակեն", - ասել է Արամ Ա-ն, հիշեցնելով Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի երեկվա հայտարարությունը, որը հայերին կոչ էր անում մոռանալ "անհիմն հիշողություններն ու երևակայական պատմությունները" ։ "Կանգնած այստեղ ՝ մեր նահատակների առջև, Թուրքիայի նախագահին ասում եմ. «պարոն Էրդողան, որտեղի՞ց են մեր նահատակների այս աճյունները Օսմանյան կայսրության սահմաններում։ Մեր պապերը ջախջախվել են ձեր պապերի կողմից: Պարոն Էրդողան, այսօր պատմությունը վկայում է, ինչը հաստատվում է անգամ թուրք պատմաբանների կողմից, որ այն, ինչ արվել է իմ պապերի նկատմամբ 1915 թվականին, ցեղասպանություն էր ՝ ծրագրված և պետական մակարդակով իրագործված։ Պարոն Էրդողան, մի փորձեք Սփյուռքը հակադրել Հայաստանին։ Հայաստանն ու Սփյուռքը մեկ ամբողջություն են, մենք մեկ հավակնություն ունեցող ժողովուրդ ենք ։ Ուստի մենք չպետք է և չենք լռելու։ Կովկասում Թուրքիայի և Ադրբեջանի կողմից սկսել է ձևավորվել պանթուրանական նոր շարժում, որի նպատակն է փորձել խեղդել Հայաստանը ։ Նրանք իրենց դաշնակիցների հետ Հայաստանին այնպիսի պայմաններ են դնելու, որոնք եթե ոչ այսօր, ապա վաղը սպառնալու են Հայաստանի ինքնիշխանությանը, նույնիսկ՝ Հայաստանի գոյությանը ։ Մենք հրաժարվում ենք միակողմանի զիջումների գաղափարից ՝ փոխարենը ոչինչ չստանալով։

Մենք մերժում ենք այդ վտանգավոր մոտեցումը և ընդգծում նոր ռազմավարության և մարտավարության սահմանման անհրաժեշտությունը ՝ ի դեմս աշխարհաքաղաքական նոր իրողությունների ։ Աշխարհաքաղաքական շահերի և ուժային քաղաքականության փոխարեն մենք պահանջում ենք միջազգային իրավունքի գերակայություն։ Մենք պահանջում ենք Արցախի ժողովրդի վերադարձը հայրենի հող և նրա իրավունքների հաստատումը միջազգային երաշխիքի ներքո: Մենք պահանջում ենք ազատ արձակել Ադրբեջանի կողմից անարդարացիորեն կալանավորված բոլոր բանտարկյալներին ։ Մենք պահանջում ենք ճանաչել Օսմանյան կայսրության կողմից մեր ժողովրդի դեմ իրականացված ցեղասպանությունը և փոխհատուցում մեր ժողովրդի խախտված իրավունքների դիմաց", - ասել է Արամ Ա-ն՝ համախմբման և միասնության կոչ անելով ժողովրդին։ "Եկեք համախմբվենք մեր ժողովրդի բարձրագույն արժեքների ու իդեալների, Հայաստանի փրկության, համահայկական օրակարգի շուրջ: Մեզ միավորում է Հայաստանը, Հայաստանի փրկությունը։ Մենք բարեկամներ չունենք, մենք մեր բարեկամն ենք, դրանում է մեր միասնությունն ու ուժը: Եկեք շարունակենք մեր դժվարին պայքարը այս գիտակցմամբ: Հազար փառք մեր ժողովրդին", - եզրափակել է Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսը: