Այս պահին անկլավների վերաբերյալ առարկայական պայմանավորվածություններ չկան․ Փաշինյան

Արմինֆո. Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը խոստովանում է՝ հայկական և ադրբեջանական անկլավների և էքսկլավների հարց գոյություն ունի: Հարցի լուծման ուղիները դեռեւս քննարկվում են Բաքվի հետ։

Նոյեմբերի 24-ին ուղիղ եթերի ժամանակ, պատասխանելով քաղաքացու համապատասխան հարցին, վարչապետը հիշեցրել է, որ Բաքվի հետ խաղաղության պայմանագրի երեք սկզբունքներից մեկը ԽՍՀՄ քարտեզների հիման վրա միմյանց տարածքային ամբողջականության փոխադարձ ճանաչումն է։

«Երբ մենք խոսում ենք Հայաստանի 29,8 հազար քառակուսի կիլոմետր տարածքի մասին, այնտեղ չեն մտնում էքսկլավները/անկլավները, որոնք մտնում էին Խորհրդային Ադրբեջանի կազմի մեջ։ Հայաստանի 29,8 հազար քառ. կմ տարածքի մեջ է մտնում նաև Ադրբեջանի ներսում գտնվող Արծվաշեն էքսկլավը։ Հիմա այդ հարցը պետք է ինչ-որ կերպ լուծել, չէ որ Արծվաշենը Հայաստանի ինքնիշխան տարածք է։ Եվ, եթե նույնիսկ ցանկանամ, չեմ կարող ասել, որ անկլավների հարց չկա, քանի որ Արծվաշենը Հայաստանի ինքնիշխան տարածքն է, և չեմ կարող ասել, որ դրա հետ առնչություն չունենք", - նշել է նա։

ՀՀ կառավարության ղեկավարը նշել է, թե՝ երբ Հայաստանը բարձրացնում է Արծվաշենի հարցը, բնականաբար, Ադրբեջանը բարձրացնում է այն տարածքների հարցը, որոնք պատկանել են Խորհրդային Ադրբեջանին: "Հետևաբար, հարցերը պետք է կարգավորել խաղաղ գործընթացի շրջանակներում", - ասել է վարչապետը:

Նրա խոսքով՝ խնդրի լուծման մի քանի տարբերակ կա։ Դրանցից մեկն այն է, որ Հայաստանը վերահաստատում է իր ինքնիշխանությունը Արծվաշենի նկատմամբ, իսկ Ադրբեջանը ՝ այն տարածքների նկատմամբ, որոնք դե յուրե գոյություն ունեն Տավուշում։ Այդ ժամանակ պետք է մտածել, թե ինչպես ապահովել ՀՀ մուտքը Արծվաշեն, որը ֆիզիկապես գտնվում է ԱՀ տարածքի ներսում։

Ընդ որում, ինչպես նշել է Փաշինյանը, կա նաև սցենար, որը ենթադրում է դե-ֆակտո իրավիճակի դե-յուրե ամրագրում։

Այդ բոլոր հարցերը բանակցությունների ընթացքում քննարկման առարկա են եղել։ Վարչապետը հիշեցրել է, որ դեռևս 2021 թվականին Տավուշի մարզի Ոսկեպար գյուղի բնակիչների հետ հանդիպման ժամանակ խոստացել էր քաղաքացիների հետ քննարկել լուծման տարբերակները, եթե այդպիսիք մշակվեն։ Այս պահին Ադրբեջանի հետ առարկայական պայմանավորվածություններ, փոխհամաձայնեցումներ չկան, վստահեցրել է Նիկոլ Փաշինյանը՝ հերթական անգամ կոչ անելով չգերագնահատել այդ հարցի կարևորությունը: