Բիզնես ադրբեջանական ձևով. խարդախություններ և յուրացումներ

Ինչպես հետխորհրդային տարածաշրջանի շատ երկրներ, Ադրբեջանը
նույնպես խրվել է կոռուպցիայի մեջ: Սակայն, ի տարբերություն Հայաստանի կամ
Ռուսաստանի, կոռուպցիայի դեմ պայքարը «կրակների երկրում» կրում է միայն դեկլարատիվ
բնույթ: Տեսականորեն հայտարարվել է, բայց, իրականում - ոչինչ չի արվում: Ավելին,
հանրապետության իշխանությունների թողտվությամբ, չի բացառվում նաև՝ նրանց հանձնարարությամբ,
ադրբեջանական ԶԼՄ-ները հսկայական տեղեկատվական քարոզարշավներ են կազմակերպում՝ ի
պաշտպանություն էթնիկ ադրբեջանցիների, որոնք այլ երկրներում մեղադրվում են
կոռուպցիոն հանցագործությունների մեջ: Նրանց մեկնաբանությամբ, այդ մարդիկ «խղճի
գերիներ» են և տուժել են իրենց ազգային պատկանելության պատճառով: Ավելի մեծ
զառանցանք, իհարկե, անհնար է պատկերացնել, բայց, սա է Ադրբեջանի ժամանակակից
ժուռնալիստիկան:

Օրինակ, Կոմի Հանրապետության Պետական Խորհրդի պատգամավոր,
«Ուխտանեֆտեգազոգեոլոգիա» ԲԲԸ (հետագայում՝ «ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ) գլխավոր տնօրեն Ակիֆ
Քերիմ օղլի Սայադովի դեմ հարուցված քրեական գործն Ադրբեջանի ԶԼՄ-ները ներկայացնում
են որպես «պատվիրված», իսկ առաջադրված մեղադրանքները – անհիմն, նույնիսկ կեղծ: Նրանց
չի անհանգստացնում անգամ այն փաստը, որ տեղական խորհրդարանի պատգամավորի և
պետությանը պատկանող ձեռնարկության ((«ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ միակ բաժնետերը Պետական գույքի
կառավարման դաշնային գործակալությունն է) ղեկավարին կալանքի տակ վերցնելու համար քննչական
մարմինները պետք է նրա հանցավոր գործունեության վերաբերյալ ներկայացրած լինեին
անհերքելի փաստեր: Որոնք, ի դեպ, չափից դուրս շատ են:

Մասնավորապես, 2009 թվականի սեպտեմբերին պարոն Սայադովը
«ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ անունից երեք պայմանագիր կնքեց «Պ-ԵվրոԷլիտՍտրոյԼյուքս-Մ» ՍՊԸ հետ, 46
մլն.ռուբլի գումարի երկրաբանական հետախուզությունների սարքավորումներ գնելու
նպատակով:

Ընդ որում, ձեռնարկությունն այդ սարքավորումների կարիքը
բոլորովին էլ չուներ, որոնք, ի դեպ, այդպես էլ չմատակարարվեցին: Չնայած, որ ավելի
քան 40 մլն.ռուբլի, Սայադովի անձնական հրահանգով, «ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ հաշվից փոխանցվեց
«Պ-ԵվրոԷլիտՍտրոյԼյուքս-Մ» ՍՊԸ հաշվին:

Բայց, հավանաբար դրանով էլ չբավարարվեց: Նույն 2009 թվականի
դեկտեմբերին, Ակիֆ Սայադովի ստորագրությամբ, «ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ-ի և Ուդմուրտիայի
Հանրապետության «Բուրովիե սիստեմի» ՍՊԸ-ի միջև պահառության պայմանագիր կնքվեց ...
այդ նույն երկրաբանական հետախուզությունների սարքավորումները պահ տալու նպատակով:
Այդ պայմանագրով «ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ-ն մոտ 600 հազար ռուբլի է վճարում բարձման և
բեռնաթափման աշխատանքների դիմաց, ինչպես նաև ամսական 22 հազար ռուբլի - այդ
սարքավորումների պահպանման համար: Երկու լրացուցիչ պայմանագրերով այդ պայմանագիրը
երկարաձգվեց մինչև 2012 թվականի ավարտը, իսկ այդ ժամանակահատվածում «ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ-ն
«Բուրովիե սիստեմի» ՍՊԸ-ին փոխանցեց ավելի քան 1.3 մլն.ռուբլի:

Ակիֆ Սայադովի վերոնշյալ գործողությունների արդյունքում
պետությանը պատկանող «ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ-ից շորթվեցին ավելի քան 42 մլն.ռուբլի ընդհանուր
գումարի դրամական միջոցներ, ինչը ՌԴ Քրեական օրենսգրքով դասակարգվում է որպես առանձնապես
խոշոր չափերի հափշտակություն:

2009 թվականի սեպտեմբերից մինչև 2014 թվականի փետրվարն
ընկած ժամանակահատվածում այդ գումարի մեծ մասը կեղծ պայմանագրերով փոխանցվեց մի
քանի «փողեր լվացող» կազմակերպությունների հաշիվներին, ինչպես ռուսաստանյան,
այնպես էլ արտասահմանյան: Մասնավորապես, ավելի քան 13 մլն.ռուբլի, արտարժութային
համարժեքով, փոխանցվեց Ստամբուլում գրանցված ERS-INSAAT ընկերության հաշվին, որը վերահսկվում է Թուրքիայի ադրբեջանական սփյուռքի
ներկայացուցիչների կողմից:

Թուրքական ափը, ինչպես նաև պատմական հայրենիքը, պարոն
Սայադովին շատ էր գրավում, դրա համար էլ նա այնտեղ շատ հաճախ էր լինում: Չի
բացառվում, որ կանխիկացվող միջոցներն ստանալու նպատակով, որոնք հափշտակել էր իր
կողմից ղեկավարվող «ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ-ի հանցագործ սխեմաների միջոցով:

Ի դեպ, մասնավոր ուղևորությունների ընթացքում Սայադովը
բոլորովին էլ չէր ամաչում «ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ-ից ստանալ իր հերթական աշխատավարձը: Իր
ուղևորությունները նա կատարում էր առանց իր հաշվին արձակուրդ ձևակերպելու, իսկ
ենթականերին հրամայում, որպեսզի ակնհայտ կեղծ տվյալներ մտցնեն աշխատանքի
հաճախումների գրանցամատյանում և նրան հաշվարկեն աշխատավարձ: Այս ճանապարհով
«ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ կողմից նրան վճարվել է ավելի քան 1.2 մլն.ռուբլի, ինչը նույնպես ՌԴ
Քրեական օրենսգրքով դասակարգվում է որպես առանձնապես խոշոր չափերի հափշտակություն:

Նա չէր հապաղում փոշիացնել իր ղեկավարության տակ գտնվող
«ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ հաշիվների վրայի գումարները, շարունակելով աշխատավարձ ստանալ որպես
ձեռնարկության գլխավոր տնօրեն, բայց գործնականում՝ չկատարելով իր այդ պարտականությունները,
ինչպես նաև ծառայողական գործուղումներ կատարելով որպես Կոմի Հանրապետության
Պետական Խորհրդի պատգամավոր, միաժամանակ այդ ուղևորությունների դիմաց գումարներ
ստանալով նաև տեղական բյուջեից: Արդյունքում, նրա կողմից պետությանը պատկանող
«ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ-ին հասցվեց մոտ 450 հազար ռուբլու վնաս:

Այսպիսով, գտնվելով «ՈւՆԳԳ» ԲԲԸ գլխավոր տնօրենի պաշտոնում,
Ակիֆ Քերիմ օղլի Սայադովն, ելնելով անձնական շահերից, իրականացրել է հանցավոր
գործունեություն, ինչի արդյունքում Ռուսական պետությանը, որն այդ ձեռնարկության
սեփականտերն է,  պատճառեց մոտ 43
մլն.ռուբլու ուղղակի վնաս:

Եթե այս երևույթն Ադրբեջանում հանցագործություն չի
համարվում և օրենքով չի հետապնդվում, ապա դա Ադրբեջանի պրոբլեմն է: Ռուսաստանում
վերը նշված գործողությունները պատժվում են՝ ՌԴ Քրեական օրենսգրքի 160 Հոդվածի 3-րդ
և 4-րդ  մասերի, ինչպես նաև 174 Հոդվածի 4-րդ
մասի հատկանիշներով:

Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ ՌԴ քաղաքացի Ակիֆ Քերիմ
օղլի Սայադովը կարող է ռուսաստանյան արդարադատությունից խուսափել և Ադրբեջանի
միջոցով թաքնվել որևէ երրորդ երկրում, որտեղ նա տիրապետում է անշարժ գույքի և ունի
բնակվելու թույլտվություն, որոշվեց հետաքննության ընթացքում նրան վերցնել կալանքի
տակ:

Իր պաշտպանյալին՝ երկրից չբացակայելու ստորագրությամբ և դրամական
երաշխիքով ազատ արձակելու, ինչպես նաև տնային կալանքի տակ վերցնելու վերաբերյալ Ակիֆ
Սայադովի փաստաբանի պահանջները բավարարելն անհնար էր, հաշվի առնելով նշված բոլոր
փաստերը:

Ռուսաստանից Ադրբեջան Սայադովի փախուստի, իսկ հետագայում՝
նաև դեպի երրորդ երկրում հայտնվելու վարկածի օգտին են խոսում նաև Ադրբեջանի
ԶԼՄ-ների պատվիրված հրապարակումները, որոնցում Ռուսաստանում պետական խոշոր չափերի
հափշտակությունների մեջ մեղադրվողը ներկայացվում է որպես մի տկար ադրբեջանցի
ծերուկ, որը մահանում է ռուսական «պատերի ներսում», որտեղ նա հայտնվել է կեղծ
ցուցունքների հետևանքով: