Եվրախորհրդարանը հրատապ բանաձեւ է ընդունել Լեռնային Ղարաբաղում հումանիտար իրավիճակի վերաբերյալ

Արմինֆո. Եվրախորհրդարանն ընդունել է "Լեռնային Ղարաբաղի շրջափակման հումանիտար հետեւանքները" հրատապ բանաձեւը։ Այդ մասին հաղորդել է Բելգիայում ՀՀ դեսպանությունը։

Ինչպես ավելի վաղ հաղորդել էր ԱրմԻնֆո-ն, Լեռնային Ղարաբաղի շրջափակման հումանիտար հետեւանքների մասին Եվրախորհրդարանի բանաձեւում նշվում է որ Լեռնային Ղարաբաղը Հայաստանին և արտաքին աշխարհին կապող միակ ճանապարհը՝ Լաչինի միջանցքը, 2022 թ. դեկտեմբերի 12-ից արգելափակված է Ադրբեջանի ինքնահռչակ բնապահպանների կողմից, ինչը խաթարել է Լեռնային Ղարաբաղում ապրող 120 000 հայերի համար հիմնական ապրանքների և ծառայությունների, այդ թվում՝ սննդի, վառելիքի և դեղորայքի հասանելիությունը՝ փաստացի շրջափակման մեջ դնելով նրանց:

«Ավելին, շրջափակումը հանգեցրել է ծանր հումանիտար ճգնաժամի՝ էապես ազդելով առավել խոցելի բնակչության վրա, հաշվի առնելով, որ ծանր հիվանդների տեղափոխումը գրեթե անհնար է, և այս իրավիճակի հետևանքով 1 մարդ է մահացել: Բացի այդ, հարյուրավոր ընտանիքներ մնում են իրարից բաժանված:

Այս հումանիտար ճգնաժամն էլ ավելի է խորացել Ադրբեջանի կողմից Լեռնային Ղարաբաղ բնական գազի մատակարարման խափանման պատճառով, որի հետևանքով տները, հիվանդանոցներն ու դպրոցները մնացել են առանց ջեռուցման: Պահպանելով Լաչինի միջանցքի շրջափակումը՝ Ադրբեջանը խախտում է իր միջազգային պարտավորությունները, որոնք ստանձնել է հրադադարի մասին 2020 թ. նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությամբ, համաձայն որի, Ադրբեջանը պետք է երաշխավորի միջանցքով երկու ուղղություններով մարդկանց, փոխադրամիջոցների և բեռների տեղաշարժի անվտանգությունը:

Ավելին, այդ քայլը աաաարգելակում է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև խաղաղության գործընթացը և խաթարում միջազգային վստահությունը», - նշվում է բանաձեւում:

Այդ առնչությամբ Եվրախորհրդարանը ցավում է Լաչինի միջանցքի շրջափակման հումանիտար և Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության ողբերգական հետևանքների համար: Ընդ որում, Եվրախորհրդարանը հորդորում է Ադրբեջանին հարգել և կյանքի կոչել 2020 թ. նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությունը և անհապաղ վերաբացել Լաչինի միջանցքը՝ ազատ տեղաշարժի հնարավորություն տալով և ապահովելով հիմնական ապրանքների և ծառայությունների հասանելիությունը՝ այդպիսով երաշխավորելով անվտանգությունը տարածաշրջանում և ապահովելով բնակիչների ապրուստի միջոցները։

«Ընդգծում ենք համապարփակ խաղաղության համաձայնագրի անհրաժեշտությունը, որը պետք է երաշխավորի Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչության իրավունքներն ու անվտանգությունը, կոչ ենք անում Ադրբեջանին պաշտպանել Լեռնային Ղարաբաղում ապրող հայերի իրավունքները և զերծ մնալ իր հրահրիչ հռետորաբանությունից, որը հայերի դեմ խտրական վերաբերմունքի կոչ է անում և հորդորում է հայերին լքել Լեռնային Ղարաբաղը: Կոչ ենք անում Ադրբեջանին ապագայում զերծ մնալ Հայաստանի և Լեռնային Ղարաբաղի միջև տրանսպորտային, էներգետիկ կապերը և հաղորդակցությունը խաթարելուց», - ասվում է բանաձեւում:

Փաստաթղթում նաեւ խստորեն դատապարտվում է Ադրբեջանի կողմից մարդու իրավունքների պաշտպաններին և ՔՀԿ-ներին քավության նոխազ դարձնելը և կոչ է արվում ԵՄ և անդամ պետությունների ներկայացուցչություններին աջակցել նրանց աշխատանքին:

«Դատապարտում ենք ռուսական խաղաղապահների անգործությունը: Գտնում ենք, որ ՄԱԿ-ի մանդատի ներքո գործող ԵԱՀԿ միջազգային խաղաղապահներով նրանց փոխարինման շուրջ պետք է հրատապ բանակցություններ վարվեն:

Կոչ ենք անում միջազգային կազմակերպություններին տրամադրել անարգել մուտք դեպի Լեռնային Ղարաբաղ՝ իրավիճակը գնահատելու և անհրաժեշտ մարդասիրական օգնություն տրամադրելու համար: Կոչ ենք անում ՄԱԿ-ի կամ ԵԱՀԿ փաստահավաք առաքելություն կազմակերպել դեպի Լաչինի միջանցք՝ տեղում հումանիտար իրավիճակը գնահատելու համար:

Կոչ ենք անում առանց նախապայմանների անհապաղ վերսկսել բանակցությունները՝ հիմնված Հելսինկիի եզրափակիչ ակտի սկզբունքների վրա եւ ԵՄ ակտիվ ներգրավում այդ գործըթնացում, նաև ապահովել, որ Լեռնային Ղարաբաղի բնակիչներն այլևս պատանդ չլինեն Բաքվի ակտիվությանը, Ռուսաստանի ապակառուցողական դերին և Մինսկի խմբի անգործությանը», - ասվում է բանաձեւում: Վերջում Եվրախորհրդարանի նախագահին հանձնարարվում է սույն փաստաթուղթը փոխանցել Հայաստանին, Ադրբեջանին և միջազգային կառույցներին։