Կանխատեսում. Ռուսաստանի եւ ԱՄՆ-ի հարաբերություններում փոփոխությունները կանդրադառնան Ղարաբաղի վրա  

Արմինֆո.Ռուսաստանի եւ ԱՄՆ-ի միջեւ դիտվող սառը պատերազմի ոգու վերակենդանացումը բնավ չի նշանակում դրա բովանդակության վերադարձ, ԱՄՆ-ի եւ ԽՍՀՄ-ի միջեւ բազմամյա դիմակայության սխեմայի վերադարձ: ԱրմԻնֆո-ին այդպիսի կարծիք է հայտնել "Ռուսաստանը գլոբալ քաղաքականությունում" ամսագրի գլխավոր խմբագիր, արտաքին և պաշտպանական քաղաքականության խորհրդի նախագահության նախագահ Ֆյոդոր Լուկյանովը։

"Բանն այն է, որ միջազգային հարաբերություններում, միջազգային հանրությունում, աշխարհում արդեն չկա ոչ ազատ աշխարհ, ոչ բռնապետություն՝ այն տեսքով, որում դրանք գոյություն են ունեցել սառը պատերազմի տարիներին։ Այս լույսի ներքո՝ որքան էլ դա ցանկանա ԱՄՆ-ը եւ ՆԱՏՕ-ի գծով նրա դաշնակիցները Եվրոպայում,  բռնապետության դեմ ազատ աշխարհի դիմակայության երկարամյա սխեման արդեն չի աշխատում: Պարզապես, այն պատճառով, որ դրանք այլևս չկան", - նկատել է նա։

Վերլուծաբանը ընթացիկ ժամանակահատվածում ԱՄՆ եւ Ռուսաստանի միջեւ հարաբերությունները բնութագրում է որպես վերջնական ապամոնտաժում: Նրա կարծիքով, Սպիտակ տան վարչակազմի վերջին փոփոխությամբ ի չիք են դարձել նաեւ Մոսկվայի եւ Վաշինգտոնի մի քանի տասնամյակ գոյություն ունեցող հարաբերությունները: Լուկյանովի գնահատմամբ՝ ԽՍՀՄ-ի եւ ԱՄՆ-ի միջեւ սառը պատերազմի ժամանակաշրջանի հարաբերություններին բնորոշ էր յուրահատուկ փոխադարձ հարգանքը, եւ,  իհարկե, գաղափարական-քաղաքական լեգիտիմության փոխադարձ ճանաչումը։

Այսօր, նրա կարծիքով, այդ ամենը գոյություն չունի։ Իսկ Ռուսաստանն ու ԱՄՆ-ն միմյանց ընկալում են ոչ թե որպես նշանակալի գործընկերներ, նույնիսկ առճակատման փոխգործակցության առումով, այլ, պարզապես, որպես չափազանց տհաճ խոչընդոտ սեփական ռազմավարությունների ճանապարհին։ Ավելին, հակառակ կողմի դիտարկումը որպես բարոյական և քաղաքական իրավունքից զուրկ՝ պահելու իրեն այնպես, ինչպես անում է, տեղ չի թողնում, անգամ, փոխադարձ շահերի ամենանեղ լուրջ քննարկման համար։

Ապրիլի 13-ին Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ հեռախոսազրույցում ԱՄՆ նախագահ Ջո Բայդենը նրան առաջարկել է հանդիպել երրորդ երկրի չեզոք տարածքում: Սպիտակ տանը թույլ են տվել, որ հանդիպումը կարող է կայանալ ամռանը ։ Արդեն ապրիլի 15-ին Վաշինգտոնը հայտարարել է ՌԴ դաշնային փոխառության պարտատոմսերի, ինչպես նաեւ 32 Իրավաբանական եւ ֆիզիկական անձանց նկատմամբ նոր պատժամիջոցների մասին, որոնք մեղադրվում են ընտրություններին միջամտելու եւ ապատեղեկատվության մեջ, եւ 8 իրավաբանական եւ ֆիզիկական անձանց նկատմամբ՝ Ղրիմի առնչությամբ: Սպիտակ տունը նաեւ որոշել է արտաքսել 10 ռուս դիվանագետների։ Այդուհանդերձ, ապրիլի 25-ին ՌԴ նախագահի օգնական Յուրի Ուշակովը հնարավոր է համարել, որ Պուտինի եւ Բայդենի հանդիպումը կարող է տեղի ունենալ ամռանը:

Այդ լույսի ներքո մեկնաբանելով ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման շուրջ ստեղծված իրավիճակը՝ վերլուծաբանն ընդգծել է նախորդ տարվա պատերազմից հետո գործընթացի շուրջ բազմաթիվ նոր միտումների և ազդակների ի հայտ գալը։ Նրա գնահատմամբ՝ այդ բոլոր միտումներին ավելանում են արդեն գոյություն ունեցող հակասությունները։ Ընդ որում, ինչպես հակամարտող կողմերի, այնպես էլ նրա մոդերատորների միջև։ Եվ ահա այստեղ, ըստ Լուկյանովի, առաջին պլան է մղվում ԱՄՆ նոր-նոր ծավալվող և սաստկացող ճնշումը Ռուսաստանի և այժմ արդեն նաև Թուրքիայի նկատմամբ։

"Այս ամենը բարդանում է զուգահեռ աշխարհաքաղաքական գործընթացներով՝ այդ բոլոր խաղացողների մասնակցությամբ մյուս հարթակներում։ Անկարան, ընդ որում, այսպես թե այնպես, մնում է բավական բարդ, հակասական, բայց կարևոր խաղացողի կարգավիճակում։ Խաղացող, որի հետ ինչպես Մոսկվան, այնպես էլ Վաշինգտոնը ստիպված են ինչպես հակամարտել, այնպես էլ համագործակցել։ Եվ վերջինը՝ կարգավորման Մինսկի ձևաչափի վերականգնումը կարճաժամկետ հեռանկարի հարց է", - ամփոփել է Լուկյանովը ։