Մարդու իրավունքների պաշտպանը քննադատել է Հայաստանի կին պաշտոնյաներին բանտարկյալների նկատմամբ անմարդկային վերաբերմունքի համար

ԱրմԻնֆո. Իրավապաշտպան Ժաննա Ալեքսանյանը քննադատել է Հայաստանի քրեակատարողական համակարգի պատասխանատու կանանց և կառավարության կարևոր պաշտոններ զբաղեցնող անձանց՝ կալանավորների նկատմամբ անմարդկային վերաբերմունքի համար։

«Հզոր Հայաստան» կուսակցության Ստեփանավանի քաղաքապետի թեկնածու Արսեն Գևորգյանի կալանքի տակ մահվան վերաբերյալ նա կոչ է արել երկրի իշխանություններին դադարեցնել և մարդկանց մահվան եզրին չհասցնել։ Այս համատեքստում իրավապաշտպանը հիշել է Հայաստանում կալանքի պայմանները, մասնավորապես՝ բանտերում բժշկական օգնության ցածր որակը, հիվանդ կալանավորների նկատմամբ կամայական և անմարդկային վերաբերմունքը, ինչպես նաև հացադուլ անողներին։

«Ես մոտ երեք տասնամյակ է, ինչ այցելում եմ բանտեր։ Առաջին անգամ Նուբարաշենի բանտ եմ այցելել 1998 թվականին՝ հանգուցյալ իրավապաշտպան Ավետիք Իշխանյանի հետ։ «Մենք այցելել ենք ցմահ ազատազրկման դատապարտվածներին։ Հիշում եմ այն խորը զգացմունքները, որոնք մենք այդ ժամանակ ապրեցինք։ Կարծես դժոխքում լինեինք։ Մենք կարծում էինք, որ այլևս երբեք չենք վերադառնա բանտ, բայց հաջորդ տասնամյակների ընթացքում շարունակեցինք այցելել կալանավայրեր։ Եվ այսօր չեմ կարող ասել, որ շատ բան է փոխվել։ Եթե ինչ-որ բան փոխվել է, դա միայն ժամանակի պատճառով է», - գրել է Ալեքսանյանը իր Ֆեյսբուքյան էջում։

Արձագանքելով արդարադատության նախարար Սրբուհի Գալյանի այն հայտարարությանը, որ «ամբողջ աշխարհում գրանցվում են բանտարկյալների մահեր», իրավապաշտպանը նշել է, որ նման արդարացումները ոչ մի կերպ չեն ազատում իրենց տեղի ունեցողի համար պատասխանատվությունից։ «Անկախ նրանից, թե որքան եք պնդում, որ մահերը տեղի են ունենում ամենուր, դուք լիովին գիտակցում եք ձեր պատասխանատվությունը։ Պետությունն ունի ուղղակի պարտավորություն՝ ապահովել փակ հաստատություններում և կալանավայրերում գտնվող մարդկանց կյանքի և առողջության պաշտպանությունը։ Եվ այս անմարդկային կարգը, այս բարոյականությունը, որը ձևավորվել է ներկայիս իշխանությունների կողմից, մի օր կդադարի գոյություն ունենալուց։ «Եվ այդ ժամանակ կգա ձեր պատասխանատվության ժամանակը», - նշել է իրավապաշտպանը։

Ալեքսանյանը նաև հիշեցրել է, որ այսօր Հայաստանում կանայք են պատասխանատու քրեակատարողական համակարգի համար՝ արդարադատության և առողջապահության նախարարները։ «Կինը նաև պատասխանատու է մեղադրանք առաջադրելու համար»։ Այսպիսով, Հայաստանը ստեղծել է նախադեպ, որը կասկածի տակ է դնում կանանց պետական պաշտոններում նշանակելու նպատակահարմարությունը։ Հատկապես աչքի է ընկնում գլխավոր դատախազ Աննա Վարդապետյանի վարքագիծը, որը ցուցաբերեց աննախադեպ դաժանություն. «Մայր Հայաստան» կուսակցության վարչության անդամ Արեգնազ Մանուկյանին կալանքի տակ գտնվելու ընթացքում նույնիսկ թույլ չեն տվել հեռախոսով խոսել իր անչափահաս երեխայի հետ։ «Ուստի, Հայաստանի կանայք, ուշքի եկեք», - եզրափակեց Ալեքսանյանը։

Հիշեցնենք, որ հոկտեմբերի 21-ին Հայաստանի կոռուպցիայի դեմ պայքարի կոմիտեն քրեական գործ հարուցեց Ստեփանավանի քաղաքային խորհրդի ընտրություններում «Հզոր Հայաստան» կուսակցության համամասնական ցուցակը գլխավորող Արսեն Գևորգյանի և ևս 13 անձանց դեմ։ Հետագայում պարզվեց, որ դատարանը Գևորգյանին կալանավորել է երկու ամսով։ Եվս հինգ անձի նկատմամբ կիրառվել է երկամսյա կալանք կամ տնային կալանք։ Նոյեմբերի 10-ին նա մահացել է նախնական կալանքի տակ։ Պատճառը սրտի կաթվածն էր։

Հատկանշական է, որ քրեական գործի հարուցումից մեկ օր առաջ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հրավիրել է քաղաքացիներին և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ընտրություններում համայնքի ղեկավարի թեկնածուներին, որոնք ճնշման տակ էին իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության կողմից, անձամբ գրել իրեն։ Սակայն նույն օրվա երեկոյան նա ինքը սկսեց սպառնալ ընդդիմադիր ուժերի ներկայացուցիչներին։ Նշենք, որ այս ամենը տեղի է ունեցել Ստեփանավանում տեղական ինքնակառավարման մարմինների ընտրություններից առաջ։