
Արմինֆո։ ՄԱԿ-ի կենսաբազմազանության մասին կոնվենցիայի (COP17) կողմերի 17-րդ համաժողովի ֆոնին, արցախցիները նամակներ են հանձնել երեք եվրոպական երկրների դեսպանատներին՝ կոչ անելով բարձրացնել արցախցի բնակչության հարկադիր տեղահանման, նրա մշակութային ժառանգության պահպանման և բնական միջավայրի պաշտպանության հարցը։ Նամակները հանձնվել են երկրում գտնվող Շվեյցարիայի, Իտալիայի և Մեծ Բրիտանիայի դեսպանատներին։
Նամակի հանձնման ժամանակ Իտալիայի դեսպանատան դիմաց լրագրողների հետ զրույցում արցախցի Հանրային խորհրդի անդամ Ալվարդ Զաքարյանը նշել է, որ նմանատիպ նամակ նախկինում «Բնության պաշտպանություն առանց մարդու իրավունքների» հասարակական նախաձեռնության անունից ուղարկվել է դիվանագիտական առաքելություններին։ Էլեկտրոնային եղանակով։
Նամակում նրանք կոչ են անում արցախցիների հարկադիր տեղահանման հարցը բարձրացնել COP17-ում, մասնավորապես՝ Կունմին-Մոնրեալի գլոբալ կենսաբազմազանության շրջանակի 1, 3 և 22 նպատակների համատեքստում։ Ավելին, նամակի հեղինակները կոչ են անում աջակցել Արցախի մշակութային ժառանգության և պատմական վայրերի պահպանմանը, դրանց պաշտպանությանն ու պահպանմանը, ինչպես նաև թույլատրել անկախ միջազգային դիտորդական առաքելություն։ Նրանք նաև կոչ են անում օգնել Արցախի ժողովրդի հայրենիք անվտանգ և արժանապատիվ վերադառնալու իրավունքի իրականացման գործում», - ասաց Զաքարյանը։
Այլ պահանջներից են՝ ապահովել Արցախի էկոհամակարգի վիճակի միջազգային մոնիթորինգ, հաշվի առնելով ռազմական գործողությունների ընթացքում բնությանը պատճառված վնասը, այդ թվում՝ սպիտակ ֆոսֆոր պարունակող զենքի օգտագործման հետևանքով, և խթանել պատերազմի կանոնների խախտումների համար պատասխանատվությունը։
Նամակի հեղինակները նաև կոչ են անում արցախյան կազմակերպություններին մասնակցել իրենց պատմական հողերի, բնական պաշարների և մշակութային ժառանգության վերաբերյալ միջազգային քննարկումներին։ Մասնավորապես, նրանք կոչ են անում երկրներին օգտագործել Ադրբեջանի հետ առկա դիվանագիտական կապերը՝ այս հարցերը առաջ մղելու համար։
«COP17-ը չի կարող բնությունը դիտարկել առանձին՝ մարդկանցից, որոնց ինքնիշխանությունը անբաժանելիորեն ձևավորվել է այս բնական միջավայրի հետ»։ Մենք մեր պատրաստակամությունն ենք հայտնում հանդիպել դեսպանատան ներկայացուցիչների հետ՝ ավելի մանրամասն ներկայացնելու մեր մտահոգությունները, տրամադրելու համապատասխան փաստաթղթեր և քննարկելու այն կոնկրետ դիվանագիտական քայլերը, որոնք ձեր երկիրը կարող է ձեռնարկել այս հարցերը լուծելու համար։ Մենք նաև կոչ ենք անում ձեզ փոխանցել այս հայտարարությունը ձեր կառավարության ներկայացուցիչներին, այդ թվում՝ COP17-ին մասնակցողներին», - ասվում է նամակում։
Ըստ Զաքարյանին՝ Հայաստանի իշխանությունները չեն բարձրացնում այս հարցը, և նրանք, ովքեր փորձում են դա անել, ճնշման են ենթարկվում։ Նա համոզմունք հայտնեց, որ փորձեր են արվում ամեն կերպ խոչընդոտել այս թեմայի լուսաբանմանը։ Զաքարյանը նաև հայտնեց, որ իրենց մերժվել է COP17 կանաչ գոտում տաղավար տրամադրելը։ Սակայն նա ընդգծեց, որ դա չի նշանակում, որ նրանք պետք է լռեն կամ դադարեն բարձրացնել այս հարցերը։ «Փորձեր են արվում կանխելու լայնածավալ բողոքի ցույցերը՝ տպավորություն ստեղծելու համար, որ Հայաստանում խնդիրներ չկան։ Հետևաբար, մենք հավաքվում ենք փոքր խմբերով։ «Միակ ելքը այս հարցերը անընդհատ բարձրացնելն է», - նշեց Արցախի Հանրային խորհրդի անդամը։
Զաքարյանը շարունակեց՝ հայտնելով, որ իրենց առաջին բողոքի ցույցը տեղի է ունեցել Շվեյցարիայի դեսպանատան մոտ, որտեղ նրանք արդեն նամակ էին հանձնել։ Դրանից հետո նամակը հանձնվել է Իտալիայի դեսպանատանը։ Դրանից հետո, նրա խոսքով, նրանք մտադիր են այն հանձնել Մեծ Բրիտանիայի դեսպանատանը և ՄԱԿ-ի երևանյան գրասենյակին։ Սակայն Զաքարյանը նշեց, որ իրենց նամակները հաճախ անպատասխան են մնում։ Նա նաև խոսեց վիզաներ ստանալու հարցում առկա խոչընդոտների մասին։ Նրա խոսքով՝ շատ դեսպանատներ մերժում են վիզաներ տրամադրել Արցախի բնակիչներին։ «Սա խտրականություն է Արցախի բնակիչների նկատմամբ, քանի որ ես նախկինում շատ երկրներ եմ այցելել արցախյան անձնագրով»։ «Եվ նրանք չեն թաքցնում, որ նման հրահանգ իրենց տվել է Հայաստանի արտաքին գործերի նախարարությունը», - ասաց Արցախի Հանրային խորհրդի անդամը։
Նա վերահաստատեց իր համոզմունքը, որ նման գործողություններ են ձեռնարկվում՝ կանխելու համար, որ Արցախի հարցերը միջազգային հարթակներում բարձրացվեն։ հարթակներ։
Հիշեցնենք, որ 2023 թվականի սեպտեմբերի 19-ին Ադրբեջանը, «հակաահաբեկչական գործողության» պատրվակով, սկսեց լայնածավալ ագրեսիա Արցախի դեմ, որը հանգեցրեց Լեռնային Ղարաբաղի լիակատար հայաթափմանը։ Դրան նախորդեց հանրապետության գրեթե 10-ամսյա շրջափակումը։ 2020 թվականի աշնանը սկսված թշնամական ագրեսիայից ի վեր, որը գագաթնակետին հասավ 2023 թվականի սեպտեմբերին Արցախի լիակատար էթնիկ զտմամբ, ավելի քան 150,000 արցախցիներ կորցրել են իրենց հայրենիքը և դարձել փախստականներ։