
Արմինֆո.Լիբանանցի գրող Շարիֆ Մաջդալանին, բելգիացի հեղինակ Ֆիլիպ Մարչևսկին և ֆրանսիացի գրող Օլիվյե Բուրդոն կմասնակցեն Newmag Francofest 2026-ին, որտեղ հայ ընթերցողներին կներկայացնեն իրենց ստեղծագործությունները հայերեն թարգմանությամբ:
Հոկտեմբերի 9-ին Երևանում կայացած մամուլի ասուլիսի ժամանակ Newmag հրատարակչության տնօրեն Արտակ Ալեքսանյանը, խոսելով բուն փառատոնի մասին, ընդգծել է, որ այն հնարավորություն է ընձեռում ծանոթանալու ժամանակակից գրականությանը ոչ միայն գրքերի, այլև դրանց հեղինակների հետ անմիջական շփման միջոցով: Նրա խոսքով ՝ Francofest 2026-ի շրջանակներում ներկայացված գրքերը մեծ հետաքրքրություն են առաջացրել հայ ընթերցողների շրջանում և արագ վաճառվել: "Նման միջոցառումները կարևոր են, քանի որ դրանք ուսանողներին հնարավորություն են տալիս ծանոթանալ ժամանակակից գրողների ստեղծագործություններին, ինչպես նաև անձամբ շփվել նրանց հետ", - նշել է Ալեքսանյանը:
Փառատոնի կենտրոնական իրադարձություններից մեկը կլինի Գոնկուրյան մրցանակի հայկական երկրորդ ընտրության հաղթող լիբանանցի գրող Շարիֆ Մաջդալանիի "Արքայազնի անունը" վեպի հայերեն թարգմանության շնորհանդեսը: Այդ առնչությամբ Հայաստանում Ֆրանսիայի դեսպանատան համագործակցության և մշակույթի հարցերով խորհրդական Քսավիե Ռիշարը խոսել է Գոնկուրյան մրցանակի հայկական ընտրության առանձնահատկությունների մասին, որի ձևաչափը հարմարվում է յուրաքանչյուր երկրի: Նրա խոսքով ՝ ազգային ժյուրիի կազմում ընդգրկված են 36 ֆրանսախոս ուսանողներ հայաստանյան երեք առաջատար բուհերից՝ Երևանի պետական համալսարանից, Հայաստանում Ֆրանսիական համալսարանից և Վալերի Բրյուսովի անվան լեզվաբանական համալսարանից: "Մասնակիցները ծանոթանում են Գոնկուրյան մրցանակի երկրորդ փուլի արդյունքներով ընտրված ութ ստեղծագործություններին, իսկ հետո անկախ քվեարկության արդյունքում որոշում են սեփական հաղթողին", - պարզաբանել է Ռիշարը:
Ինքը ՝ Մաջդալանին, ում գիրքը հաղթել է Գոնկուրյան մրցանակի երկրորդ հայկական ընտրության ժամանակ, նշել է, որ այդ միջոցառման շրջանակներում Հայաստան գալն իր համար մեծ պատիվ է եղել: Պատմելով իր վեպի հաղթանակի մասին ՝ հեղինակը հիշել է, որ այդ մասին իմացել է Հայաստանում Ֆրանսիական համալսարանի ռեկտորից, ով լուրը հեռախոսով հայտնել է իրեն: "Լսեցի, որ ուսանողներից մեկը հայտարարել է իմ անունը։ Ինձ համար դա ուրախալի լուր էր։ Ես շատ ուրախ եմ, որ այս միջոցառման շրջանակներում այցելեցի Հայաստան", - ասել է Մաջդալանին։
Նա նաեւ պատմել է Հայաստանի հետ իր անձնական կապի մասին, որը ստեղծվել է Լիբանանում հայկական ծագում ունեցող բազմաթիվ ընկերների շնորհիվ: "Ես լավ ծանոթ եմ Հայաստանին, որը, այսպես ասած, մտնում է Լիբանանի մշակութային հորիզոնի մեջ։ Ես շատ հայ ընկերներ ունեմ Լիբանանում, և, ընդհանուր առմամբ, իմ ծանոթների մեջ շատ մարդիկ կան, ովքեր ծնունդով Հայաստանից են։ Այս առումով ինձ համար հատկապես նշանակալի է, որ ես այսօր այստեղ եմ", - նշել է գրողը։
Միաժամանակ, Մաժդալանին ընդգծել է, որ հայկական սփյուռքի մշակույթը, որին ինքը ծանոթացել է իր ընկերների շնորհիվ, տարբերվում է այն մշակութային իրականությունից, որին ինքը բախվել է անմիջապես Հայաստանում: Այդ առնչությամբ նա պարզաբանել է, որ Լիբանանում իր հայ ծանոթներից շատերը Հայոց ցեղասպանությունը վերապրած մարդկանց ժառանգներ են։
Բելգիացի գրող Ֆիլիպ Մարչևսկին, իր հերթին, հպարտություն է հայտնել փառատոնին հրավիրվելու կապակցությամբ և նշել, որ իր գրքի հայերեն թարգմանությունն իր համար անակնկալ էր: "Ես նույնպես կապված եմ Հայաստանի հետ. ունեմ հայ ընկերներ՝ հայկական սփյուռքի ներկայացուցիչներ։ Երբ մենք գիրք ենք գրում, մենք նստում ենք մեր աշխատասենյակում, մենակ, և դժվար է պատկերացնել, որ մի օր այն ընթերցողին կներկայացվի Հայաստանի նման երկրում", - նշել է հեղինակը։
Մարչևսկու խոսքով՝ հոկտեմբերի 10-ին հայ ընթերցողների հետ հանդիպելու և նրանց հետ իր գիրքը քննարկելու հնարավորությունն իրեն առանձնահատուկ հաճույք է պատճառում: Ֆրանսիացի գրող Օլիվյե Բուրդոն նույնպես կիսվել է Հայաստան իր առաջին այցից ստացած տպավորություններով ՝ այն համարելով իր երազանքներից մեկի իրականացում: "Երկրի հանդեպ հետաքրքրությունս առաջացավ ֆրանսիական Le Figaro պարբերականի լրագրող ընկերոջ շնորհիվ, ով շատ է գրում Հայաստանի մասին։ Հենց նրա պատմություններն են իմ մեջ արթնացրել երկրի հետ անձամբ ծանոթանալու ցանկությունը", - պատմել է գրողը։
Նշենք, որ Newmag Francofest-ն անցկացվում է արդեն չորրորդ անգամ: Վերջին երկու տարիներին փառատոնն անցկացվում է Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպության և Գոնկուրյան մրցանակի աջակցությամբ, ինչը նրան տվել է միջազգային կարգավիճակ: Հայաստանն արդեն երեք տարի մասնակցում է Ֆրանսիայի ամենահեղինակավոր գրական մրցանակներից մեկի ՝ Գոնկուրյան մրցանակի ազգային ժյուրիի աշխատանքներին: