Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարարություն. Հարավային Կովկասը շախմատի տախտակ չէ ուրիշների խաղերի համար

ԱրմԻնֆո: Հարավային Կովկասը արտաքին խաղերի շախմատի տախտակ չէ, և այն ազդեցության ոլորտների բաժանելը փակուղի է: Այս մասին հայտարարել է Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարարության ԱՊՀ երկրների չորրորդ դեպարտամենտի տնօրեն Միխայիլ Կալուգինը:

Դիվանագետը նշել է, որ որոշ արտատարածաշրջանային խաղացողներ ձգտում են ամրապնդվել Հարավային Կովկասում՝ մտադիր լինելով այն ներառել իրենց ագրեսիվ, եսասիրական ծրագրերում:

«Մենք դիտարկում ենք նրանց փորձերը՝ խափանելու Հարավային Կովկասի երկրների և Իրանի ու Չինաստանի փոխազդեցությունը, ինչպես նաև խաթարելու տարածաշրջանի համագործակցությունը իր հիմնական գործընկերներից մեկի՝ Ռուսաստանի հետ»: Սա չի կարելի անվանել դիվերսիֆիկացիա: Սակայն ժամանակը բազմիցս ցույց է տվել, որ Արևմուտքը անկարող է փոխարինել մեր երկրին Հարավային Կովկասում՝ ո՛չ որպես անվտանգության երաշխավոր, ո՛չ որպես տնտեսական գործընկեր: Մենք համոզված ենք, որ տարածաշրջանը արտաքին խաղերի շախմատի տախտակ չէ: Այն ազդեցության ոլորտների բաժանելը փակուղի է: «Մենք՝ որպես կովկասյան տերություն, ունենք մեր ազգային շահերը այս տարածաշրջանում, և մենք դրանք վճռականորեն կպաշտպանենք», - ասել է Կալուգինը ՌԻԱ Նովոստիին տված հարցազրույցում։

Նա հավելել է, որ Ռուսաստանին Կովկասը պետք է որպես կայունության և երկարատև խաղաղության գոտի, ոչ թե իդեալիստական, այլ բացարձակապես պրագմատիկ պատճառներով։ Նա ասել է, որ սա կենսականորեն կարևոր տարածք է Ռուսաստանի համար։ «Այնտեղ հանգստությունն ու կանխատեսելիությունը նշանակում են մեր հարավային սահմանների անվտանգություն, առևտրային միջանցքների անխափան գործունեություն, ենթակառուցվածքների զարգացում և քաղաքացիների բարեկեցության բարելավում»։ «Մենք ցանկանում ենք մեր կողքին ունենալ ուժեղ և բարգավաճ պետություններ, այլ ոչ թե թույլ հարևաններ, որոնք խոցելի են արտաքին ճնշման համար», - շարունակել է նա։

Կալուգինի խոսքով՝ Ռուսաստանը շատ բան ունի առաջարկելու իր գործընկերներին՝ իր հսկայական շուկային մուտք գործելը, տրանսպորտային կապը, մի շարք կարևոր ապրանքների մատակարարումը մրցակցային գներով, սննդի և էներգետիկ անվտանգությունը, ներդրումները և համագործակցությունը արդյունաբերության և բարձր տեխնոլոգիաների ոլորտներում։

Նա հայտարարել է, որ Ռուսաստանը կշարունակի Հարավային Կովկասում առաջ մղել կառուցողական օրակարգ՝ հիմնված ինքնիշխան հավասարության և փոխադարձ շահերի հարգանքի վրա։ «Մենք լսում ենք մեր գործընկերներին՝ խուսափելով մենթորությունից և բռնապետությունից։ Սա մեր դիվանագիտական մշակույթն է։ Սրանք մեր սկզբունքներն են, որոնք ընկած են Ռուսաստանի մասնակցությամբ միջազգային ձևաչափերի գործունեության հիմքում, ինչպիսիք են ԵԱՏՄ-ն, ՀԱՊԿ-ն, ԱՊՀ-ն, ԲՐԻԿՍ-ը և ՇՀԿ-ն։ Արևմտյան կազմակերպություններում իրավիճակը տարբեր է։ Այնտեղ կա բլոկային կարգապահություն։ Եթե մեկը, նայելով Հարավային Կովկասի քարտեզին, տեսնում է ինչ-որ մեկի դեմ կամուրջ, մենք տեսնում ենք մարդկային շփումներ, ճանապարհներ, նավահանգիստներ, զբոսաշրջային երթուղիներ, էներգետիկ նախագծեր, կամուրջներ Հյուսիսի և Հարավի, Արևելքի և Արևմուտքի միջև։ Մենք պատրաստ ենք աշխատել բոլոր նրանց հետ, ովքեր կիսում են այս տրամաբանությունը», - ասաց նա։

Հայ-ռուսական հարաբերությունների վերաբերյալ Կալուգինը նշեց, որ Երևանն ասում է, որ մեր կապերը անցնում են «վերափոխման» շրջան, և որ դրանք այժմ պետք է զարգանան «նոր պայմաններում»։

«Մենք ելնում ենք այն ենթադրությունից, որ եթե երկկողմ հարաբերությունների բնույթը ինչ-որ կերպ փոխվի, դա պետք է լինի միայն դրական ընդլայնման նպատակով։ Մենք ունենք համապարփակ իրավական շրջանակ Հայաստանի հետ, որը ամրագրում է երկկողմ հարաբերությունների արտոնյալ, դաշնակցային կարգավիճակը։ Եթե Հայաստանի իշխանությունները, որպես... «դիվերսիֆիկացում», արտաքին քաղաքականության պաշտոնյաները ցանկանում են վերանայել այս կարգավիճակը՝ դա նրանց իրավունքն է։ Բայց այդ դեպքում նրանք ստիպված կլինեն հրաժարվել նաև այն արտոնություններից, որոնք Մոսկվան տրամադրում է միայն իր դաշնակիցներին», - ասաց ռուս դիվանագետը։

Նա որպես նման արտոնությունների օրինակ նշեց Հայաստանի համար գազի գինը։ Նշելով, որ Ռուսաստանը դեմ չէ, որ Հայաստանը գազ գնի այլ երկրներից, նա կոչ արեց դիտարկել ռուսական մատակարարումների այլընտրանքը։ «Հանրապետության կողմից սպառվող գազի մինչև 85%-ը Հայաստանը ստանում է Ռուսաստանից՝ տարեկան մոտ 2.2-2.7 միլիարդ խորանարդ մետր։ Մատակարարումները կատարվում են առանց արտահանման մաքսատուրքերի՝ հազար խորանարդ մետրի համար 177.50 դոլար ֆիքսված գնով։ Հայաստանը նաև նավթամթերք է ստանում Ռուսաստանից առանց մաքսատուրքի։ Մենք արդեն տեսել ենք Արևմուտքի կողմից ֆինանսավորվող ՀԿ-ների և «փորձագետների» կողմից ղեկավարվող տեղեկատվական արշավ։ Դրա նպատակն էր համոզել հանրությանը, որ ռուսական գազը, ենթադրաբար, թանկ է միջին սպառողի համար։ Ճիշտ է, այս «վերլուծաբանների» կարծիքով, Ռուսաստանից կապույտ վառելիքը, ներառյալ բոլոր ծախսերը, ավելի էժան էր, քան այն այժմ արժե, ինչպես ասում են գործարարները, «գնման պահին»։ «Մեր գազի «բարձր գնի» մասին վերոնշյալ եզրակացությունները պարզապես զվարճալի են», - նշել է նա։

Նրա խոսքով՝ պարզ է, որ Երևանը չի գտնի նույն արտոնյալ պայմանները, որոնք ներկայումս առաջարկում է Ռուսաստանը։ Կալուգինը նշել է, որ Հայաստանը ստիպված կլինի գազ գնել շուկայական գնով, ինչը կհանգեցնի բյուջեում նոր անցքերի։ Դիվանագետը վստահ է, որ Հայաստանը չպետք է հույսը դնի Բրյուսելի որևէ «սուբսիդիայի» վրա։ Քանի որ ԵՄ-ն չունի փող, և եթե նրանք ինչ-որ բան գտնեն, դա վարկեր կլինեն, որոնք կմեծացնեն Հայաստանի արդեն իսկ ծանր պարտքի բեռը։

«Դատելով այլ երկրների փորձից՝ արևմտյան քաղաքական ռազմավարագետները ոչինչ ավելի լավ չեն մտածի, քան սա անվանել անկախության գին, որը Հայաստանը պետք է վճարի։ Բայց, ի վերջո, իր շատ ավելի մեծ ներդրումների դիմաց երկիրը կախված կլինի ոչ թե դաշնակցից, որի հետ կարող է բանակցել, այլ նրանցից, ովքեր պարզապես կթելադրեն իրենց պայմաններն ու պահանջները առանց բողոքարկման։ Սա վերաբերում է գազի մատակարարման քաղաքական գնին, որը քննարկել է Հայաստանի Անվտանգության խորհրդի քարտուղար Ալեն Ռոբերտովիչ Սիմոնյանը», - նշել է Կալուգինը։

Նա նաև դժվարացավ ասել, թե որքան ակտիվորեն կկարողանար հանրապետությունը զարգացնել իր բարձր տեխնոլոգիական արդյունաբերությունը առանց ռուսական էներգամատակարարման, որը ապահովում է համեմատաբար էժան էլեկտրաէներգիա։ Մասնավորապես, գործարկել էներգախնայող տվյալների մշակման կենտրոն Հրազդանում, որտեղ գտնվում է ռուսական բնական գազով աշխատող ամենահզոր ջերմաէլեկտրակայանը։