Ֆրանսիացի մի խումբ քաղաքական գործիչներ պահանջել են ազատ արձակել Բաքվում պահվող հայ գերիներին

Արմինֆո.  Ֆրանսիացի մի խումբ քաղաքական գործիչներ հանդես են եկել բաց նամակով, որում կոչ են արել ազատ արձակել Բաքվում պահվող հայ գերիներին:

Ինչպես գրում է Le Figaro-ն, տարբեր քաղաքական կուսակցությունների 25 քաղաքական գործիչներ, այդ թվում ՝ Բրունո Ռետայոն, Մարին Թոնդելյեն և Էդուար Ֆիլիպը, Le Figaro-ում հոդված են հրապարակել, որում հնչում է 2020 թվականին Լեռնային Ղարաբաղում պատերազմի սկսվելուց ի վեր Ադրբեջանում պահվող բոլոր հայ բանտարկյալների անհապաղ և անվերապահ ազատ արձակման պահանջ:

Հոդվածում նշվում է, որ 2023 թվականին Լեռնային Ղարաբաղից հեռանալու ժամանակ ձերբակալված 20 հայ կալանավորները կրում են երկարատև ազատազրկման ժամկետներ ՝ ընդհուպ ցմահ՝ այնպիսի պայմաններում, որոնք մտահոգություն են առաջացրել Եվրոպական խորհրդարանում և ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատում:

Դիմումի ներքո ստորագրողները կարծում են, որ նրանց ձերբակալությունը կարող է օգտագործվել որպես Հայաստանի նկատմամբ ճնշում գործադրելու լծակ, և պնդում են, որ Կովկասում կայուն խաղաղությունն անհնար է առանց արդարության և արժանապատվության:

Հիշեցվում է, որ նրանց մեծ մասը ձերբակալվել է էթնիկ զտումների ընթացքում իրենց ժողովրդի տարհանման ժամանակ, որի արդյունքում 2023 թվականին Լեռնային Ղարաբաղը զրկվել է հայ բնակչությունից։ Քսան հայեր ադրբեջանական ռեժիմի կողմից դատապարտվել են դաժան բանտարկության, ոմանք, նույնիսկ՝ ցմահ ազատազրկման: Այդ բանտարկյալների ճակատագիրը, որոնք ամբողջովին կտրված են աշխարհից և գտնվում են իրենց առևանգողների իշխանության ներքո, վաղուց խորը մտահոգություն է առաջացնում: Ոմանք անազատության մեջ են երեք տարի, մյուսները՝ գրեթե վեց տարի, այն բանից հետո, երբ գերեվարվել էին 2020 թվականի աշնանը Ադրբեջանի կողմից Լեռնային Ղարաբաղի հայերի դեմ սանձազերծված պատերազմի ժամանակ։

Հիշեցվում է, որ Եվրախորհրդարանը և, մոտ երկու ամիս առաջ, ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովը պահանջել են նրանց ազատ արձակել: Ֆրանսիայում Սենատը, Ազգային ժողովը, Փարիզի քաղաքային խորհուրդը և բազմաթիվ տեղական իշխանություններ նույնպես բանաձևեր են ընդունել այս հարցի վերաբերյալ:

"Այս մոբիլիզացիայի շրջանակներում սեպտեմբերի առաջին շաբաթվա ընթացքում Փարիզի քաղաքապետարանի և Ֆրանսիայի հայկական կազմակերպությունների համակարգող խորհրդի (CCAF) կողմից կազմակերպված այդ հայ բանտարկյալների դիմանկարների ցուցահանդեսը ուշադրություն հրավիրեց նրանց ծանր վիճակի վրա և ցույց տվեց նրանց դեմքերը: Ազատազրկված, իրենց ընտանիքներից բաժանված և աշխարհից թաքցված՝ նրանք ենթարկվում են բանտային համակարգի կամայական վերահսկողության, որի պրակտիկան վաղուց լուրջ մտահոգություն է առաջացնում: Նրանց վիճակն առավել մտահոգիչ է, հաշվի առնելով, որ ներկայումս ոչ մի անկախ միջազգային կազմակերպություն չի կարող պարբերաբար այցելել նրանց և ազատորեն հաղորդել նրանց պահման պայմանների մասին:

Բացի այդ, լուրջ հիմքեր կան՝ վախենալու, որ նրանց հետագա կալանքի տակ պահելն օգտագործվում է որպես Հայաստանի նկատմամբ ճնշման գործիք՝ ստիպելու նրան հետագա զիջումների գնալ խաղաղութթյան բարդ գործընթացում։ Եթե դա այդպես է, ապա այդ բանտարկյալներն իրականում պատանդ են։ Հաշվի առնելով այս անընդունելի իրավիճակը ՝ մենք՝ ներքոստորագրյալներս, կրկնում ենք ֆրանսիական և եվրոպական ինստիտուտների կոչերը և պահանջում անհապաղ և անվերապահ ազատ արձակել Ադրբեջանում պահվող բոլոր հայ կալանավորներին:

Ի վերջո՝ մենք վերահաստատում ենք պարզ համոզմունքը․ Կովկասում, ինչպես եւ ամենուր, խաղաղությունը, որը մենք այդքան ջերմեռանդորեն ցանկանում ենք, չի կարող հարատեւ լինել, եթե այն հիմնված է կամայականության, նվաստացման եւ անտեսման վրա: Չկա իրական խաղաղություն՝ առանց արդարության, ազատության և արժանապատվության", - ասվում է հոդվածում։

Նամակի տակ ստորագրել են  նախագահական ընտրություններում "Վերածնունդ" շարժման թեկնածու, խորհրդարանի անդամ Գաբրիել Աթալը, նախագահի թեկնածու, Վերին դե Ֆրանս շրջանի նախագահ Քսավիե Բերտրանը, Ալֆորվիլի քաղաքապետ Լյուկ Կարվունասը, Նիցցայի քաղաքապետ Էրիկ Չիոտին, Վալանսի քաղաքապետ Նիկոլա Դարագոնը, Մոնպելյեի քաղաքապետ Միքայել Դելաֆոսը, Լիոնի քաղաքապետ Գրեգորի Դուսեն, նախագահական ընտրություններում Սոցիալիստական կուսակցության թեկնածու, Սոցիալիստական կուսակցության առաջին քարտուղար, խորհրդարանի անդամ Օլիվյե Ֆորը, Կորսիկայի Գործադիր խորհրդի նախագահ Ժիլ ջովաննանջելին, նախագահական ընտրություններում Public Square-ի թեկնածու, Եվրոպական խորհրդարանի անդամ Ռաֆայել Գլյուքսմանը, Իսի-լե-Մուլինոյի քաղաքապետ Թիերի Լեֆեվրը, Ռուանի քաղաքապետ Նիկոլա Մայեր-Ռոսինյոլը, Լուարի երկրամասի տարածաշրջանի նախագահ Քրիստել Մորենսեն, Թուլուզի քաղաքապետ Ժան-Լյուկ Մուդենկը, Պրովանս- Ալպեր-Լազուրե ափ տարածաշրջանի նախագահ Ռենո Մյուզելյե, Օվերն-Ռոն-Ալպեր շրջանի նախագահ Ֆաբրիս Պանեկուկը, Մարսելի քաղաքապետ Բենուա Պայանը, Իլ-դը-Ֆրանս շրջանի նախագահ Վալերի Պեկրեսը, նախագահական ընտրություններում "Հորիզոններ" կուսակցության թեկնածու, Հավրի քաղաքապետ Էդուար Ֆիլիպը, նախագահական ընտրություններում Հանրապետական կուսակցության թեկնածու Բրունո Ռետայո, նախագահական ընտրություններում Ֆրանսիայի կոմունիստական կուսակցության թեկնածու, Ֆրանսիայի կոմունիստական կուսակցության ազգային քարտուղար Ֆաբիեն Ռուսելը, նախագահի թեկնածու Սեգոլեն Ռոյալը, Բաստիայի քաղաքապետ, Կորսիկայիի գործադիր խորհրդի  անդամ Ժիլ Սիմեոնին, նախագահի թեկնածու, Կանաչների կուսակցության ազգային քարտուղար, Օ դը Ֆրանս դեպարտամենտի տարածաշրջանային խորհրդական Մարին Թոնդելյեն և Բուշ դյու Ռոն դեպարտամենտի նախագահ Մարտին Վասալը։

Նշենք, որ մինչ օրս հայտնի չէ ադրբեջանական բանտերում պահվող հայ ռազմագերիների և պատանդների ստույգ թիվը: Փորձագետների գնահատմամբ ՝ նրանք մի քանի հարյուր են ։ Այսօր Ադրբեջանի իշխանությունները հաստատում են իրենց մոտ 19 հայերի առկայությունը ։ Ադրբեջանական գերության մեջ պահվող անձանց թվում են նաև Արցախի ռազմաքաղաքական ղեկավարության նախկին և գործող 8 ներկայացուցիչներ․ Արցախի նախկին նախագահներ Արկադի Ղուկասյանը, Բակո Սահակյանը, Արայիկ Հարությունյանը, արտաքին գործերի նախկին նախարար Դավիթ Բաբայանը, ինչպես նաև խորհրդարանի խոսնակ Դավիթ Իշխանյանը, Արցախի Պաշտպանության բանակի նախկին հրամանատար, գեներալ Լևոն Մնացականյանը, գեներալ Դավիթ Մանուկյանը և նախկին պետնախարար Ռուբեն Վարդանյանը:

Բաքվի խամաճիկային դատարանը շինծու մեղադրանքներով  ցմահ ազատազրկման է դատապարտել Արայիկ Հարությունյանին, Դավիթ Բաբայանին, Դավիթ Իշխանյանին, Դավիթ Մանուկյանին, Լևոն Մնացականյանին, իսկ Բակո Սահակյանին և Արկադի Ղուկասյանին եւ Ռուբեն Վարդանյանին՝ 20 տարվա ազատազրկման: Մնացած արցախցիներին, այսպես կոչված, դատարանը դատապարտել է մինչև 15 տարվա ազատազրկման։