"Լուսավոր Հայաստան". Հայաստանի իշխանությունները փորձում են փափուկ ուժի միջոցով ստիպել հայ ժողովրդին կասկածի տակ դնել Հայոց ցեղասպանության փաստը

Արմինֆո.Հայաստանի ներսում աշխատում է թուրք-ադրբեջանական փափուկ ուժ ՝ ի դեմս Հայաստանի իշխանությունների, որը փորձում է ստիպել ժողովրդին կասկածի տակ դնել Օսմանյան կայսրությունում Հայոց ցեղասպանության փաստը: Այդ մասին ապրիլի 24-ին Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիրում լրագրողների հետ զրույցում ասել է "Լուսավոր Հայաստան" կուսակցության առաջնորդ Էդմոն Մարուքյանը, ով եկել էր հարգելու Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակը:

Նրա խոսքով, Հայաստանի իշխանությունները փորձ են անում ոչ թե պատերազմի, այլ փափուկ ուժի միջոցով ռևիզիայի ենթարկել հայ ժողովրդի անցյալը, նրա հիշողությունն ու զգացմունքները: "Մինչդեռ Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչում է ողջ աշխարհը, դրա փաստը հաստատվում է գիտականորեն ։ Եվ այդ հարցը միշտ պետք է լինի մեր արտաքին քաղաքականության օրակարգում, քանի որ դրանից է կախված մեր անվտանգությունը", - հայտարարել է Մարուքյանը։

Նա հիշեցրել է, որ այն, ինչ տեղի է ունեցել 111 տարի առաջ, հետևյալ ուղերձն ուներ. Այստեղ հայ չպետք է լինի, դրա համար նրանց պետք է սպանել։ Մարուքյանի խոսքով ՝ այս իմաստով Արցախի բնակչության բռնի տեղահանումը և Սյունիքով ճանապարհ տրամադրելու պահանջները նույն քաղաքականության շարունակությունն են:

Մարուքյանը նաեւ արձագանքել է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հայըարարություններին այն մասին, որ "անհրաժեշտ է դադարեցնել պետության փնտրել հայրենիքի միջազգայնորեն ճանաչված 29 743 քառակուսի կմ սահմաններից դուրս, քանի որ հակառակ դեպքում երկիրը կարող է կորցնել պետականությունը"։ Նրա խոսքով ՝ Հայոց ցեղասպանության ճանաչման հարցը ոչ մի կապ չունի տարածքային նկրտումների հետ ։ "Չի կարելի կապել այդ երկու հարցերը։ Հայոց ցեղասպանությունը մեր պատմության հարց է, դա վատ ժառանգություն է, որը մեզ ստիպում է լինել ուշադիր մեր հարեւանների հետ հարաբերություններում։ Չի կարելի ոչ մի կերպ արդարացնել մոռացության հռետորաբանությունը Հայաստանում", - եզրափակել է կուսակցության առաջնորդը ։

Հավելենք, որ 2025 թվականի սկզբին Հայաստանի վարչապետը Շվեյցարիայի հայ համայնքի ներկայացուցիչների հետ հանդիպման ժամանակ կասկածի տակ էր դրել Օսմանյան կայսրությունում Հայոց ցեղասպանության փաստը ։ "Մենք պետք է հասկանանք, թե ինչ է տեղի ունեցել և ինչու է դա տեղի ունեցել ։ Եվ ինչպես ընդունեցինք, ում միջոցով ընդունեցինք. ինչպես եղավ, որ 1939 թվին չկար Հայոց ցեղասպանության օրակարգ, իսկ 1950 թվին այն հայտնվեց: Թե ինչպես է դա տեղի ունեցել, մենք պետք է հասկանանք կամ չպետք է հասկանանք", - նշել է Հայաստանի վարչապետը։ Անկախ փորձագետները հակված են կարծելու, որ նա, հավանաբար, կամ տեղյակ չէ, որ ցեղասպանություն եզրույթը շրջանառության մեջ է դրվել ցեղասպանագետ Ռաֆայել Լեմկինի կողմից միայն 1944 թվականին, կամ էլ նպատակասլաց կերպով փորձում է ստեղծել պատում այն մասին, որ "այդ հարցն արհեստականորեն բարձրացվել է Խորհրդային Միության կողմից՝ Թուրքիայի վրա ճնշում գործադրելու համար"։

Հիշեցնենք, որ Օսմանյան կայսրությունում Հայոց ցեղասպանությունը 20-րդ դարի առաջին ցեղասպանությունն էր։ 1915 թվականի ապրիլի 24-ին Օսմանյան կայսրության մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսում սկիզբ դրվեց կայսրության հայ հպատակների ոչնչացմանը, որը սկսվեց հայ մտավորականների ՝ գրողների և բանաստեղծների, ճարտարապետների և խորհրդարանականների ձերբակալություններով, իսկ հետո վերածվեց հայերի լիակատար բնաջնջման: Թուրքական իշխանությունների այս գործողությունների արդյունքում ավելի քան 1,5 մլն հայեր տեղահանվեցին, սովից ու խոշտանգումներից մահացան։

Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչել են Եվրոպայի խորհուրդը (1998, 2001), Եվրախորհրդարանը (1987, 2000, 2002, 2005), ՄԱԿ-ի խտրականության կանխարգելման և փոքրամասնությունների պաշտպանության ենթահանձնաժողովը, Եկեղեցիների համաշխարհային խորհուրդը, Հարավային Ամերիկայի երկրների խորհրդարանական կոալիցիան, Լատինական Ամերիկայի խորհրդարանը (2015):

 Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչվել և դատապարտվել է աշխարհի բազմաթիվ երկրների և ազդեցիկ միջազգային կազմակերպությունների կողմից: Առաջինը հայերի զանգվածային սպանությունները պաշտոնապես ճանաչել և դատապարտել է Ուրուգվայի խորհրդարանը (1965) ։ Հայերի բնաջնջումը պաշտոնապես ճանաչել են որպես ցեղասպանություն (միջազգային իրավունքի համաձայն) և դատապարտել ՝ Ավստրիան (խորհրդարանական խմբակցությունների նախագահների համատեղ հայտարարություն, 2015), Արգենտինան (2 օրենք, 5 բանաձև; 2004, 2007), Հայաստանը (1964 թվական ԽՍՀՄ կազմում, 1988, 1990), Բելգիան (1998, 2015), Բուլղարիան (2007, 2015), Բոլիվիան (2014), Բրազիլիան (2015), Վատիկանը (2015), Վենեսուելան (2005),Գերմանիան (2016), Հունաստանը (1996), Իտալիան (2000, 2019), Կանադան (2019), Կիպրոսը (1975, 1982), Լատվիան (2021), Լիբանանը (1997), Լիբիան (2019), Լիտվան (2005), Լյուքսեմբուրգը (2015), Նիդերլանդները (2004, 2018), Պարագվայը (2015), Լեհաստանը (2005), Պորտուգալիան (2019), Ռուսաստանը (1995), Սիրիան (2020), Սլովակիան (2004), ԱՄՆ (2019, 2021), Ուրուգվայը (1965), Ֆրանսիան (1998, 2000, 2001, 2006), Չեխիան (2015, 2017, 2020), Չիլին (2007), Շվեյցարիան (2003), Շվեդիան (2010): Թուրքիան շարունակում է մարդկության դեմ այդ հանցագործության ժխտման քաղաքականությունը։ Ամեն տարի այդ օրը Հայաստանում և Սփյուռքում անցկացվում են Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին նվիրված միջոցառումներ: