Արմինֆո.«Ապագա սերունդների պաշտպանություն. առողջությունը բնապահպանական օրակարգի կենտրոնում՝ Արալյան տարածաշրջանի դասերն ու լուծումները» թեմայով պանելային քննարկման արդյունքում, որը տեղի է ունեցել Տարածաշրջանային բնապահպանական համաժողովի (RES) շրջանակներում, ստորագրվել է համատեղ փաստաթուղթ՝ ուղղված բնապահպանական ռիսկերի նվազեցմանը և առողջապահական համակարգերի ամրապնդմանը:
ԱՀԿ Եվրոպական տարածաշրջանային բյուրոյի տնօրեն Հանս Հենրի Կլյուգեն այս փաստաթուղթն անվանել է ոչ թե մտահոգության, այլ գործողությունների հռչակագիր։ Նա նշել է, որ Արալի ծովը կորցրել է իր ջրային ծավալի ավելի քան 90%-ը, և դրա շուրջ ապրող համայնքները տասնամյակներ շարունակ վճարել են դրա համար իրենց առողջությամբ։ Եվրոպական բյուրոյի ղեկավարն ընդգծել է, որ չափազանց երկար ժամանակ Արալի ծովի ճգնաժամի հետևանքները բնակչության առողջության վրա արձանագրվել են, բայց չեն ստացել պատշաճ արձագանք։
Ղազախստանի առողջապահության նախարարության տվյալներով՝ Արալյան տարածաշրջանում բնակվում է ավելի քան 3 միլիոն մարդ, և հիվանդությունների մինչև 40%-ը կապված է բնապահպանական գործոնների հետ։ Առանձին տարածքներում վերարտադրողական տարիքի կանանց շրջանում անեմիայի (սակավարյունություն) մակարդակը գերազանցում է 50%-ը, իսկ դպրոցահասակ երեխաների շրջանում հասնում է 30–35%-ի։
ԱՀԿ ղեկավար Թեդրոս Ադանոմ Գեբրեյեսուսն իր հերթին նշել է, որ երբ էկոհամակարգերը քայքայվում են, ամենաբարձր գինը վճարում են այդ պայմաններում ապրող մարդիկ։ «Ուստի առողջապահական հարցերը պետք է լինեն բնապահպանական օրակարգի կենտրոնում։ Ես բարձր եմ գնահատում Արալի ծովի տարածաշրջանի երկրների առաջնորդությունը, որոնք առաջ են մղում այս աշխատանքը։ ԱՀԿ-ն կաջակցի «Արալի ծովի տարածաշրջանի առողջ ապագա» ճանապարհային քարտեզի իրականացմանը, որպեսզի ապագա սերունդները մեծանան ավելի առողջ, անվտանգության մեջ և ունենան զարգացման ավելի մեծ հնարավորություններ»,— ընդգծել է նա։
Նշենք, որ այս փաստաթուղթը, որն ամրագրում է տարածաշրջանում բնակչության առողջության բարելավմանն ուղղված համաձայնեցված միջոցառումները, ստորագրվել է Ղազախստանի, Ղրղզստանի, Տաջիկստանի, Թուրքմենստանի, Ուզբեկստանի, Ադրբեջանի և ԱՀԿ Եվրոպական տարածաշրջանային բյուրոյի միջև։
Բացի այդ, ստորագրվել են մի շարք հուշագրեր։ Մասնավորապես՝ Ղազախստանի և Ուզբեկստանի առողջապահության նախարարությունների միջև՝ ԱՀԿ Եվրոպական բյուրոյի աջակցությամբ (համատեղ նախաձեռնությունների զարգացման և 2026–2029 թթ. ճանապարհային քարտեզի իրականացման վերաբերյալ), Կզըլօրդայի մարզի ակիմատի, ՂՀ առողջապահության նախարարության և ԱՀԿ Եվրոպական բյուրոյի միջև, ինչպես նաև Ատիրաուի մարզի ակիմատի և նույն կողմերի միջև՝ համատեղ հետազոտությունների և «Մեկ առողջություն» մոտեցման խթանման նպատակով։
Հայ վերլուծաբան․ Հավաքական ընդդիմության առաջնային խնդիրներից մեկը գործող վարչակարգի նկատմամբ արդյունավետ զսպող մեխանիզմների ձևավորումն է
Հայ փորձագետ. Կարո՞ղ է արդյոք ժամանակակից Ադրբեջանը գոյություն ունենալ առանց ռուսական և խորհրդային արդիականացման
ՀՀ պաշտպանության նախկին փոխնախարար. Հարավային Կովկասը մտնում է անկայունության նոր փուլ
Փորձագետ. Ադրբեջանի քաղաքական ղեկավարությունը բացահայտ հայտարարել է, որ «Հայաստանի օկուպացիան նրանց նոր ազգային նպատակն է»
Իրավապաշտպան Ռուբեն Մելիքյանը հեռացվել է ԵՊՀ-ից
Զախարովա․ ԵՄ հետ մերձեցման Հայաստանի գիծը ռիսկեր է պարունակում ԵԱՏՄ անդամ երկրների տնտեսական անվտանգության համար
Ժամանակն է, որպեսզի հարավկովկասյան երկրները Հարավային Կովկասի մասին մտածեն որպես մեկ ընդհանուր տարածաշրջանի. Փաշինյան
Փաշինյան․ Հայաստանն ու Ադրբեջանը պետք է հանգիստ թողնեն միմյանց
Մոսկվան Հայաստանի հետ կապված իրավիճակում տեսնում է այն ինտեգրացիոն միավորումներին հարվածելու փորձեր, որոնց մասնակցում է ՌԴ-ն․ Ռուսաստանի նախագահի օգնական
Զախարովա․ Հայաստանը Ռուսաստանի հետ հարաբերություններն ընկալում է որպես գործիք՝ դեպի ԵՄ վերակողմնորոշումը ֆինանսապես ապահովելու համար
Հայաստանի արդարադատության նախարարն ու ԵՄ դեսպանը քննարկել են Երևանի համար վիզաների ռեժիմի ազատականացման օրակարգային հարցեր
Ադրբեջանագետ. Հայաստանի դեմ Ադրբեջանի զավթողական ծրագրերը հնարավոր են դարձել բացառապես Արցախի հարցով Փաշինյանի որոշումների արդյունքում
Զախարովա. Ռուսաստանը բողոքի նոտա է հղել Հայաստանին՝ Գյումրիի «Մայր Հայաստան» հուշահամալիրում տեղի ունեցած վանդալիզմի դեպքի կապակցությամբ
Սամվել Կարապետյանն առաջարկում է ընտրություններից հետո ստեղծել ընդդիմադիր կոալիցիա
Արցախի մշակութային ժառանգության պաշտպանը Մոսկվային կոչ է արել արձագանքել օկուպացված ԼՂՀ-ում Ադրբեջանի կողմից Հայրենական մեծ պատերազմի հուշարձանների ոչնչացմանը
Գլխավոր դատախազությունը դիմել է ԿԸՀ ՝ Ռոբերտ Քոչարյանի նկատմամբ քրեական հետապնդմանը համաձայնության համար
Նիդերլանդների վարչապետն իր աջակցությունն է հայտնել Հայաստանում ժողովրդավարական բարեփոխումների և տնտեսական դիվերսիֆիկացման օրակարգին
