Ուրբաթ, 21 Ապրիլի 2017 15:33
Էմմանուիլ Մկրտչյան

Թիմուր Ուրազաև. Մենք պետք է մտածենք պրագմատիզմի մասին, որպեսզի պետական մեխանիզմներն աշխատեն քաղաքացիների և հասարակության շահերի օգտին

Թիմուր Ուրազաև. Մենք պետք է մտածենք պրագմատիզմի մասին, որպեսզի պետական մեխանիզմներն աշխատեն քաղաքացիների և հասարակության շահերի օգտին

Արդեն ուղիղ մեկ տարի է, ինչ Հայաստանի Հանրապետությունում  Ղազախստանի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպան Թիմուր Ուրազաևն իր դիվանագիտական առաքելությունն է իրականացնում մեր երկրում: ԱրմԻնֆո գործակալության թղթակիցը հանդիպում է ունեցել դեսպանի հետ և խնդրել նրան կիսվել իր տպավորություններով և  կարծիքով  միջազգային  հարցերի լայն շրջանակի շուրջ, որին առնչվում է Հայաստանը:

Հարգարժան պարոն դեսպան, վերջերս Հայաստանում տեղի են ունեցել խորհրդարանական ընտրությունները՝  նշանավորելով  երկրի պետական կառուցվածքում լուրջ փոփոխությունների սկիզբը.  այն է՝  կառավարման նախագահական մոդելից  խորհրդարանականի    անցումը: Ինչպիսի՞  տպավորություններ ունեք այդ գործընթացից:

Առաջինը՝ որպես բարեկամ երկրի ներկայացուցիչ, կցանկանայի շնորհավորել հայ ժողովրդին, ձեր գործակալության ընթերցողին, Հայ Առաքելական Եկեղեցին  Սուրբ Զատիկի անցած տոնի կապակցությամբ և խաղաղություն և ամենայն բարիք  մաղթել բոլորին: Ինչպես նաև կցանկանայի խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքների կապակցությամբ  շնորհավորել   քաղաքական այն ուժերի ներկայացուցիչներին, որոնք, ունենալով ժողովրդի աջակցությունը՝ հաղթանակ են տարել այդ ընտրություններում, և որոնք շատ անելիքներ ունեն Հայաստանի հետագա զարգացման ճանապարհին: Ղազախստանյան կողմը և, մասնավորապես, Ղազախստանի կառավարությունը հակված է կայուն և բարիդրացիական հարաբերություններ պահպանել Հայաստանը ներկայացնող բոլոր քաղաքական ուժերի հետ: Առավել ևս, որ մեր երկրում նույնպես իրականացվում են քաղաքական բարեփոխումներ՝   խորհրդարանական մոդելի աստիճանական անցման ուղղությամբ:

Ինչպես հայտնի է, ԱՊՀ դիտորդական առաքելության կազմում ընտրությունների ընթացքին հետևել են նաև Ղազախստանի ներկայացուցիչները: Ինչպիսի՞ն է Հայաստանում անցած ընտրական գործընթացների նրանց գնահատականը:

 

Ղազախստանից ժամանել էր դիտորդների բազմանդամ խումբ, և ոչ միայն ԱՊՀ-ի Միջխորհրդարանական վեհաժողովի կազմում, այլ նաև՝ ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ, ԵԱՀԿ Խորհրդարանական վեհաժողովի կազմում: Նրանք մեր սենատորներն են, պատգամավորները և, ի դեպ, ժամանել էին նաև տեղական օրենսդիր մարմինների ներկայացուցիչները, որոնց թվում կային նաև Ղազախստանի հայազգի ներկայացուցիչներ: Նրանց համար այդ այցը Հայաստանի օրենսդրական համակարգը ուսումնասիրելու և երկու երկրների օրենսդրական դաշտի աշխատանքը համեմատելու լավ հնարավորություն էր ընձեռել: Մեր փորձագետների գնահատմամբ, ընտրություններն անց են կացվել բարձր կազմակերպչական և տեխնիկական մակարդակով: Առաջին հերթին  նկատի ունեմ տեխնիկական նորամուծությունները, որոնք թույլ տվեցին քվեարկության ընթացքում խուսափել  կեղծիքներից:  Բացառությամբ որոշ աննշան տեխնիկական խափանումների, որևէ խախտում, որը կարող էր ազդել ընտրությունների արդյունքների վրա, չի հայտնաբերվել և չի գրանցվել: Ամեն ինչը կազմակերպված էր շատ գրագետ և շատ լավ, և մարդիկ նույնպես մեծ պատասխանատվությամբ  մոտեցան իրենց քաղաքացիական պարտքի կատարմանը: Ամեն դեպքում, նման լիբերալ  հասարակության համար ընտրություններին ավելի քան 60 տոկոս  ընտրողների մասնակցությունը շատ ու շատ լավ արդյունք է: Այդ իսկ պատճառով մենք գտնում ենք, որ Հայաստանում անցկացված ընտրությունները շատ կարևոր են սահմանադրական բարեփոխումների առումով, որոնց իրականացումը սկսվել է այստեղ՝ Հայաստանում: Մենք նույնպես սկսել ենք նույնանման բարեփոխումների գործընթացը Ղազախստանում և նույնպես շարժվում ենք դեպի լիբերալացում և երկրի կառավարման խորհրդարանական կառուցվածք: Պարզապես մեզ մոտ այդ Ճանապարհը ավելի երկար է լինելու: Հայաստանում այն կավարտվի արդեն հաջորդ տարի, իսկ մեզ մոտ, հաշվի առնելով մեր երկրի առանձնահատկությունները, այն տևելու է ավելի երկար:  Սակայն, հասկանում ենք, թե որ գործիքներն են արդյունավետ աշխատում, և որոնք չեն աշխատում, և այդ իսկ պատճառով մենք նույնպես պետք է մտածենք պրագմատիզմի մասին, որպեսզի պետական կառույցներն ու գործիքները աշխատեն քաղաքացիների և հասարակության շահերի օգտին և, երևի թե, համապատասխանեն զարգացման որոշակի օրենքների՝ տեղեկատվական տարածության կանոններին, հասարակական կարծիքին և տրամադրություններին: Այդ ամենը պետք է նկատի ունենալ:

Այս տարի Հայաստանն ու Ղազախստանը նշում են դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատման 25-ամյակը: Ինչպե՞ս կգնահատեք հարաբերությունների ներկայիս վիճակը և դրանց զարգացման հեռանկարները:

Սա լավ առիթ է՝ հիշելու թե ինչ դժվար ճանապարհ ենք մենք անցել միասին և ինչ անելիքներ ունենք ապագայում: Ժամանակն է  սկզբնական հետևություններ  անել այն մասին, թե որտեղ ենք թերացել, որտեղ սխալվել: Սակայն, որպեսզի հոբելյանական տարում ավելի լավատես լինեմ,  ասեմ,  որ,  այնուամենայնիվ, 25 տարվա ընթացքում մենք շատ բաների ենք հասել: Առաջինը՝ մենք  կարողացանք պահպանել մեր հարաբերությունները ԱՊՀ շրջանակներում, հորիզոնական կապերը մեր հասարակությունների միջև. այն է առանց վիզայի մուտք գործելու կարգավիճակը, ինչպես նաև ԱՊՀ շրջանակներում համագործակցության այլ տեսակները: Խոսելով էական և շոշափելի ինտեգրացիոն նվաճումների մասին՝ դժվար կլինի  գերագնահատել միասնական անվտանգության այնպիսի համակարգի ստեղծումը, ինչպիսին է ՀԱՊԿ-ն է, և, իհարկե, այդ ամբողջ աշխատանքի գագաթնակետն է  հանդիսանում Եվրասիական տնտեսական միությունը: Հետևելով տրամաբանական շարքին՝ մենք կարող ենք խոսել նաև  Հայաստանի և Ղազախստանի բազմաթիվ նախաձեռնությունների մասին, որոնք մենք  կարողացանք իրագործել. դա մեր ընդհանուր ցանկությունն է հակաօդային պաշտպանության համակարգ ստեղծելու, դա նաև առանց միջուկային զենքի աշխարհն է, դա նաև վերոհիշյալ ինտեգրացիոն միավորումների շրջանակներում մեր քաղաքացիների շփման ազատությունը  պահպանելու ցանկությունն է: Դուք գիտեք, որ Ղազախստանում շուրջ  30-40 հազար հայ է բնակվում, նրանց մեծամասնությունը մեր քաղաքացիներն են, և նրանք հնարավորություն ունեն ազատ ճանապարհորդելու Ղազախստանի և Հայաստանի միջև, ընդ որում՝ պահպանելով տնտեսական կապերը: Դա մեծ նվաճում է: Ինչ վերաբերվում է Ղազախստանին, ապա մենք պետք է  սթափ գնահատենք, թե որքանով խորն են մեր բարեփոխումները, որպեսզի այն նվաճումները, որոնց մասին ես հիմա խոսում եմ, լինեն անխախտելի և, ավելին,  որպեսզի  այդ նվաճումները հարթակ դառնան մեր հասարակությունների, տնտեսությունների, քաղաքական համակարգի հետագա զարգացման համար:

Պարոն դեսպան, ինչպես հայտնի է, ամենահաջող դիվանագիտությունը հիմնված է փոխադարձ տնտեսական շահերի վրա: Մոտ 15 տարի առաջ Հայաստանն ու Ղազախստանը սկսել են ամրապնդել այդ հարաբերությունները, կային մի քանի հետաքրքիր նախագծեր, Հայաստանում անգամ հիմնվել էր ղազախստանյան կապիտալով բանկ, որը պատրաստ էր իր վրա վերցնել հայ-ղազախստանյան առևտրատնտեսական համագործակցության ֆինանսավորման առաքելությունը, սկսվել էին գործարարների միջև հանդիպւմները: Ճգնաժամը սկսվելուն պես այդ ամենը փլուզվեց, սակայն ճգնաժամից հետո համագործակցության միտումներ, կարծես թե, չեն դիտվում: Որքանո՞վ է Ձեր դիվանագիտական առաքելությունն ուղղված այդ  համագործակցության վերականգնմանը և զարգացմանը: Երկկողմ տնտեսական կապերի զարգացման տեսակետից ո՞ր հայեցակարգն եք Դուք սատարում, ինչպես եք գնահատում հնարավոր ռիսկերը:

Բանկը, որի մասին դուք խոսում եք, և այն պլանները, որոնք գոյություն են ունեցել մինչև համաշխարհային ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի սկիզբը, հենց այդ ճգնաժամի, ինչպես նաև հիշյալ բանկի  ղեկավարության անբարեխիղճ կառավարման զոհն են դարձել: Ինչպես հավանաբար գիտեք, բանկը սկսել էր կորուստներ կրել, և պետությունը ստիպված էր  չափազանց  խոշոր օգնություն տրամադրել նրան պետական պահուստային հիմնադրամներից, և որպեսզի ավանդատուների միջոցները չկորչեն, այժմ այն աշխատում է միայն ղազախստանյան շուկայում: Կցանկանայի նշել, որ սկսված ճգնաժամն այդպես էլ չավարտվեց՝  2008-ից սահուն անցնելով 2013-2015 թվականներ: Այն համակարգային ճգնաժամ է, որի վրա շերտավորվեցին նաև աշխարհաքաղաքական գործընթացները՝ և պատժամիջոցային պատերազմը և Ռուսաստան-Արևմուտք հակամարտությունը: Ընդ որում, ես չեմ բացառում, որ հիմքում ընկած է ոչ թե խրոնոլոգիական զուգադիպությունը, այլ նաև  խորը հաշվարկը, համենայն դեպս այն ուժերի, որոնց ջանքերն ուղղված են հետխորհրդային տարածաշրջանում ինտեգրման նպատակահարմարության նկատմամբ հավատի ոչնչացմանը, քանի որ, ինչպես էլ որ դիտարկենք, ամեն ինչը վերջին հաշվով հանգեցնում է այնպիսի աշխարհաքաղաքական գործոնների, ինչպիսին է Ռուսաստանի առաջնային դերը այդ ինտեգրացիոն նախագծերում: Պետք է մեկ կողմից օբյեկտիվ լինել, իսկ մյուս կողմից պետք չէ վախենալ ռիսկի գնալ: Ամեն դեպքում, մենք  առաջ կգնանք մեր փոխադարձ տնտեսական հնարավորությունների հարստացման և ընդլայնման ճանապարհով՝ շեշտը դնելով առաջին հերթին փոքր և միջին բիզնեսի վրա: Իսկ որպեսզի ՓՄՁ-ներն աշխատեն, նրանց պետք է  տարածաշրջանային շրջանակներում միմյանց հետ  աշխատելու և համատեղելի դառնալու հնարավորություն տալ:

Ինչ վերաբերվում է հայ-ղազախստանյան նախագծերին, եկեք դրանք բաժանենք առևտրային և ներդրումային մասերի: Առաջին հերթին՝ սա ամեն երկրի համար բարենպաստ ներդրումային միջավայրի հաշվին ռեսուրսներ ներգրավելու հնարավորություն է, և այդ իմաստով Հայաստանի հետ մենք անգամ փոքր ինչ մրցակիցներ ենք, քանի որ մենք բոլորս, վերջին հաշվով,  խոշոր ուղղակի ներդրումների շահառուներ ենք: Սակայն, Ղազախստանն ու Հայաստանը կարող են համագործակցել.  ես խոսում եմ խոշոր ներդրումների մասին, անել այն, ինչ արվում է խոշոր  անդրազգային կորպորացիաների  մակարդակով, և ոչ թե երկրորդական բանկերի մակարդակով: Ինչպես ասում են « փողը լռություն է սիրում», և ներդրումները նույնպես սիրում են խաղաղ և բարենպաստ պայմաններ, իսկ այստեղ  ներդրումային և առևտրային ոլորտում մենք հնարավորություններ չունենք համոզված լինելու բարձրակարգ լոգիստիկայի առումով՝ անգամ ներդրումներ կատարելով որոշակի նախագծերի մեջ, շատ կայուն, երկարատև լոգիստիկ ուղղությունների և կապերի մեջ:

Հայ-ղազախստանյան հարաբերություններն իրենց գագաթնակետին էին հասել 2009-2011 թվականներին, երբ մեր տարեկան շրջանառությունը հասնում էր $25-30  միլիոնի, չնայած դա շատ փոքր ցուցանիշ է, սակայն այդ ժամանակ Ղազախստանի արտահանման 90%-ը կազմում էր հացահատիկը, նավթն ու նավթամթերքը, հեղուկ գազը և այլն: Այժմ մեր ապրանքաշրջանառությունը կրճատվել է՝ 2015 թվականին  հասնելով  անհավանական փոքր ծավալի՝ $5 միլիոն: 2016 թվականին Եվրասիական տնտեսական միության շրջանակներում ակտիվացման հաշվին այն աճել է 46%. 2006-2011 թվականներին ղազախստանյան արտահանողները կարող էին Հայաստանի  շուկա դուրս գալ իրենց սեփական արտադրանքով, որը  մրցունակ էր: Իսկ պայմանների փոփոխման արդյունքում,  ես ոչ ոքի չեմ մեղադրում, չէ որ դա շուկա  է՝ այն շարժունակ է, այն նման է ջրի, որը հոսում է այնտեղ, որտեղ խորն է՝ այդպես էլ ապրանքները. Գնում են այնտեղ, որտեղ կարող են դիմակայել մրցակցությանը. մեր հացահատիկային արտադրանքը հայկական (և ոչ միայն հայկական) շուկայում դարձել է ոչ մրցունակ: Նույնը տեղի ունեցավ և Աֆղանստանի, և Իրանի, և մի շարք այլ շուկաներում, քանի որ մեր տեղը զբաղեցրել է ավելի էժան արտադրանքը՝ նույն կարգի, սակայն  ավելի ցածր որակի: Մեր ալյուրը փոխարինեցին պակիստանյան ալյուրով, որը կլասիկ դեմպինգի օրինակ է:

Մյուս կողմից՝ խոշոր խնդիր է լոգիստիկայի բացակայությունը: Մենք  մի շարք գործարար համաժողովներ ենք կազմակերպել  և Հայաստանում, և Ղազախստանում: Մենք գործարար աշխարհին ասում ենք՝ «Պետությունը ստեղծում է բոլոր պայմանները, մենք ամեն հնարավոր աջակցությունը  կցուցաբերենք»: Իսկ  մեզ պատասխանում են. «Մենք ծախսերն ենք հաշվարկում, և դրանք բարձր են»: Իսկապես, հյուսիսային ուղիով՝ մեկ փակվող, մեկ բացվող Լարսով, դրան գումարած  ճանապարհածախսը, գումարած Ռոսաստանի կողմից սահմանված որոշակի սակագները՝ այդ ամենը գումարվում է իրար և ինչպես մեր ապրանքներն են Հայաստանում դառնում ոչ մրցունակ, այնպես էլ  հայաստանյան ապրանքները մեզ մոտ: Իսկ Իրանում ինքներդ գիտեք ինչ վիճակ է: Ես էլ չեմ ասում որ Արևմուտքից դեպի Արևելք Հայաստանի սահմանի 85%-ը  ուղղակի փակված է հարևան երկրների կողմից: Եվ այստեղ թե իմ, թե մեր բիզնեսի զուտ ցանկությունը շատ քիչ է, քանի որ բիզնեսը գնում է այնտեղ, որտեղ ստեղծված են նորմալ պայմաններ, և որտեղ կա ամենակարևորը՝ անմիջական և ուղիղ լոգիստիկա: Ճանապարհների բացակայության պայմաններում, որքան էլ ես ջանքեր գործադրեմ, դժվար թե ես կարողանամ օգնել: Սակայն մեկ, թեպետ ժամանակավոր, բաղադրիչ կա: Դա ԵԱՏՄ-ն է: Ընթացակարգերի պարզեցման շնորհիվ մենք արդեն հասել ենք այդ  46% աճին: Իսկ եթե մենք դրան ավելացնենք նաև արտոնյալ սակագները, ենթադրենք, ԵԱՏՄ-ի շրջանակներում Ղազախստան-Ռուսաստան-Հայաստան եռակողմ նախագծի ներքո, ապա մեր ապրանքները կարող են հայտնվել Հայաստանում, և դա կավելացնի ապրանքաշրջանառությունը: Մենք բավականին լայն արտահանվող ապրանքատեսակների շարք ունենք, և մեր ընկերություններն ունեն բավականին լավ հնարավորություններ այդ արտահանմանն ուղղված նախագծերում ներդրումներ կատարելու համար: Սակայն մինչև չլինեն կայուն ենթակառուցվածքներ, ներդրողները կդժվարանան աշխատել: Եվ դրանում մեղավոր չեն Ղազախստանը կամ Հայաստանը, ուղղակի իրադրությունն է դեռևս այսպես ձևավորվում, և այն պետք է ուղղվի եռակողմ հիմքերով՝ Ռուսաստան, Ղազախստան, Հայաստան, որպեսզի կարողանանք ձևավորել առնվազն արդար մրցակցային միջավայր:

Կարո՞ղ եք բացել  փակագծերը՝  ի?նչ «եռակողմ» խնդիրների մասին է խոսքը, չէ՞ որ ԵԱՏՄ-ի շրջանակներում ամեն ինչը, կարծես թե, ներդաշնակ է աշխատում:

Առաջին հերթին կցանկանայի  նշել, որ բացարձակ ոչ բոլոր ապրանքատեսակների համար են գործում նույն սակագները ԵԱՏՄ-ի շրջանակներում: Ենթադրենք, թե նավթի և նավթամթերքների, հեղուկ գազի համար ռուսաստանյան երկաթգծի փոխադրումների սակագները տարբերվում են Ղազախստանի տարածքում գործող սակագներից: Եվ դա առաջացնում է մշտական վեճեր և տարաձայնություններ, որոնց մասին շատ հաճախ հրապարակայնորեն չի խոսվում: Մենք պետք է խաղի կանոնները դարձնենք առավելագույնս թափանցիկ և արդարացի: Այստեղ պատնեշները և մասնակից երկրների պաշտպանական միջոցները պետք է նվազագույն  լինեն, քանի որ, որոշակի իմաստով, անարդար կամ ոչ թափանցիկ խաղը կարող է քայքայել հենց ինտեգրացիոն  կանոնների օգտակարության գաղափարը: Մենք այդ մասին խոսում ենք  և խոսում ենք ազնիվ: Եթե  ԵԱՏՄ փոխադարձ շրջանառության բաժինը կազմում է միայն 13%,  ապա Եվրամիության երկրներում այն կազմում է 63%. Եվրոպայում արտադրվում է  զանազան ապրանքների մի լայն տեսականի, իսկ Ռուսաստանում  և, օրինակ, Ղազախստանում արտադրվող ապրանքատեսակները շատ նման են, և բնական է, որ մեր արտահանողները,  սպառող չգտնելով Ռուսաստանում կամ Հայաստանում, գնում են դեպի Հնդկաստան, Իրան, Աֆղանստան: Ի արդարություն, պետք է ասել, որ  ֆիզիկական ծավալների առումով  Ղազախստանի առևտուրը Հայաստանի և ԵԱՏՄ այլ երկրների հետ ավելացել է, սակայն թվային արտահայտմամբ այդ ցուցանիշները այդքան էլ բարձր չեն ազգային արժույթների արժեզրկման պատճառով: Պատժամիջոցային պատերազմը և որոշ ֆինանսական շուկաների ճգնաժամը նույնպես ազդեցություն են թողել: Ընդ որում, վերջին գործոններն անհամեմատ ավելի ազդեցիկ գտնվեցին, քան մեր  ներինտեգրացիոն առևտրային կառուցվածքի բացթողումերը:

Հիշու՞մ եք, երբ հայտարարեցին առաջին պատժամիջոցները   և փակեցին ճանապարհները, լեհական, ուկրաինական, սլովակիական բեռնատարների վարորդները, որոնք ապրանքներ էին բերում Ղազախստան, չկարողացան անցնել Ռուսաստանի տարածքով: Եվ ի՞նչ արեցին նրանք: Նրանք ուղղակի շրջվեցին և հետ գնացին. դա ավելի լավ էր, քան կանգնել պարապուրդի տակ և կորուստներ կրել: Պատկերացնու՞մ եք, թե ինչքան բան կորցրեցին մեր գործարարները, և ամենակարևորը՝ խոցվել էր  գործարար համայնքի հավատը նման խնդիրները առանց բիզնեսին վնասելու և արագ լուծելու մեր երկրների և կառավարությունների կարողությունների հանդեպ: Այդ պատճառով ԵԱՏՄ շրջանակներում մենք պետք է վարենք շատ կիրթ և միաժամանակ շատ ազնիվ և թափանցիկ քաղաքականություն:

Կա ևս մեկ հետաքրքիր  գլոբալ նախագիծ ՝ Մետաքսե մեծ ճանապարհը: Ինչպես եք կարծում, արդյո՞ք կարելի է Հայաստանին ավելի  ամուր ներգրավել այդ նախագծինԿարելի՞ է ԵԱՏՄ-ն համալրել, լրացնել «Մետաքսի ճանապարով»:

 

Եթե Դուք հիշում եք, անցյալ տարի, երբ Ղազախստանը նախագահում էր ԵԱՏՄ-ում, Եվրասիական տնտեսական միության համագործակցությունը երրորդ երկրների հետ մեր կողմից հայտարարվել է  առաջնային խնդիր՝ ներսում պարփակվել մեզ չի կարելի: Ես արդեն խոսել եմ Եվրամիության հետ Ղազախստանի առևտրի մասին՝ նշելով, որ ԵՄ ապրանքների տեսականին շատ ավելի լայն է: Պետք է շեշտը դնել դիվերսիֆիկացման վրա, պետք է զանազանել մատակարարումները: Սակայն, մինչև դրան հասնելը անհրաժեշտ է, որպեսզի ոչ միայն ապրանքներն ու ծառայությունները, այլ նաև տեխնոլոգիաները, որոնց հիման վրա այդ ապրանքներն արտադրվում են, հնարավոր լինի ստանալ նույն Չինաստանից, Թուրքիայից, Նոր Զելանդիայից, Իրանից, Վիետնամից:

 

Եթե ես չեմ սխալվում, մոտ 40 երկիր ցանկություն է հայտնել ԵԱՏՄ-ի հետ հիմնել ազատ տնտեսական գոտի կամ սահմանել առաջնային, արտոնյալ  առևտրային պայմաններ: Եվ մենք ասում ենք՝  պետք է գնալ այդ ճանապարհով, նրանցից ստանալ  անհրաժեշտ ամենը, մինչև որ ինքներս չկարողանանք հագեցնել մեր շուկան: Այո, պատժամիջոցային պատերազմը խանգարում է այդ ամենն անել արևմտյան ուղղությամբ,սակայն արևելյան ուղին բաց է և  համաչափ զարգանում է: Դեռևս երկու տարի առաջ մենք խոսել ենք այն մասին, որ պետք է կապակցել ԵԱՏՄ-ն Մետաքսի ճանապարհի տնտեսական գոտու հետ, որը ոչ միայն ավանդական, այլ նաև մշտական առևտրային ճանապարհ է հանդիսանում, որի երկայնքով կարելի է կառուցել կիրթ տրանսպորտային ենթակառուցվածքներ՝ սկսած տրանսպորտային միջանցքներից, ֆինանսական հնարավորություններից, մաքսային, հարկային գործառնություններից: Բայց այդ «առևտրային կոլլայդերը» կառուցելու և այն հավուր պատշաճի հագեցնելու համար պետք են մեծ գումարներ: Չինաստանը ներդրումներ է կատարում այդ նախագծի մեջ, արդեն շատ բան արված է, այդ թվում՝ հիմնված է Ենթակառուցվածքային ներդրումների ասիական բանկը, որի կապիտալում մասնակցություն ունի նաև Ղազախստանը, որը ծրագրի շրջանակներում տրանսպորտային ուղիներ է կառուցել իր ողջ տարածքում: Մենք  ենթակառուցվածքներն ենք զարգացնում՝ սկսած լցակայաններից, ճաշարաններից, հյուրանոցներից և այլն, և աշխատանքները շարունակվում են: Մենք պատրաստ ենք սպասարկել նաև Արևմտյան Եվրոպա-Արևմտյան Չինաստան ՝ Ռուսաստանով և Ղազախստանով, դեպի Պետերբուրգ և ելք դեպի Բալթիկ ծով:

 «Մետաքսե ճանապարհի» տնտեսական գոտին կարևորագույն լրացուցիչ նախագիծ է, որն անհրաժեշտ է զարգացնել՝ հաշվի առնելով Չինաստանի ներկայիս հնարավորությունները: Բնականաբար, «Մետաքսի ճանապարհն» անցնում է Ղազախստանի տարածքով, և մենք պատրաստ ենք գործադրել բոլոր անհրաժեշտ ենթակառուցվածքային փոփոխությունները: Ճանապարհը տանում է դեպի Կասպից ծով, այնուհետև Կասպից ծովից հետո դեպի Սև ծով : Ամբողջ խնդիրը այն է, որ Ղազախստանը, ինչպես նաև Հայաստանը, դեպի բաց ծով ելք չունի: Այդ պատճառով Ղազախստանը տրանսպորտային սեգմենտը  դարձրել է իր արտաքին քաղաքականության առաջնային տարր, և ոչ միայն: Անկախության տարիների ընթացքում Ղազախստանն իր տարածքում ավելի լայն երկաթգծի ցանց է կառուցել, քան՝ ԱՊՀ մնացած բոլոր երկրները միասին: Ղազախստանի երկաթգծի բազմաթիվ հատվածներ անցել են Ռուսաստանի տարածքով, Կենտրոնական Ասիայի երկրներով: Այժմ մենք ամեն ինչը սահմանափակել ենք երկրի ներսում: Մենք կառուցել ենք ներքին ցանց, որը կապակցում է երկրի գրեթե բոլոր 14 մարզերը, որից հետո գնում է դեպի արտաքին շուկաների ելքերը: Օրինակ, Ակտաու քաղաքում մենք  կառուցել ենք մեծ հանգուցային օդանավակայան, երկաթգիծ, ծովային նավահանգիստ: Կասպից ծովի միջոցով մենք փոխադրումներ ենք իրականացնում դեպի Իրան, Ադրբեջան, իսկ այնտեղից՝ դեպի Վրաստան, Թուրքիա և այլն: Մենք  Թուրքմենիայի տարածքով հսկայական թողունակությամբ երկաթգիծ ենք թողարկել, որը թույլ է տալիս Աֆղանստանի, Պակիստանի և Իրանի միջոցով դուրս գալ դեպի Պարսից ծոց, Հնդկական օվկիանոս, իսկ այնտեղ արդեն իսկ բացվում են ասիական շուկայի լայն հնարավորությունները: Արտահանված արտադրանքի կլանման  մակարդակն այնտեղ  անսպառ է, համենայն դեպս, տեսանելի ապագայում:

Ինչ վերաբերվում է Հայաստանին, ապա այն, իհարկե, փոքր-ինչ հեռու է այդ ուղուց, սակայն հարցն այստեղ առաջին հերթին քաղաքական բնույթ է կրում. պետք է հարևանների հետ հարցերը լուծել և առաջ շարժվել: Եթե գոնե միջին ժամկետային հեռանկարի սահմաններում այդ հարցը դրական լուծում ստանա, և սահմանները բացվեն, հնարավոր կլինի հանգիստ միանալ այդ խոշոր առևտրային ուղուն: Սակայն քաղաքականությունը, ցավոք սրտի, խոչընդոտներ է առաջացնում տնտեսության համար: Ես որևէ խորհուրդ տալ չեմ կարող, կա միայն մեկ ուղի ՝ պետք է կարգավորել քաղաքական խնդիրները, որպեսզի արտաքի

Ի՞նչ կասեք մի ծրագրի  վերաբերյալ, որի մասին  բազմիցս խոսվել է, նկատի ունեմ Հայաստանն Իրանի հետ կապող երկաթգիծը

Ես այդ հարցի մասին հետաքրքրվել եմ Հայաստանի և Իրանի իմ գործընկերների հետ զրուցելու ժամանակ, և կարող եմ ասել միայն՝ նրանց խոսքերից ելնելով: Չէի  ուզենա ցանկալին ներկայացնել որպես իրականություն, սակայն այստեղ խնդիրն առաջին հերթին ֆինանսավորման և դրա  փոխիրացման մեջ է: Պետք է հասկանալ, որ ողջ աշխարհը գտնվում է մրցակցության պայմաններում, և  Հայաստանը կարող է  հստակ ներգրավվել «Հյուսիս-Հարավ» տրանսպորտային միջանցքի մեջ: Այստեղ երկու ուղի կա. Վրաստան-Ադրբեջան-Կասպից  ծով և այլն, և Վրաստան-Հայաստան-Իրան: Պետք է ժամանակ չկորցնել և զարգացնել այս ուղղությունը: Չէ որ սա ոչ  միայն տրանզիտային սակագների ձեռքբերումը  կամ բեռների փոխադրումն է: Նման իրադարձություններին միշտ հետևում  են  մարդկային  հոսքերը, տնտեսական կյանքի ակտիվացումը: Մի փոքր աշխուժություն, մի փոքր կյանք՝ և բացվում են այն հնարավորությունները, որոնց մասին անգամ ենթադրություններ անելն անհնարին էր: Այստեղ ամենակարևորը չուշանալն է:  Քանի որ այնտեղ, որտեղ շուկաները ունակ չեն համաշխարհային տնտեսության մեջ, աշխատանքի բաշխման և բաժանման  մեջ  ներգրավվելու, նման շուկաներն արժանանում են  կամ հումքային կցորդի ճակատագրին, կամ ստիպված կատարում են որևէ էժանագին օժանդակ գործառույթ:

 

ԱՎԵԼԱՑՆԵԼ ՄԵԿՆԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Ներմուծեք թվանշաններն     

Նորություններ
Ոստիկանները բերման են ենթարկել Քոնչո մականվամբ «օրենքով գող» Նորայր ՓիլոյանինՈստիկանները բերման են ենթարկել Քոնչո մականվամբ «օրենքով գող» Նորայր Փիլոյանին
Ալիևը և Մակրոնը քննարկել են ղարաբաղյան հակամարտությունըԱլիևը և Մակրոնը քննարկել են ղարաբաղյան հակամարտությունը
ՀՀ պաշտպանության նախարարը և ՌԴ հարավային օկրուգի ներկայացուցիչները քննարկել են Փանիկ գյուղում տեղի ունեցած միջադեպըՀՀ պաշտպանության նախարարը և ՌԴ հարավային օկրուգի ներկայացուցիչները քննարկել են Փանիկ գյուղում տեղի ունեցած միջադեպը
Կատարինա Մատերնովա. Հայաստանը պետք է կողմորոշվի ԵՄ կողմից ֆինանսավորվող չիրականացված ծրագրերի հարցումԿատարինա Մատերնովա. Հայաստանը պետք է կողմորոշվի ԵՄ կողմից ֆինանսավորվող չիրականացված ծրագրերի հարցում
Նախարար. Բարձրագույն կրթության ոլորտը տարեցտարի նահանջ է ապրումՆախարար. Բարձրագույն կրթության ոլորտը տարեցտարի նահանջ է ապրում
Մամուլի ազատության նկատմամբ հարգանքը պետք է հանդիսանա Ֆրանսիայի և Ադրբեջանի միջև հարաբերությունների պայմանը. RSFՄամուլի ազատության նկատմամբ հարգանքը պետք է հանդիսանա Ֆրանսիայի և Ադրբեջանի միջև հարաբերությունների պայմանը. RSF
2018 թ. սեպտեմբերին Հայաստանի վարչապետը կայցելի ԱՄՆ2018 թ. սեպտեմբերին Հայաստանի վարչապետը կայցելի ԱՄՆ
Փաշինյանը համոզված է. ՌԴ-ն ունի հարավկովկասյան տարածաշրջանում էսկալացիա թույլ չտալու բոլոր լծակներըՓաշինյանը համոզված է. ՌԴ-ն ունի հարավկովկասյան տարածաշրջանում էսկալացիա թույլ չտալու բոլոր լծակները
Նիկոլ Փաշինյանը նշել է արտահերթ ընտրությունների անցկացման վերջնաժամկետըՆիկոլ Փաշինյանը նշել է արտահերթ ընտրությունների անցկացման վերջնաժամկետը
Նիկոլ Փաշինյան. Հայաստանում օրինականության հաստատումը կատարյալ առաջնահերթություն է բոլորիս համար Նիկոլ Փաշինյան. Հայաստանում օրինականության հաստատումը կատարյալ առաջնահերթություն է բոլորիս համար
Փաշինյանի համար զարմանալի է, որ ԵՄ-ում դեռ կան պաշտոնյաներ, որոնք չեն նկատում Հայաստանում տեղի ունեցած փոփոխություններըՓաշինյանի համար զարմանալի է, որ ԵՄ-ում դեռ կան պաշտոնյաներ, որոնք չեն նկատում Հայաստանում տեղի ունեցած փոփոխությունները
Փաշինայն. Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ցանկացած տարբերակ պետք է արժանանա հայ ժողովրդի հավանությանըՓաշինայն. Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ցանկացած տարբերակ պետք է արժանանա հայ ժողովրդի հավանությանը
Փաշինյան. Կոռուպցիոն բացահայտումները շոշափում են ավելի մեծ թվով մարդկանց, ընդ որում, նույնիսկ նրանց, ովքեր ծափահարել են թավշյա հեղափոխությանըՓաշինյան. Կոռուպցիոն բացահայտումները շոշափում են ավելի մեծ թվով մարդկանց, ընդ որում, նույնիսկ նրանց, ովքեր ծափահարել են թավշյա հեղափոխությանը
Վարչապետը՝ մարտի 1-ի դեպքերի մասին. Չեմ կարծում, որ որևէ մեկը, այդ թվում՝ Ռոբերտ Քոչարյանն, ունի Սահմանադրությամբ բացարձակ իմունիտետՎարչապետը՝ մարտի 1-ի դեպքերի մասին. Չեմ կարծում, որ որևէ մեկը, այդ թվում՝ Ռոբերտ Քոչարյանն, ունի Սահմանադրությամբ բացարձակ իմունիտետ
Նիկոլ Փաշինյանը պատմել է Հայաստանի առաջին նախագահի հետ հանդիպման մասինՆիկոլ Փաշինյանը պատմել է Հայաստանի առաջին նախագահի հետ հանդիպման մասին
«Սանիտեքը» խոստանում է երկուշաբթի օրվանից վերականգնել քաղաքի մաքրման աշխատանքների բնականոն ընթացքը«Սանիտեքը» խոստանում է երկուշաբթի օրվանից վերականգնել քաղաքի մաքրման աշխատանքների բնականոն ընթացքը
ՎՏԲ-Հայաստան Բանկը գնում է ոսկու գրավադրմամբ վարկեր`ավելացնելով վարկի գումարը Մինչև 30%:ՎՏԲ-Հայաստան Բանկը գնում է ոսկու գրավադրմամբ վարկեր`ավելացնելով վարկի գումարը Մինչև 30%:
Հայաստանի կառավարությունը խոստանում է ավելացնել բյուջեի սոցիալական հոդվածները, առանց արտաքին փոխառությունների ներգրավմանՀայաստանի կառավարությունը խոստանում է ավելացնել բյուջեի սոցիալական հոդվածները, առանց արտաքին փոխառությունների ներգրավման
Վայրի բնությունը հետ վերցրեց ՆոբելինՎայրի բնությունը հետ վերցրեց Նոբելին
Նիկոլ Փաշինյանը չի պատրաստվում գնալ կադրային նշանակումների ճանապարհով հարկային մարմիններում, բայց պատրաստ չէ նաև թողնել դրանց առանց ուշադրությանՆիկոլ Փաշինյանը չի պատրաստվում գնալ կադրային նշանակումների ճանապարհով հարկային մարմիններում, բայց պատրաստ չէ նաև թողնել դրանց առանց ուշադրության
Միջազգային փորձագետը՝ Փանիկ գյուղում միջադեպի և բելառուսական «պոլոնեզների» մասին. «առայժմ Հայաստանի վարչապետի հռետորաբանությունը մեկ միասնական գծում կապակցելը վաղաժամ է»:Միջազգային փորձագետը՝ Փանիկ գյուղում միջադեպի և բելառուսական «պոլոնեզների» մասին. «առայժմ Հայաստանի վարչապետի հռետորաբանությունը մեկ միասնական գծում կապակցելը վաղաժամ է»:
Փակ ճանապարհների պատճառով  Ամուլսարի տարածքում հնարավոր չէ իրականացնել բնապահպանական կառավարումըՓակ ճանապարհների պատճառով  Ամուլսարի տարածքում հնարավոր չէ իրականացնել բնապահպանական կառավարումը
Beeline-ն ավտոմատ վճարումներ է գործարկել կանխավճարային բաժանորդների համարBeeline-ն ավտոմատ վճարումներ է գործարկել կանխավճարային բաժանորդների համար
Արմեն Սարգսյան. Հայ-ռուսական դաշնակցային համագործակցությունը Հայաստանի արտաքին քաղաքականության գերակա ուղղություններից մեկն է եւ պետք է ինտենսիվ զարգանա՝ ի նպաստ հայ եւ ռուս ժողովուրդների շահերիԱրմեն Սարգսյան. Հայ-ռուսական դաշնակցային համագործակցությունը Հայաստանի արտաքին քաղաքականության գերակա ուղղություններից մեկն է եւ պետք է ինտենսիվ զարգանա՝ ի նպաստ հայ եւ ռուս ժողովուրդների շահերի
Երևանը Բաքվին հիշեցրել է Ադրբեջանից կես միլիոն հայ փախստականների մասինԵրևանը Բաքվին հիշեցրել է Ադրբեջանից կես միլիոն հայ փախստականների մասին
Վճռաբեկ դատարանի շենքի մոտ բողոքի ակցիա է ընթանում Արթուր Մովսիսյանին ազատ արձակելու  պահանջովՎճռաբեկ դատարանի շենքի մոտ բողոքի ակցիա է ընթանում Արթուր Մովսիսյանին ազատ արձակելու  պահանջով
Հայաստանի արտգործնախարարը ՄԱԿ գլխավոր քարտուղարի տեղակալին ներկաայցրել է Հայաստանի նոր կառավարության ծրագրի առաջնահերթություններըՀայաստանի արտգործնախարարը ՄԱԿ գլխավոր քարտուղարի տեղակալին ներկաայցրել է Հայաստանի նոր կառավարության ծրագրի առաջնահերթությունները
Հ. Յ. Դաշնակցության հայտարարությունն  ի զորակցություն  Հայաստանյայց առաքելական սուրբ եկեղեցուՀ. Յ. Դաշնակցության հայտարարությունն  ի զորակցություն Հայաստանյայց առաքելական սուրբ եկեղեցու
Նիկոլ Փաշինյանը և Պաոլա Սևերինոն քննարկել են կոռուպցիայի հակազդման հարցերըՆիկոլ Փաշինյանը և Պաոլա Սևերինոն քննարկել են կոռուպցիայի հակազդման հարցերը
Միկրոձեռներեցության զարգացման բարեգործական հիմնադրամի նախկին ղեկավարն արդարություն է պահանջում. նա նշել է «Կամուրջ» ՈւՎԿ-ում կոռուպցիոն սխեմաներին մասնակից անձանց անուններըՄիկրոձեռներեցության զարգացման բարեգործական հիմնադրամի նախկին ղեկավարն արդարություն է պահանջում. նա նշել է «Կամուրջ» ՈւՎԿ-ում կոռուպցիոն սխեմաներին մասնակից անձանց անունները
Արթուր Դավթյան. Հայաստանի հանրային հեռուստատեսության գործունեությունում կա հանցակազմԱրթուր Դավթյան. Հայաստանի հանրային հեռուստատեսության գործունեությունում կա հանցակազմ
ՀՀ ԿԳ նախարարը գործող 12-ամյա կրթական համակարգի կողմնակից էՀՀ ԿԳ նախարարը գործող 12-ամյա կրթական համակարգի կողմնակից է
Հայկ Գրիգորյան. «Կադրային ջարդ» Քննչական կոմիտեում չի լինիՀայկ Գրիգորյան. «Կադրային ջարդ» Քննչական կոմիտեում չի լինի
Հայաստանը և Իրանն անցկացրել են հյուպատոսական տասներկուերորդ համատեղ նիստըՀայաստանը և Իրանն անցկացրել են հյուպատոսական տասներկուերորդ համատեղ նիստը
Պուտին. Արդի աշխարհակարգի բազավորման հիմքերի վերաբերյալ Ռուսաստանի կարծիքը կիսում են ՀԱՊԿ մեր դաշնակիցներն ու ԱՊՀ գործընկերներըՊուտին. Արդի աշխարհակարգի բազավորման հիմքերի վերաբերյալ Ռուսաստանի կարծիքը կիսում են ՀԱՊԿ մեր դաշնակիցներն ու ԱՊՀ գործընկերները
ՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանը  և Ազատ Դեմոկրատներ կուսակցության նախագահ քննարկել են Հայաստանի ներքաղաքական իրավիճակըՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանը և Ազատ Դեմոկրատներ կուսակցության նախագահ քննարկել են Հայաստանի ներքաղաքական իրավիճակը
Միքայել Մելքումյանն ու Սլովակիայի և Բուլղարիայի գործարարները քննարկել են համագործակցության հեռանկարներըՄիքայել Մելքումյանն ու Սլովակիայի և Բուլղարիայի գործարարները քննարկել են համագործակցության հեռանկարները
Beeline-ը հայտարարում է  «Բի Ին Ռոումինգ» խաղարկության մեկնարկի մասինBeeline-ը հայտարարում է  «Բի Ին Ռոումինգ» խաղարկության մեկնարկի մասին
Բալայան. Հայաստանը Վրաստանին առաջարկել է համաձայնեցնել դիրքորոշումները և ձեռնպահ մնալ միմյանց շահերին հակասող բանաձևերի շուրջ քվեարկություններիցԲալայան. Հայաստանը Վրաստանին առաջարկել է համաձայնեցնել դիրքորոշումները և ձեռնպահ մնալ միմյանց շահերին հակասող բանաձևերի շուրջ քվեարկություններից
«Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոնում հայտնաբերվել են 300 մլն դրամի խախտումներ, բուժվել են «ֆանտոմ»հիվանդներ, և ոչ միայն«Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոնում հայտնաբերվել են 300 մլն դրամի խախտումներ, բուժվել են «ֆանտոմ»հիվանդներ, և ոչ միայն
ԱԱԾ-ն խոստանում է նոր և աղմկահարույց բացահայտումներ. դեռ ինչեր կլինենԱԱԾ-ն խոստանում է նոր և աղմկահարույց բացահայտումներ. դեռ ինչեր կլինեն
Հուլիսի 19-20-ը Հայաստանում օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 3-4 աստիճանովՀուլիսի 19-20-ը Հայաստանում օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 3-4 աստիճանով
Նաիրա Զոհրաբյանը Երևանի քաղաքապետի թեկնածու կառաջադրվի «Ծառուկյան» դաշինքի կողմիցՆաիրա Զոհրաբյանը Երևանի քաղաքապետի թեկնածու կառաջադրվի «Ծառուկյան» դաշինքի կողմից
ԱԱԾ ղեկավար. Տարոն Մարգարյանը շուտով կանչվելու է հարցաքննությանԱԱԾ ղեկավար. Տարոն Մարգարյանը շուտով կանչվելու է հարցաքննության
Արթուր Վանեցյանը Փանիկ գյուղում տեղի ունեցած միջադեպում քաղաքական ենթատեքստ չի տեսնումԱրթուր Վանեցյանը Փանիկ գյուղում տեղի ունեցած միջադեպում քաղաքական ենթատեքստ չի տեսնում
Հայաստանի ազգային անվտանգության ծառայության պետը պատրաստ է ղեկավարել ՀՖՖ-ն, եթե ֆուտբոլային աշխարհը ցանկանաՀայաստանի ազգային անվտանգության ծառայության պետը պատրաստ է ղեկավարել ՀՖՖ-ն, եթե ֆուտբոլային աշխարհը ցանկանա
Մնացականյան. Հայաստանում Կայուն զարգացման նպատակների ազգայնացման գործընթացն ուղեկցվում է նոր կառավարության հավակնոտ ծրագրովՄնացականյան. Հայաստանում Կայուն զարգացման նպատակների ազգայնացման գործընթացն ուղեկցվում է նոր կառավարության հավակնոտ ծրագրով
Փաշինյան. Փանիկ գյուղում տեղի ունեցածը սադրանք է, որն ուղղված է հայ-ռուսական բարեկամական հարաբերությունների դեմՓաշինյան. Փանիկ գյուղում տեղի ունեցածը սադրանք է, որն ուղղված է հայ-ռուսական բարեկամական հարաբերությունների դեմ
Կողմերի ձեռնարկած ցանկացած կառուցողական շփումներ պետք է միտված լինեն Արցախյան խնդրի կարգավորման գլխավոր նպատակին. ԶախարովաԿողմերի ձեռնարկած ցանկացած կառուցողական շփումներ պետք է միտված լինեն Արցախյան խնդրի կարգավորման գլխավոր նպատակին. Զախարովա
Միացյալ Թագավորության Լորդերի պալատը հավանություն է տվել CEPA- ինՄիացյալ Թագավորության Լորդերի պալատը հավանություն է տվել CEPA- ին
ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարը պատրաստակամություն է հայտնել աջակցել Հայաստանին արտահերթ ընտրությունների կազմակերպման և անցկացման հարցումՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարը պատրաստակամություն է հայտնել աջակցել Հայաստանին արտահերթ ընտրությունների կազմակերպման և անցկացման հարցում
Հայաստանը և Լեհաստանը քննարկում են ռազմատեխնիկական ոլորտում համագործակցության հնարավորություններըՀայաստանը և Լեհաստանը քննարկում են ռազմատեխնիկական ոլորտում համագործակցության հնարավորությունները
Հայաստանը Վրաստանում կմասնակցի ՆԱՏՕ-ի զորավարժություններինՀայաստանը Վրաստանում կմասնակցի ՆԱՏՕ-ի զորավարժություններին
Փոքր և միջին ձեռնարկատիրական վարկեր ԱրդշինբանկիցՓոքր և միջին ձեռնարկատիրական վարկեր Արդշինբանկից
Նիկոլ Փաշինյանն ընդունել է Ֆրանսուա ՌոշբլուանինՆիկոլ Փաշինյանն ընդունել է Ֆրանսուա Ռոշբլուանին
Դավիթ Տոնոյանը և 102-րդ ռուսական ռազմակայանի հրամանատարը պարզել են Փանիկ գյուղում տեղի ունեցած միջադեպըԴավիթ Տոնոյանը և 102-րդ ռուսական ռազմակայանի հրամանատարը պարզել են Փանիկ գյուղում տեղի ունեցած միջադեպը
ՀՀ ՔԿ-ն քննում է Արարատի նախկին մարզպետի և ՀՀ ոստիկանության նախկին պետի մասնակցությամբ քրեական գործըՀՀ ՔԿ-ն քննում է Արարատի նախկին մարզպետի և ՀՀ ոստիկանության նախկին պետի մասնակցությամբ քրեական գործը
Բակո Սահակյան. Բանակաշինությունը և բանակի մարտունակության հետևողական բարձրացումը եղել են և կմնան պետության կարևորագույն խնդիրների շարքումԲակո Սահակյան. Բանակաշինությունը և բանակի մարտունակության հետևողական բարձրացումը եղել են և կմնան պետության կարևորագույն խնդիրների շարքում
Սեքսուալ բնույթի գործողություններ՝ 13-ամյա երեխայի նկատմամբ. կասկածյալը ձերբակալվել էՍեքսուալ բնույթի գործողություններ՝ 13-ամյա երեխայի նկատմամբ. կասկածյալը ձերբակալվել է
2018 թվականի առաջին կեսին Երևանում գրանցվել է 4632 հանցագործություն, որից 3466-ը բացահայտվել է2018 թվականի առաջին կեսին Երևանում գրանցվել է 4632 հանցագործություն, որից 3466-ը բացահայտվել է

Հարցազրույց
Կոնստանտին Օրբելյան. Մեկ մարդը շատ բան կարող է անել, առավել ևս, եթե ունի այսպիսի հուսալի գործընկերներԿոնստանտին Օրբելյան. Մեկ մարդը շատ բան կարող է անել, առավել ևս, եթե ունի այսպիսի հուսալի գործընկերներ
Սմբատ Նասիբյան. Պետական մոտեցումը կարող է Հայաստանի տնտեսության թերությունները վերածել առավելություններիՍմբատ Նասիբյան. Պետական մոտեցումը կարող է Հայաստանի տնտեսության թերությունները վերածել առավելությունների
Սերգեյ Մարկեդոնով. Աշխարհաքաղաքական հավասարակշռության որոնման դատապարտված է Հայաստանի ցանկացած ղեկավարություն՝ ներառյալ ստեղծվելիքՍերգեյ Մարկեդոնով. Աշխարհաքաղաքական հավասարակշռության որոնման դատապարտված է Հայաստանի ցանկացած ղեկավարություն՝ ներառյալ ստեղծվելիք
Անդրեյ Սինյակով  - Մենք հավատում ենք, որ Ագարակի պղնձա-մոլիբդենային կոմբինատը /Ագարակի ՊՄԿ/ «բախտավոր» աստղի տակ է ծնվելԱնդրեյ Սինյակով  - Մենք հավատում ենք, որ Ագարակի պղնձա-մոլիբդենային կոմբինատը /Ագարակի ՊՄԿ/ «բախտավոր» աստղի տակ է ծնվել
Նիլ Մաքֆարլեյն. Խորհրդային մտածողությունը հիմնական խոչընդոտներից մեկն է ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ճանապարհինՆիլ Մաքֆարլեյն. Խորհրդային մտածողությունը հիմնական խոչընդոտներից մեկն է ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ճանապարհին
Սարո Սարոյան: Հայ-թուրքական արձանագրությունների չեղարկման հարցում գոյություն ունի ուղղակի կապ ՀՀ 4-րդ նախագահի պաշտոնավարման հետՍարո Սարոյան: Հայ-թուրքական արձանագրությունների չեղարկման հարցում գոյություն ունի ուղղակի կապ ՀՀ 4-րդ նախագահի պաշտոնավարման հետ
Կիրո Մանոյան. Ստատուս-քվոն կարող է աշխատել հայերի օգտին միայն ճիշտ օգտագործման՝ Արցախի բնակչության մինչև 250-300 հազար ավելացման դեպքումԿիրո Մանոյան. Ստատուս-քվոն կարող է աշխատել հայերի օգտին միայն ճիշտ օգտագործման՝ Արցախի բնակչության մինչև 250-300 հազար ավելացման դեպքում
Ռասիմ Մուսաբեկով. Ադրբեջանում նախագահական ընտրությունների տեղափոխումը կարող է թույլ տալ Ղարաբաղի շուրջ բանակցություններում բեկման հասնել արդեն այս տարի Ռասիմ Մուսաբեկով. Ադրբեջանում նախագահական ընտրությունների տեղափոխումը կարող է թույլ տալ Ղարաբաղի շուրջ բանակցություններում բեկման հասնել արդեն այս տարի
Վարդան Ոսկանյան: Իրանում վերջին սադրանքների նպատակը Թեհրանի վերադարձն էր միջազգային  պատժամիջոցների ռեժիմին Վարդան Ոսկանյան: Իրանում վերջին սադրանքների նպատակը Թեհրանի վերադարձն էր միջազգային  պատժամիջոցների ռեժիմին 
Սերգեյ Մարկեդոնով. 2017 թվականը Հարավային Կովկասում արժանի է փորձագիտական շրջանակների սևեռուն ուշադրությանՍերգեյ Մարկեդոնով. 2017 թվականը Հարավային Կովկասում արժանի է փորձագիտական շրջանակների սևեռուն ուշադրության
Ռուսաստանի դեսպան. Հուսով ենք` Հայաստանը կարող է դառնալ հենց այն «համագործակցության կամուրջը՚ ԵՄ և ԵԱՏՄ միջև, Արևմուտքի և Արևելքի միջևՌուսաստանի դեսպան. Հուսով ենք` Հայաստանը կարող է դառնալ հենց այն «համագործակցության կամուրջը՚ ԵՄ և ԵԱՏՄ միջև, Արևմուտքի և Արևելքի միջև
Մանվել Սարգսյան. 25 տարվա ընթացքում Հայաստանում մարդիկ աստիճանաբար  գիտակցել են, որ զբաղվում են դատարկ բաներովՄանվել Սարգսյան. 25 տարվա ընթացքում Հայաստանում մարդիկ աստիճանաբար  գիտակցել են, որ զբաղվում են դատարկ բաներով
 Ալեքսեյ Կոլոմիեց. Ի տարբերություն Միխայիլ Սահակաշվիլիի` Յուլիա Տիմոշենկոյի  ճանապարհը դեպի Ուկրաինայի նախագահի պաշտոն, գործնականում, բաց է Ալեքսեյ Կոլոմիեց. Ի տարբերություն Միխայիլ Սահակաշվիլիի` Յուլիա Տիմոշենկոյի ճանապարհը դեպի Ուկրաինայի նախագահի պաշտոն, գործնականում, բաց է
Արկադի Տեր-Թադևոսյան. Արցախի և Հայաստանի հետ ցանկացած փոխզիջումային պայմանավորվածություն անձամբ Ալիևի համար հավասարազոր է ինքնասպանությանԱրկադի Տեր-Թադևոսյան. Արցախի և Հայաստանի հետ ցանկացած փոխզիջումային պայմանավորվածություն անձամբ Ալիևի համար հավասարազոր է ինքնասպանության
Մաքսիմ Սուչկով. Հայաստանի զարգացման շահերից բխող նախագծերի որակական և համակարգային իրագործումը կբացառի Ռուսաստանի նյարդային արձագանքն այն առնչությամբ, թե ինչ են «այնտեղ մտահղացել ամերիկացիները՚Մաքսիմ Սուչկով. Հայաստանի զարգացման շահերից բխող նախագծերի որակական և համակարգային իրագործումը կբացառի Ռուսաստանի նյարդային արձագանքն այն առնչությամբ, թե ինչ են «այնտեղ մտահղացել ամերիկացիները՚
Թիմուր Ուրազաև. Որպես ԵԱՏՄ անդամ` Հայաստանը, ինչպես և Ղազախստանը, ապրիորի գործոն են ԵԱՏՄ մյուս երկրների իրենց գործընկերների համարԹիմուր Ուրազաև. Որպես ԵԱՏՄ անդամ` Հայաստանը, ինչպես և Ղազախստանը, ապրիորի գործոն են ԵԱՏՄ մյուս երկրների իրենց գործընկերների համար
GeoProMining-10 տարվա գործունեություն ի շահ երկրի, ոսկու արդյունահանման ոլորտումGeoProMining-10 տարվա գործունեություն ի շահ երկրի, ոսկու արդյունահանման ոլորտում
Ավիգդոր Էսկին. Իսրայելի համար Հայաստանի և Իրանի կառուցողական հարաբերությունները ոչ թե բացասական, այլ դրական ենԱվիգդոր Էսկին. Իսրայելի համար Հայաստանի և Իրանի կառուցողական հարաբերությունները ոչ թե բացասական, այլ դրական են
Ալեքսանդր Ցինկեր. Թրամփի վարչակազմը հասկացնում է «Մեծ Մերձավոր Արևելքի» նախագծի առաջիկա վերածնման մասինԱլեքսանդր Ցինկեր. Թրամփի վարչակազմը հասկացնում է «Մեծ Մերձավոր Արևելքի» նախագծի առաջիկա վերածնման մասին
Վիտալի Նաումկին. Մոսկվան Բաքվի և Երևանի հետ հարաբերություններում երկակի խաղ չի խաղումՎիտալի Նաումկին. Մոսկվան Բաքվի և Երևանի հետ հարաբերություններում երկակի խաղ չի խաղում
Վլադիմիր Եվսեև :Բաքվի ագրեսիվությունը կարող է սանձել միայն հակահարձակման սպառնալիքըՎլադիմիր Եվսեև :Բաքվի ագրեսիվությունը կարող է սանձել միայն հակահարձակման սպառնալիքը
Հայացք Բեռլինից. Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորումը կմնա ապագա սերունդներինՀայացք Բեռլինից. Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորումը կմնա ապագա սերունդներին
Ռուսաստանցի գեներալ. Հայաստանին և Ադրբեջանին սպառազինությունների մատակարարումները Ռուսաստանի խորը մտածված կովկասյան քաղաքականության մասն են հանդիսանումՌուսաստանցի գեներալ. Հայաստանին և Ադրբեջանին սպառազինությունների մատակարարումները Ռուսաստանի խորը մտածված կովկասյան քաղաքականության մասն են հանդիսանում
Ղարաբաղում նոր պատերազմը կավարտվի Հայաստանի և Ադրբեջանի ոչնչացմամբՂարաբաղում նոր պատերազմը կավարտվի Հայաստանի և Ադրբեջանի ոչնչացմամբ
ՌԴ ԱԳՆ փոխղեկավար. Ողջունելով Իրանի նախաձեռնությունները՝ մենք ակնկալում ենք, որ հաշվի կառնվի նաև մեր դիրքորոշումըՌԴ ԱԳՆ փոխղեկավար. Ողջունելով Իրանի նախաձեռնությունները՝ մենք ակնկալում ենք, որ հաշվի կառնվի նաև մեր դիրքորոշումը
Թիմուր Ուրազաև. Մենք պետք է մտածենք պրագմատիզմի մասին, որպեսզի պետական մեխանիզմներն աշխատեն քաղաքացիների և հասարակության շահերի օգտինԹիմուր Ուրազաև. Մենք պետք է մտածենք պրագմատիզմի մասին, որպեսզի պետական մեխանիզմներն աշխատեն քաղաքացիների և հասարակության շահերի օգտին
Գևորգ Գորգիսյան. Ոչ թե կաշառքի դիմաց, այլ հանուն գաղափարի ընտրող 122 հազար քաղաքացու առկայությունը կոտրեց միֆը, թե «մարդիկ ոչինչ չեն որոշում»Գևորգ Գորգիսյան. Ոչ թե կաշառքի դիմաց, այլ հանուն գաղափարի ընտրող 122 հազար քաղաքացու առկայությունը կոտրեց միֆը, թե «մարդիկ ոչինչ չեն որոշում»
Հրաչյա Արզումանյան. XXI դարում ռազմական գործողությունները սկսվելուն պես  արցախահայություն  կդառնա  ողջ ՀայությունըՀրաչյա Արզումանյան. XXI դարում ռազմական գործողությունները սկսվելուն պես  արցախահայություն  կդառնա  ողջ Հայությունը
Էդուարդ Շարմազանով. Խորհրդարանական ընտրությունների երկրորդ փուլ գործնականում բացառվում էԷդուարդ Շարմազանով. Խորհրդարանական ընտրությունների երկրորդ փուլ գործնականում բացառվում է
Տիգրան Արզաքանցյան. Պետք է խթանել ռուսական ներդրումները Հայաստանի տնտեսության մեջՏիգրան Արզաքանցյան. Պետք է խթանել ռուսական ներդրումները Հայաստանի տնտեսության մեջ
Մեկնաբանվողներ
Նիկոլ Փաշինյանը և Պաոլա Սևերինոն քննարկել են կոռուպցիայի հակազդման հարցերըՆիկոլ Փաշինյանը և Պաոլա Սևերինոն քննարկել են կոռուպցիայի հակազդման հարցերը
Բալայան. ՆԱՏՕ-ի գագաթնաժողովի հռչակագրում հակամարտությունների մասով ասվում է այն, ինչին կողմնակից է հայկական կողմըԲալայան. ՆԱՏՕ-ի գագաթնաժողովի հռչակագրում հակամարտությունների մասով ասվում է այն, ինչին կողմնակից է հայկական կողմը
Սվիտալսկի. Հայաստանի բնակչության 70%-ը վստահում է Եվրամիությանը, մինչդեռ ԵԱՏՄ-ի նկատմամբ վստահությունը նվազել է մինչև 48%Սվիտալսկի. Հայաստանի բնակչության 70%-ը վստահում է Եվրամիությանը, մինչդեռ ԵԱՏՄ-ի նկատմամբ վստահությունը նվազել է մինչև 48%
Վարչապետ. Ադրբեջանի կողմից  սադրանքի դեպքում մենք պետք է պատրաստ լինենք պաշտպանվելու և հակահարված տալուՎարչապետ. Ադրբեջանի կողմից  սադրանքի դեպքում մենք պետք է պատրաստ լինենք պաշտպանվելու և հակահարված տալու
ՀՀ վարչապետը հուլիսի 11-13-ն աշխատանքային այցով կմեկնի ԲելգիաՀՀ վարչապետը հուլիսի 11-13-ն աշխատանքային այցով կմեկնի Բելգիա
ՀԱԿ-ը պատրաստ է աջակցել մարտի 1-ի իրադարձությունների հետաքննությանըՀԱԿ-ը պատրաստ է աջակցել մարտի 1-ի իրադարձությունների հետաքննությանը
ԶԼՄ-ներ. Տարոն Մարգարյանի ճակատագիրն արդեն կանխորոշված էԶԼՄ-ներ. Տարոն Մարգարյանի ճակատագիրն արդեն կանխորոշված է
Ստեփանակերտ. Եթե Բաքուն համարձակվի հերթական ռազմական արկածախնդրության գնալ, Արցախի դրոշը կծածանվի ադրբեջանական բոլոր պետական հիմնարկների վրաՍտեփանակերտ. Եթե Բաքուն համարձակվի հերթական ռազմական արկածախնդրության գնալ, Արցախի դրոշը կծածանվի ադրբեջանական բոլոր պետական հիմնարկների վրա
Փաշինյան. Նախիջևանի ուղղությամբ հակառակորդի լուրջ առաջխաղացումներ չկան. տարածքների կորստի մասին խոսելն անհեթեթություն էՓաշինյան. Նախիջևանի ուղղությամբ հակառակորդի լուրջ առաջխաղացումներ չկան. տարածքների կորստի մասին խոսելն անհեթեթություն է
Գեներալ Մանվել Գրիգորյանը կմնա կալանքի տակԳեներալ Մանվել Գրիգորյանը կմնա կալանքի տակ
Թերթ. Սեպտեմբերին Հայաստանում կկայանան արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններ, իսկ մինչ այդ վարչապետ Փաշինյանը հրաժարական կտաԹերթ. Սեպտեմբերին Հայաստանում կկայանան արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններ, իսկ մինչ այդ վարչապետ Փաշինյանը հրաժարական կտա
Սամվել Բաբայանը գտնում է, որ Արցախին մինչև 2020 թ. կայունություն է պետքՍամվել Բաբայանը գտնում է, որ Արցախին մինչև 2020 թ. կայունություն է պետք
Արցախի նախագահի խորհրդականը ղարաբաղա-ադրբեջանական զորքերի շփման գծում վտանգավոր միտումներ է տեսնում, որոնք հղի են նոր էսկալացիայովԱրցախի նախագահի խորհրդականը ղարաբաղա-ադրբեջանական զորքերի շփման գծում վտանգավոր միտումներ է տեսնում, որոնք հղի են նոր էսկալացիայով
Արցախի պաշտպանության նախարարությունը հայտարարություն է տարածել Ադրբեջանի վերջին գործողությունների առնչությամբԱրցախի պաշտպանության նախարարությունը հայտարարություն է տարածել Ադրբեջանի վերջին գործողությունների առնչությամբ
ՏԿԶ նախարար Սուրեն Պապիկյանն ընդունել է Եվրոպայի խորհրդի պատվիրակներինՏԿԶ նախարար Սուրեն Պապիկյանն ընդունել է Եվրոպայի խորհրդի պատվիրակներին
Զբաղեցրած պաշտոններից ազատվել են Նարեկ Սարգսյանը և Մարտին ՍարգսյանըԶբաղեցրած պաշտոններից ազատվել են Նարեկ Սարգսյանը և Մարտին Սարգսյանը
Մոսկվայում տեղի է ունեցել նոր սփյուռքահայ կազմակերպության շնորհանդեսը՝ ստեղծված ի հակակշիռ ՌՀՄ-իՄոսկվայում տեղի է ունեցել նոր սփյուռքահայ կազմակերպության շնորհանդեսը՝ ստեղծված ի հակակշիռ ՌՀՄ-ի
Դեսպան. Մինչև հունիսի վերջը Բուլղարիան կվավերացնի Հայաստան-ԵՄ շրջանակային համաձայնագիրըԴեսպան. Մինչև հունիսի վերջը Բուլղարիան կվավերացնի Հայաստան-ԵՄ շրջանակային համաձայնագիրը
Ալիևը հուսով է, որ Հայաստանի նոր ղեկավարությունը չի կրկնի ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման հարցում «նախկին իշխանությունների սխալները»Ալիևը հուսով է, որ Հայաստանի նոր ղեկավարությունը չի կրկնի ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման հարցում «նախկին իշխանությունների սխալները»
Իսրայելի վարչապետը հետաձգել է Հայոց ցեղասպանության վերաբերյալ Քնեսեթում քննարկումները մինչեւ Թուրքիայում ընտրությունների ավարտըԻսրայելի վարչապետը հետաձգել է Հայոց ցեղասպանության վերաբերյալ Քնեսեթում քննարկումները մինչեւ Թուրքիայում ընտրությունների ավարտը
Կոնստանտին Օրբելյան. Մեկ մարդը շատ բան կարող է անել, առավել ևս, եթե ունի այսպիսի հուսալի գործընկերներԿոնստանտին Օրբելյան. Մեկ մարդը շատ բան կարող է անել, առավել ևս, եթե ունի այսպիսի հուսալի գործընկերներ
ՀՀ կառավարությունը ներկայացրեց իր ծրագիրը. իրավապահ մարմիններին վստահության բարձրացումից մինչև արտահերթ ընտրություններ և արտաքին քաղաքականության գերակայություններՀՀ կառավարությունը ներկայացրեց իր ծրագիրը. իրավապահ մարմիններին վստահության բարձրացումից մինչև արտահերթ ընտրություններ և արտաքին քաղաքականության գերակայություններ
Փաշինյան. Երևանը հատուկ նշանակություն է տալիս հայ-իրանական հարաբերությունների զարգացմանըՓաշինյան. Երևանը հատուկ նշանակություն է տալիս հայ-իրանական հարաբերությունների զարգացմանը
Արտգործնախարար. Արցախի կարգավիճակը և անվտանգության ապահովումը բանակցային գործընթացում Հայաստանի առաջնահերթ գերակայություններն ենԱրտգործնախարար. Արցախի կարգավիճակը և անվտանգության ապահովումը բանակցային գործընթացում Հայաստանի առաջնահերթ գերակայություններն են
Երևան. Հայաստանը նպատակադրված է առավել զարգացնել հայ-ամերիկյան բարեկամ գործընկերությունըԵրևան. Հայաստանը նպատակադրված է առավել զարգացնել հայ-ամերիկյան բարեկամ գործընկերությունը
Երևան. Հայաստանը կարևորում է Ֆրանսիայի գործադրվող ջանքերը Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ:Երևան. Հայաստանը կարևորում է Ֆրանսիայի գործադրվող ջանքերը Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ:
ԱՄՆ պետդեպարտամենտը կոչ է արել ղարաբաղյան հակամարտության կողմերին որքան հնարավոր է շուտ վերսկսել բանակցություններըԱՄՆ պետդեպարտամենտը կոչ է արել ղարաբաղյան հակամարտության կողմերին որքան հնարավոր է շուտ վերսկսել բանակցությունները
Հայաստանի ՊՆ ՊԱՀՀ. Հայաստանի գործադիր իշխանության ղեկավարի անվան շահարկումն անթույլատրելի էՀայաստանի ՊՆ ՊԱՀՀ. Հայաստանի գործադիր իշխանության ղեկավարի անվան շահարկումն անթույլատրելի է
Վարչապետը հաստատել է արագաչափերի աշխատանքը դադարեցնելու վերաբերյալ իր առաջարկությունըՎարչապետը հաստատել է արագաչափերի աշխատանքը դադարեցնելու վերաբերյալ իր առաջարկությունը
Սմբատ Նասիբյան. Պետական մոտեցումը կարող է Հայաստանի տնտեսության թերությունները վերածել առավելություններիՍմբատ Նասիբյան. Պետական մոտեցումը կարող է Հայաստանի տնտեսության թերությունները վերածել առավելությունների
Փնտրել ըստ օրերի