Երկուշաբթի, 9 Մարտի 2015 13:08

Ստեփանյան Դավիթ

Ժիրայր Սէֆիլյան. Հարավային Կովկասում աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների լուրջ միտումները կարող են հանգեցնել բախումների և սահմանային վերաձևումների ՙ

Ժիրայր Սէֆիլյան. Հարավային Կովկասում աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների լուրջ միտումները կարող են հանգեցնել բախումների և սահմանային վերաձևումների  ՙ

ՀՀԿ-ի և ԲՀԿ-ի միջև ներիշխանական հակամարտության արդյունքներն ակնհայտ են: Ձեր կարծիքով ո՞վ կարող է հավակնել համակարգային ընդդիմության թափուր մնացած տեղին:


Համակարգի ներսում վաղուց ըստ էության ընդդիմություն չկա: Մեր աչքի առաջ  համակարգը քաղաքական առումով ավելի ու ավելի միատարր է դառնում: Այսուհետև համակարգի ներսում «ընդդիմության» դրոշի տակ լինելու են միայն քանակապես նվազ և կազմակերպորեն թույլ ուժեր, որոնք ժամանակ առ ժամանակ անկայուն «դաշինքներ» են կազմելու իրար հետ: Սակայն ամեն ինչ լինելու է ռեժիմի սահմանած կանոնների համաձայն, և նրա ղեկավարը բոլոր հիմնական լծակներն իր ձեռքում է պահելու: Վտանգ զգալու դեպքում նա միշտ էլ կարողանալու է պատժել կանոնները խախտած «ընդդիմադիր»
ուժին կամ կազմաքանդել նրանց ստեղծած «դաշինքը»: Մեկ բառով ասած՝ տեղի է ունենում համակարգի լիակատար նենգափոխում: Այն դառնում է հարյուր տոկոսով կեղծ: Իսկ դա նշանակում է, որ ռեժիմը  շարունակելու է կեղեքել մեր երկիրը, արտագաղթեցնել մեր ժողովրդին, հանձնել Արցախն ու մեր ինքնիշխանությունը, իսկ այսպես կոչված «ընդդիմությունը» բացառապես զբաղվելու է քաղաքական պայքարի պատրանք ստեղծելով և ժողովրդին մոլորեցնելով: Փաստորեն՝ համակարգի ներսում եղած «ընդդիմությունը» քաղաքական խղճուկ աշխատավարձի դիմաց  դառնալու է խանի և նրա բանդայի կրտսեր գործընկերն ու հանցակիցը: Իսկ քանի որ մեր երկիրը գաղութացված է, այս ամենը կատարվելու է մեր ազգային շահերի հաշվին՝ հանուն օտարի շահերի: Այդ պատճառով համակարգի ներսում տեղի ունեցող գործընթացին հետևելն ու դրանով զբաղվելը հակասում է մեր ազգի և պետության շահերին: Մեր ժողովուրդը պետք է քաղաքականապես կազմակերպվի համակարգից դուրս, այնուհետև հեռացնի կառավարող ռեժիմին և առողջացնի համակարգը:
Մենք տարիներ ի վեր աշխատում ենք այդ ուղղությամբ: Այսօր արդեն մոտենում ենք վերջնագծին:
2015 թ. հունվարի 10-ին ձևավորվել է Հիմնադիր խորհրդարանը,
որը դառնալու է մեր ժողովրդի կամքն արտահայտող ներկայացուցչական մարմին և ռեժիմին հեռացնելուց հետո փոխարինելու է նրան: Ի դեպ, Հիմնադիր խորհրդարանի ձևավորումն ավարտված չէ, նրա դռները բաց են բոլոր ազնիվ և պայքարող մարդկանց համար, ովքեր գիտակցում են, որ հարկավոր է կազմակերպվել համակարգից դուրս: Ինչպես հայտարարել ենք, ռեժիմի հեռացման գործընթացն սկսելու ենք 2015 թ. ապրիլի
24-ին՝ քաղաքացիական անհնազանդության գործողութունների միջոցով:


 Հիմնադիր խորհրդարանի ընդդիմախոսները պարբերաբար քննադատում են «100-ամյակը առանց ռեժիմի» շարժմանը ապրիլի 24-ը ներքաղաքական նպատակներով օգտագործելու մտադրության համար: Ցանկալի է իմանալ Շարժման իրական շարժառիթը և այդ օրվա համար պլանավորված միջոցառումների օրակարգը:


Այդպիսի կարծիքները կամ մոլորության հետևանք են կամ էլ սպասարկում են գործող ռեժիմի շահերը: Մինչ այս հարցին ըստ էության անդրադառնալը պետք է նկատի ունենանք,
որ մեր երկիրը գաղութացված է, իսկ գաղութացված երկրում կարող է լինել միայն պայքարի մեկ տեսակ՝ ազգային-ազատագրական: Նման երկրում չի կարող լինել քաղաքական համակարգ, ուստի չի կարող լինել նաև ներքաղաքական կամ միջկուսակցական պայքար: Ինչպես արդեն ասացի, համակարգի ներսում ամեն ինչ ենթակա է խանին և ծառայում է միայն խանի ու նրա օտար տերերի շահերին:


Շարժման իրական շարժառիթը մեր ազգի շահերին համապատասխան, առաջին հերթին՝ ազգային պետություն ստեղծելու նպատակով,
ապրիլի 24-ի վերաիմաստավորումն է և օրվա էներգիան այդ վեհ նպատակին ծառայեցնելը: Ժամանակն է գիտակցելու, որ առանց ազգային պետության մենք դատապարտված են նորանոր ցեղասպանությունների: Այսօր էլ սպիտակ ցեղասպանության ենք ենթարկվում:  Ուստի ապրիլի 24-ը պետք է ծառայի նաև ներկա եղեռնը կասեցնելու և հետագայում նման աղետալի հեռանկարը բացառելու նպատակին: Ապրիլի 24-ը միայն որպես սգո և հիշատակի օր ընկալելը կործանարար է մեր ազգի համար: Այն պետք է դառնա վերածննդի,
արդարության հաստատման և ազգային պետականության կերտման օր: Ինչ վերաբերում է այդ օրվա մեր քաղաքական օրակարգին, արդեն հայտարարել ենք, որ մենք չենք կատարելու այնպիսի քայլեր, որոնք կարող են խափանել օրվա միջոցառումները: Մենք նույնպես այցելելու ենք Մեծ Եղեռնի զոհերի հիշատակի հուշահամալիր և մեր հարգանքի տուրքն ենք մատուցելու: Սակայն մենք չենք բավարարվելու այդքանով և օրվա մնացած մասը ծառայեցնելու ենք ազգային պետություն կառուցելու նպատակին:


Որո՞նք էին, Ձեր կարծիքով, Բերձորում Ձեր ավտոերթի նկատմամբ և այն «դիմավորելու» հարցում արցախյան իշխանությունների ոչ ադեկվատ վարքագծի պատճառները:


Արցախն այն հանգույցն է, որով մենք լծված ենք գաղութացման սայլին: Մենք բացահայտում ենք այդ հանգույցի առկայությունը, հիմնավորում ենք այն քանդելու անհրաժեշտությունը, ինչպես նաև ցույց ենք տալիս դրա քանդելու ձևը: Հայաստանում ռեժիմը գլխավորողի և նրա ստեփանակերտյան գործընկերոջ համար այդ հանգույցը լինել-չլինելու աստիճանի կարևորություն ունի: Սրանք իրենց հոգևոր հայր, տխրահռչակ Բ. Կևորկովի հոգեզավակներն են: Իսկ նա 88-ի Արցախյան շարժման առաջին օրերին բացահայտ կերպով արտահայտվել էր, որ Շարժմանը թույլ չի տալու ծավալվել, քանի որ «Ղարաբաղն իր կյանքի ստատուսն է»: Ինչպես հետագայում տեսանք, Կևորկովն անզոր գտնվեց: Նրա հոգեզավակ նորկևորկովները նույնպես շուտով կորցնելու են կառավարումը:


Հանրապետական պատգամավորներից մեկը Հիմնադիր խորհրդարանին մեղադրել է Ադրբեջանից և Թուրքիայից ֆինանսավորվելու մեջ: Քաղաքական շարժումների և կուսակցությունների արտաքին ֆինանսավորման վերաբերյալ Ձեր դիրքորոշումը հանրահայտ է: Համենայն դեպս՝ ի՞նչ նպատակ էր հետապնդում այս սադրանքը:


Արցախյան ավտոերթի առիթով մեր շարժումը ջախջախելու ծրագիր էր մշակվել, որ բաղկացած էր երեք փուլից՝ ավտոերթից առաջ մեր շարժման հրեշացումը, ավտոերթի մասնակից շարժման անդամների նկատմամբ բռնությունը և այդ բռնության արդարացումը: Ի դեպ, հետագայում ակնհայտ դարձավ, որ մեր նկատմամբ ծրագրված բռնությունը շատ ավելի լուրջ հետևանքներ պետք է ունենար: Ամենայն հավանականությամբ՝ պետք է լինեին նաև սպանություններ և բանտարկություններ, սակայն մեր կազմակերպվածության շնորհիվ հակառակորդը ձախողեց: Շարժման հրեշացման և նրա նկատմամբ բռնության արդարացման նպատակով նախապես մշակվել էր համապատասխան քարոզչական պլան, ինչպես նաև որոշվել էին դրա քաղաքական, գործակալական և տեղեկատվական դերակատարները: Պատգամավորի պաշտոն զբաղեցնող այդ անձնավորության սադրանքը նշված պլանի շրջանակում նրան տրված հանձնարարության կատարման նպատակ էր հետապնդում: 


Գյումրիի ողբերգության նկատմամբ Ռուսաստանի առնվազն անհասկանալի ռեակցիան և իր «ռազմավարական գործընկերոջ» հակառակորդ Ադրբեջանին զինելու հանգամանքը տարածաշրջանում ստեղծում են մի իրավիճակ, որը վկայում է տարածաշրջանային աշխարհաքաղաքականության արմատական փոփոխությունների նախապատրաստման մասին: Կարծիք կա, որ այդ փոփոխությունների բաղադրիչներից մեկը լինելու է Հայաստանից 102-րդ ռազմակայանի դուրս բերումը: Ցանկալի է իմանալ Ձեր կարծիքը տարածաշրջանային վերջին տեղաշարժերի վերաբերյալ:


Ռազմավարական դաշնակիցն իր դաշնակցի հակառակորդին չի զինում: Դա ռազմավարական դաշնակցի արարք չէ և ընդունելի չէ մեզ համար: Մենք կողմ ենք դաշնակցության, այդ թվում՝ ռազմավարական դաշնակցության: Սակայն դա պետք է լինի ոչ թե կողմերից մեկի արժանապատվության և ինքնիշխանության հաշվին, այլ հավասարության և շահերի փոխադարձության հիման վրա: Ընդ որում՝ այդ փոխադարձությունը պետք է լինի ոչ միայն պաշտպանության, այլև հարաբերությունների բոլոր բնագավառներում: Մյուս կողմից՝ մեր համար սկզբունքային է, որ մենք մեր ուժերով կարողանանք ապահովել մեր պաշտպանությունը: Դաշնակից ունենալը ցանկալի է, սակայն դաշնակցի օգնությունը պետք է օժանդակ բնույթի լինի: Չի կարելի պետության անվտանգության համակարգը կառուցել թեկուզ դաշնակից, բայց օտարի ուժին ապավինելու հույսով: Այո, տարածաշրջանում աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների լուրջ միտումներ կան: Հավանական է, որ դրանք հանգեցնեն բախումների,
սահմանային վերաձևումների, տարածաշրջանում դեր ունեցող արտաքին ուժերի ազդեցության չափերի, ինչպես նաև այդ ուժերի կազմի փոփոխությունների: Սակայն այդ միտումներին հետևելով հանդերձ, մենք պետք է դուրս գանք պասիվ դիտորդի դերից և վերածվենք ինքնուրույն սուբյեկտի: Միայն այդ կերպով մենք կկարողանանք ոչ միայն խուսափել հերթական անգամ ուժեղների ոտքի տակ մնալուց և նրանց շահերի մանրադրամ դառնալուց, այլև մասնակցել այդ միտումների զագրացումներին և օգտվելով գալիք փոփոխությունների արդյունքներից՝ վերածվել տարածաշրջանային գործոնի: Գործոն դառնալու համար մեզ անհրաժեշտ է առնվազն կամուրջ լինել Իրան-Հայաստան-Վրաստան-Եվրոպա և Իրան-Հայաստան-Վրաստան-Ռուսաստան առանցքների վրա: Այդ խնդիրը մասամբ լուծելու համար 1988-94 թ.թ. ընթացքում մեզ հաջողվեց Արցախի ազատագրման միջոցով Իրանի հետ ամուր կապ ստեղծելու նախադրյալներ ձևավորել: Սակայն այդ խնդիրը չի կարող լուծվել առանց Նախիջևանի և նրա հաղորդակցային հնարավորությունների: Սյունիքի տարածքով երկաթգիծ կառուցելու ծրագիրն իրատեսական չէ: Այդ պատճառով առաջիկա տարածաշրջանային զարգացումների համատեքստում մեզ համար առաջնային է դառնալու Նախիջևանի նկատմամբ հայկական վերահսկողության հաստատումը:  Գործոնի վերածվելու համար կա նաև ներհայկական շատ կարևոր, կարող եմ ասել՝ որոշիչ հանգամանք: Դա անկախության տարիներին առաջացած նոր սերնդի, այդ թվում՝ նոր ձևավորվող, ունակ, առողջ և ինքնիշխան քաղաքական սերնդի առկայությունն է Հայաստանում և հայության շրջանում: Այսուհետև քաղաքականություն մշակելիս և իրագործելիս այս հանգամանքը պետք է նկատի ունենանք ինչպես մենք, այնպես էլ արտաքին ուժային կենտրոնները:

ԿԱՐԴԱԼ ԲՈԼՈՐ ՄԵԿՆԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Ժիրայր Սէֆիլյան. Հարավային Կովկասում աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների լուրջ միտումները կարող են հանգեցնել բախումների և սահմանային վերաձևումների ՙ

ՀՀԿ-ի և ԲՀԿ-ի միջև ներիշխանական հակամարտության արդյունքներն ակնհայտ են: Ձեր կարծիքով ո՞վ կարող է հավակնել համակարգային ընդդիմության թափուր մնացած տեղին:

Համակարգի ներսում վաղուց ըստ էության ընդդիմություն չկա: Մեր աչքի առաջ  համակարգը քաղաքական առումով ավելի ու ավելի միատարր է դառնում: Այսուհետև համակարգի ներսում «ընդդիմության» դրոշի տակ լինելու են միայն քանակապես նվազ և կազմակերպորեն թույլ ուժեր, որոնք ժամանակ առ ժամանակ անկայուն «դաշինքներ» են կազմելու իրար հետ: Սակայն ամեն ինչ լինելու է ռեժիմի սահմանած կանոնների համաձայն, և նրա ղեկավարը բոլոր հիմնական լծակներն իր ձեռքում է պահելու: Վտանգ զգալու դեպքում նա միշտ էլ կարողանալու է պատժել կանոնները խախտած «ընդդիմադիր» ուժին կամ կազմաքանդել նրանց ստեղծած «դաշինքը»: Մեկ բառով ասած՝ տեղի է ունենում համակարգի լիակատար նենգափոխում: Այն դառնում է հարյուր տոկոսով կեղծ: Իսկ դա նշանակում է, որ ռեժիմը  շարունակելու է կեղեքել մեր երկիրը, արտագաղթեցնել մեր ժողովրդին, հանձնել Արցախն ու մեր ինքնիշխանությունը, իսկ այսպես կոչված «ընդդիմությունը» բացառապես զբաղվելու է քաղաքական պայքարի պատրանք ստեղծելով և ժողովրդին մոլորեցնելով: Փաստորեն՝ համակարգի ներսում եղած «ընդդիմությունը» քաղաքական խղճուկ աշխատավարձի դիմաց  դառնալու է խանի և նրա բանդայի կրտսեր գործընկերն ու հանցակիցը: Իսկ քանի որ մեր երկիրը գաղութացված է, այս ամենը կատարվելու է մեր ազգային շահերի հաշվին՝ հանուն օտարի շահերի: Այդ պատճառով համակարգի ներսում տեղի ունեցող գործընթացին հետևելն ու դրանով զբաղվելը հակասում է մեր ազգի և պետության շահերին: Մեր ժողովուրդը պետք է քաղաքականապես կազմակերպվի համակարգից դուրս, այնուհետև հեռացնի կառավարող ռեժիմին և առողջացնի համակարգը: Մենք տարիներ ի վեր աշխատում ենք այդ ուղղությամբ: Այսօր արդեն մոտենում ենք վերջնագծին: 2015 թ. հունվարի 10-ին ձևավորվել է Հիմնադիր խորհրդարանը, որը դառնալու է մեր ժողովրդի կամքն արտահայտող ներկայացուցչական մարմին և ռեժիմին հեռացնելուց հետո փոխարինելու է նրան: Ի դեպ, Հիմնադիր խորհրդարանի ձևավորումն ավարտված չէ, նրա դռները բաց են բոլոր ազնիվ և պայքարող մարդկանց համար, ովքեր գիտակցում են, որ հարկավոր է կազմակերպվել համակարգից դուրս: Ինչպես հայտարարել ենք, ռեժիմի հեռացման գործընթացն սկսելու ենք 2015 թ. ապրիլի 24-ին՝ քաղաքացիական անհնազանդության գործողութունների միջոցով:

 Հիմնադիր խորհրդարանի ընդդիմախոսները պարբերաբար քննադատում են «100-ամյակը առանց ռեժիմի» շարժմանը ապրիլի 24-ը ներքաղաքական նպատակներով օգտագործելու մտադրության համար: Ցանկալի է իմանալ Շարժման իրական շարժառիթը և այդ օրվա համար պլանավորված միջոցառումների օրակարգը:

Այդպիսի կարծիքները կամ մոլորության հետևանք են կամ էլ սպասարկում են գործող ռեժիմի շահերը: Մինչ այս հարցին ըստ էության անդրադառնալը պետք է նկատի ունենանք, որ մեր երկիրը գաղութացված է, իսկ գաղութացված երկրում կարող է լինել միայն պայքարի մեկ տեսակ՝ ազգային-ազատագրական: Նման երկրում չի կարող լինել քաղաքական համակարգ, ուստի չի կարող լինել նաև ներքաղաքական կամ միջկուսակցական պայքար: Ինչպես արդեն ասացի, համակարգի ներսում ամեն ինչ ենթակա է խանին և ծառայում է միայն խանի ու նրա օտար տերերի շահերին:

Շարժման իրական շարժառիթը մեր ազգի շահերին համապատասխան, առաջին հերթին՝ ազգային պետություն ստեղծելու նպատակով, ապրիլի 24-ի վերաիմաստավորումն է և օրվա էներգիան այդ վեհ նպատակին ծառայեցնելը: Ժամանակն է գիտակցելու, որ առանց ազգային պետության մենք դատապարտված են նորանոր ցեղասպանությունների: Այսօր էլ սպիտակ ցեղասպանության ենք ենթարկվում:  Ուստի ապրիլի 24-ը պետք է ծառայի նաև ներկա եղեռնը կասեցնելու և հետագայում նման աղետալի հեռանկարը բացառելու նպատակին: Ապրիլի 24-ը միայն որպես սգո և հիշատակի օր ընկալելը կործանարար է մեր ազգի համար: Այն պետք է դառնա վերածննդի, արդարության հաստատման և ազգային պետականության կերտման օր: Ինչ վերաբերում է այդ օրվա մեր քաղաքական օրակարգին, արդեն հայտարարել ենք, որ մենք չենք կատարելու այնպիսի քայլեր, որոնք կարող են խափանել օրվա միջոցառումները: Մենք նույնպես այցելելու ենք Մեծ Եղեռնի զոհերի հիշատակի հուշահամալիր և մեր հարգանքի տուրքն ենք մատուցելու: Սակայն մենք չենք բավարարվելու այդքանով և օրվա մնացած մասը ծառայեցնելու ենք ազգային պետություն կառուցելու նպատակին:

Որո՞նք էին, Ձեր կարծիքով, Բերձորում Ձեր ավտոերթի նկատմամբ և այն «դիմավորելու» հարցում արցախյան իշխանությունների ոչ ադեկվատ վարքագծի պատճառները:

Արցախն այն հանգույցն է, որով մենք լծված ենք գաղութացման սայլին: Մենք բացահայտում ենք այդ հանգույցի առկայությունը, հիմնավորում ենք այն քանդելու անհրաժեշտությունը, ինչպես նաև ցույց ենք տալիս դրա քանդելու ձևը: Հայաստանում ռեժիմը գլխավորողի և նրա ստեփանակերտյան գործընկերոջ համար այդ հանգույցը լինել-չլինելու աստիճանի կարևորություն ունի: Սրանք իրենց հոգևոր հայր, տխրահռչակ Բ. Կևորկովի հոգեզավակներն են: Իսկ նա 88-ի Արցախյան շարժման առաջին օրերին բացահայտ կերպով արտահայտվել էր, որ Շարժմանը թույլ չի տալու ծավալվել, քանի որ «Ղարաբաղն իր կյանքի ստատուսն է»: Ինչպես հետագայում տեսանք, Կևորկովն անզոր գտնվեց: Նրա հոգեզավակ նորկևորկովները նույնպես շուտով կորցնելու են կառավարումը:

Հանրապետական պատգամավորներից մեկը Հիմնադիր խորհրդարանին մեղադրել է Ադրբեջանից և Թուրքիայից ֆինանսավորվելու մեջ: Քաղաքական շարժումների և կուսակցությունների արտաքին ֆինանսավորման վերաբերյալ Ձեր դիրքորոշումը հանրահայտ է: Համենայն դեպս՝ ի՞նչ նպատակ էր հետապնդում այս սադրանքը:

Արցախյան ավտոերթի առիթով մեր շարժումը ջախջախելու ծրագիր էր մշակվել, որ բաղկացած էր երեք փուլից՝ ավտոերթից առաջ մեր շարժման հրեշացումը, ավտոերթի մասնակից շարժման անդամների նկատմամբ բռնությունը և այդ բռնության արդարացումը: Ի դեպ, հետագայում ակնհայտ դարձավ, որ մեր նկատմամբ ծրագրված բռնությունը շատ ավելի լուրջ հետևանքներ պետք է ունենար: Ամենայն հավանականությամբ՝ պետք է լինեին նաև սպանություններ և բանտարկություններ, սակայն մեր կազմակերպվածության շնորհիվ հակառակորդը ձախողեց: Շարժման հրեշացման և նրա նկատմամբ բռնության արդարացման նպատակով նախապես մշակվել էր համապատասխան քարոզչական պլան, ինչպես նաև որոշվել էին դրա քաղաքական, գործակալական և տեղեկատվական դերակատարները: Պատգամավորի պաշտոն զբաղեցնող այդ անձնավորության սադրանքը նշված պլանի շրջանակում նրան տրված հանձնարարության կատարման նպատակ էր հետապնդում: 

Գյումրիի ողբերգության նկատմամբ Ռուսաստանի առնվազն անհասկանալի ռեակցիան և իր «ռազմավարական գործընկերոջ» հակառակորդ Ադրբեջանին զինելու հանգամանքը տարածաշրջանում ստեղծում են մի իրավիճակ, որը վկայում է տարածաշրջանային աշխարհաքաղաքականության արմատական փոփոխությունների նախապատրաստման մասին: Կարծիք կա, որ այդ փոփոխությունների բաղադրիչներից մեկը լինելու է Հայաստանից 102-րդ ռազմակայանի դուրս բերումը: Ցանկալի է իմանալ Ձեր կարծիքը տարածաշրջանային վերջին տեղաշարժերի վերաբերյալ:

Ռազմավարական դաշնակիցն իր դաշնակցի հակառակորդին չի զինում: Դա ռազմավարական դաշնակցի արարք չէ և ընդունելի չէ մեզ համար: Մենք կողմ ենք դաշնակցության, այդ թվում՝ ռազմավարական դաշնակցության: Սակայն դա պետք է լինի ոչ թե կողմերից մեկի արժանապատվության և ինքնիշխանության հաշվին, այլ հավասարության և շահերի փոխադարձության հիման վրա: Ընդ որում՝ այդ փոխադարձությունը պետք է լինի ոչ միայն պաշտպանության, այլև հարաբերությունների բոլոր բնագավառներում: Մյուս կողմից՝ մեր համար սկզբունքային է, որ մենք մեր ուժերով կարողանանք ապահովել մեր պաշտպանությունը: Դաշնակից ունենալը ցանկալի է, սակայն դաշնակցի օգնությունը պետք է օժանդակ բնույթի լինի: Չի կարելի պետության անվտանգության համակարգը կառուցել թեկուզ դաշնակից, բայց օտարի ուժին ապավինելու հույսով: Այո, տարածաշրջանում աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների լուրջ միտումներ կան: Հավանական է, որ դրանք հանգեցնեն բախումների, սահմանային վերաձևումների, տարածաշրջանում դեր ունեցող արտաքին ուժերի ազդեցության չափերի, ինչպես նաև այդ ուժերի կազմի փոփոխությունների: Սակայն այդ միտումներին հետևելով հանդերձ, մենք պետք է դուրս գանք պասիվ դիտորդի դերից և վերածվենք ինքնուրույն սուբյեկտի: Միայն այդ կերպով մենք կկարողանանք ոչ միայն խուսափել հերթական անգամ ուժեղների ոտքի տակ մնալուց և նրանց շահերի մանրադրամ դառնալուց, այլև մասնակցել այդ միտումների զագրացումներին և օգտվելով գալիք փոփոխությունների արդյունքներից՝ վերածվել տարածաշրջանային գործոնի: Գործոն դառնալու համար մեզ անհրաժեշտ է առնվազն կամուրջ լինել Իրան-Հայաստան-Վրաստան-Եվրոպա և Իրան-Հայաստան-Վրաստան-Ռուսաստան առանցքների վրա: Այդ խնդիրը մասամբ լուծելու համար 1988-94 թ.թ. ընթացքում մեզ հաջողվեց Արցախի ազատագրման միջոցով Իրանի հետ ամուր կապ ստեղծելու նախադրյալներ ձևավորել: Սակայն այդ խնդիրը չի կարող լուծվել առանց Նախիջևանի և նրա հաղորդակցային հնարավորությունների: Սյունիքի տարածքով երկաթգիծ կառուցելու ծրագիրն իրատեսական չէ: Այդ պատճառով առաջիկա տարածաշրջանային զարգացումների համատեքստում մեզ համար առաջնային է դառնալու Նախիջևանի նկատմամբ հայկական վերահսկողության հաստատումը:  Գործոնի վերածվելու համար կա նաև ներհայկական շատ կարևոր, կարող եմ ասել՝ որոշիչ հանգամանք: Դա անկախության տարիներին առաջացած նոր սերնդի, այդ թվում՝ նոր ձևավորվող, ունակ, առողջ և ինքնիշխան քաղաքական սերնդի առկայությունն է Հայաստանում և հայության շրջանում: Այսուհետև քաղաքականություն մշակելիս և իրագործելիս այս հանգամանքը պետք է նկատի ունենանք ինչպես մենք, այնպես էլ արտաքին ուժային կենտրոնները:

Ժիրայր Սէֆիլյան. Հարավային Կովկասում աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների լուրջ միտումները կարող են հանգեցնել բախումների և սահմանային վերաձևումների ՙ

ՀՀԿ-ի և ԲՀԿ-ի միջև ներիշխանական հակամարտության արդյունքներն ակնհայտ են: Ձեր կարծիքով ո՞վ կարող է հավակնել համակարգային ընդդիմության թափուր մնացած տեղին:

Համակարգի ներսում վաղուց ըստ էության ընդդիմություն չկա: Մեր աչքի առաջ  համակարգը քաղաքական առումով ավելի ու ավելի միատարր է դառնում: Այսուհետև համակարգի ներսում «ընդդիմության» դրոշի տակ լինելու են միայն քանակապես նվազ և կազմակերպորեն թույլ ուժեր, որոնք ժամանակ առ ժամանակ անկայուն «դաշինքներ» են կազմելու իրար հետ: Սակայն ամեն ինչ լինելու է ռեժիմի սահմանած կանոնների համաձայն, և նրա ղեկավարը բոլոր հիմնական լծակներն իր ձեռքում է պահելու: Վտանգ զգալու դեպքում նա միշտ էլ կարողանալու է պատժել կանոնները խախտած «ընդդիմադիր» ուժին կամ կազմաքանդել նրանց ստեղծած «դաշինքը»: Մեկ բառով ասած՝ տեղի է ունենում համակարգի լիակատար նենգափոխում: Այն դառնում է հարյուր տոկոսով կեղծ: Իսկ դա նշանակում է, որ ռեժիմը  շարունակելու է կեղեքել մեր երկիրը, արտագաղթեցնել մեր ժողովրդին, հանձնել Արցախն ու մեր ինքնիշխանությունը, իսկ այսպես կոչված «ընդդիմությունը» բացառապես զբաղվելու է քաղաքական պայքարի պատրանք ստեղծելով և ժողովրդին մոլորեցնելով: Փաստորեն՝ համակարգի ներսում եղած «ընդդիմությունը» քաղաքական խղճուկ աշխատավարձի դիմաց  դառնալու է խանի և նրա բանդայի կրտսեր գործընկերն ու հանցակիցը: Իսկ քանի որ մեր երկիրը գաղութացված է, այս ամենը կատարվելու է մեր ազգային շահերի հաշվին՝ հանուն օտարի շահերի: Այդ պատճառով համակարգի ներսում տեղի ունեցող գործընթացին հետևելն ու դրանով զբաղվելը հակասում է մեր ազգի և պետության շահերին: Մեր ժողովուրդը պետք է քաղաքականապես կազմակերպվի համակարգից դուրս, այնուհետև հեռացնի կառավարող ռեժիմին և առողջացնի համակարգը: Մենք տարիներ ի վեր աշխատում ենք այդ ուղղությամբ: Այսօր արդեն մոտենում ենք վերջնագծին: 2015 թ. հունվարի 10-ին ձևավորվել է Հիմնադիր խորհրդարանը, որը դառնալու է մեր ժողովրդի կամքն արտահայտող ներկայացուցչական մարմին և ռեժիմին հեռացնելուց հետո փոխարինելու է նրան: Ի դեպ, Հիմնադիր խորհրդարանի ձևավորումն ավարտված չէ, նրա դռները բաց են բոլոր ազնիվ և պայքարող մարդկանց համար, ովքեր գիտակցում են, որ հարկավոր է կազմակերպվել համակարգից դուրս: Ինչպես հայտարարել ենք, ռեժիմի հեռացման գործընթացն սկսելու ենք 2015 թ. ապրիլի 24-ին՝ քաղաքացիական անհնազանդության գործողութունների միջոցով:

 Հիմնադիր խորհրդարանի ընդդիմախոսները պարբերաբար քննադատում են «100-ամյակը առանց ռեժիմի» շարժմանը ապրիլի 24-ը ներքաղաքական նպատակներով օգտագործելու մտադրության համար: Ցանկալի է իմանալ Շարժման իրական շարժառիթը և այդ օրվա համար պլանավորված միջոցառումների օրակարգը:

Այդպիսի կարծիքները կամ մոլորության հետևանք են կամ էլ սպասարկում են գործող ռեժիմի շահերը: Մինչ այս հարցին ըստ էության անդրադառնալը պետք է նկատի ունենանք, որ մեր երկիրը գաղութացված է, իսկ գաղութացված երկրում կարող է լինել միայն պայքարի մեկ տեսակ՝ ազգային-ազատագրական: Նման երկրում չի կարող լինել քաղաքական համակարգ, ուստի չի կարող լինել նաև ներքաղաքական կամ միջկուսակցական պայքար: Ինչպես արդեն ասացի, համակարգի ներսում ամեն ինչ ենթակա է խանին և ծառայում է միայն խանի ու նրա օտար տերերի շահերին:

Շարժման իրական շարժառիթը մեր ազգի շահերին համապատասխան, առաջին հերթին՝ ազգային պետություն ստեղծելու նպատակով, ապրիլի 24-ի վերաիմաստավորումն է և օրվա էներգիան այդ վեհ նպատակին ծառայեցնելը: Ժամանակն է գիտակցելու, որ առանց ազգային պետության մենք դատապարտված են նորանոր ցեղասպանությունների: Այսօր էլ սպիտակ ցեղասպանության ենք ենթարկվում:  Ուստի ապրիլի 24-ը պետք է ծառայի նաև ներկա եղեռնը կասեցնելու և հետագայում նման աղետալի հեռանկարը բացառելու նպատակին: Ապրիլի 24-ը միայն որպես սգո և հիշատակի օր ընկալելը կործանարար է մեր ազգի համար: Այն պետք է դառնա վերածննդի, արդարության հաստատման և ազգային պետականության կերտման օր: Ինչ վերաբերում է այդ օրվա մեր քաղաքական օրակարգին, արդեն հայտարարել ենք, որ մենք չենք կատարելու այնպիսի քայլեր, որոնք կարող են խափանել օրվա միջոցառումները: Մենք նույնպես այցելելու ենք Մեծ Եղեռնի զոհերի հիշատակի հուշահամալիր և մեր հարգանքի տուրքն ենք մատուցելու: Սակայն մենք չենք բավարարվելու այդքանով և օրվա մնացած մասը ծառայեցնելու ենք ազգային պետություն կառուցելու նպատակին:

Որո՞նք էին, Ձեր կարծիքով, Բերձորում Ձեր ավտոերթի նկատմամբ և այն «դիմավորելու» հարցում արցախյան իշխանությունների ոչ ադեկվատ վարքագծի պատճառները:

Արցախն այն հանգույցն է, որով մենք լծված ենք գաղութացման սայլին: Մենք բացահայտում ենք այդ հանգույցի առկայությունը, հիմնավորում ենք այն քանդելու անհրաժեշտությունը, ինչպես նաև ցույց ենք տալիս դրա քանդելու ձևը: Հայաստանում ռեժիմը գլխավորողի և նրա ստեփանակերտյան գործընկերոջ համար այդ հանգույցը լինել-չլինելու աստիճանի կարևորություն ունի: Սրանք իրենց հոգևոր հայր, տխրահռչակ Բ. Կևորկովի հոգեզավակներն են: Իսկ նա 88-ի Արցախյան շարժման առաջին օրերին բացահայտ կերպով արտահայտվել էր, որ Շարժմանը թույլ չի տալու ծավալվել, քանի որ «Ղարաբաղն իր կյանքի ստատուսն է»: Ինչպես հետագայում տեսանք, Կևորկովն անզոր գտնվեց: Նրա հոգեզավակ նորկևորկովները նույնպես շուտով կորցնելու են կառավարումը:

Հանրապետական պատգամավորներից մեկը Հիմնադիր խորհրդարանին մեղադրել է Ադրբեջանից և Թուրքիայից ֆինանսավորվելու մեջ: Քաղաքական շարժումների և կուսակցությունների արտաքին ֆինանսավորման վերաբերյալ Ձեր դիրքորոշումը հանրահայտ է: Համենայն դեպս՝ ի՞նչ նպատակ էր հետապնդում այս սադրանքը:

Արցախյան ավտոերթի առիթով մեր շարժումը ջախջախելու ծրագիր էր մշակվել, որ բաղկացած էր երեք փուլից՝ ավտոերթից առաջ մեր շարժման հրեշացումը, ավտոերթի մասնակից շարժման անդամների նկատմամբ բռնությունը և այդ բռնության արդարացումը: Ի դեպ, հետագայում ակնհայտ դարձավ, որ մեր նկատմամբ ծրագրված բռնությունը շատ ավելի լուրջ հետևանքներ պետք է ունենար: Ամենայն հավանականությամբ՝ պետք է լինեին նաև սպանություններ և բանտարկություններ, սակայն մեր կազմակերպվածության շնորհիվ հակառակորդը ձախողեց: Շարժման հրեշացման և նրա նկատմամբ բռնության արդարացման նպատակով նախապես մշակվել էր համապատասխան քարոզչական պլան, ինչպես նաև որոշվել էին դրա քաղաքական, գործակալական և տեղեկատվական դերակատարները: Պատգամավորի պաշտոն զբաղեցնող այդ անձնավորության սադրանքը նշված պլանի շրջանակում նրան տրված հանձնարարության կատարման նպատակ էր հետապնդում: 

Գյումրիի ողբերգության նկատմամբ Ռուսաստանի առնվազն անհասկանալի ռեակցիան և իր «ռազմավարական գործընկերոջ» հակառակորդ Ադրբեջանին զինելու հանգամանքը տարածաշրջանում ստեղծում են մի իրավիճակ, որը վկայում է տարածաշրջանային աշխարհաքաղաքականության արմատական փոփոխությունների նախապատրաստման մասին: Կարծիք կա, որ այդ փոփոխությունների բաղադրիչներից մեկը լինելու է Հայաստանից 102-րդ ռազմակայանի դուրս բերումը: Ցանկալի է իմանալ Ձեր կարծիքը տարածաշրջանային վերջին տեղաշարժերի վերաբերյալ:

Ռազմավարական դաշնակիցն իր դաշնակցի հակառակորդին չի զինում: Դա ռազմավարական դաշնակցի արարք չէ և ընդունելի չէ մեզ համար: Մենք կողմ ենք դաշնակցության, այդ թվում՝ ռազմավարական դաշնակցության: Սակայն դա պետք է լինի ոչ թե կողմերից մեկի արժանապատվության և ինքնիշխանության հաշվին, այլ հավասարության և շահերի փոխադարձության հիման վրա: Ընդ որում՝ այդ փոխադարձությունը պետք է լինի ոչ միայն պաշտպանության, այլև հարաբերությունների բոլոր բնագավառներում: Մյուս կողմից՝ մեր համար սկզբունքային է, որ մենք մեր ուժերով կարողանանք ապահովել մեր պաշտպանությունը: Դաշնակից ունենալը ցանկալի է, սակայն դաշնակցի օգնությունը պետք է օժանդակ բնույթի լինի: Չի կարելի պետության անվտանգության համակարգը կառուցել թեկուզ դաշնակից, բայց օտարի ուժին ապավինելու հույսով: Այո, տարածաշրջանում աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների լուրջ միտումներ կան: Հավանական է, որ դրանք հանգեցնեն բախումների, սահմանային վերաձևումների, տարածաշրջանում դեր ունեցող արտաքին ուժերի ազդեցության չափերի, ինչպես նաև այդ ուժերի կազմի փոփոխությունների: Սակայն այդ միտումներին հետևելով հանդերձ, մենք պետք է դուրս գանք պասիվ դիտորդի դերից և վերածվենք ինքնուրույն սուբյեկտի: Միայն այդ կերպով մենք կկարողանանք ոչ միայն խուսափել հերթական անգամ ուժեղների ոտքի տակ մնալուց և նրանց շահերի մանրադրամ դառնալուց, այլև մասնակցել այդ միտումների զագրացումներին և օգտվելով գալիք փոփոխությունների արդյունքներից՝ վերածվել տարածաշրջանային գործոնի: Գործոն դառնալու համար մեզ անհրաժեշտ է առնվազն կամուրջ լինել Իրան-Հայաստան-Վրաստան-Եվրոպա և Իրան-Հայաստան-Վրաստան-Ռուսաստան առանցքների վրա: Այդ խնդիրը մասամբ լուծելու համար 1988-94 թ.թ. ընթացքում մեզ հաջողվեց Արցախի ազատագրման միջոցով Իրանի հետ ամուր կապ ստեղծելու նախադրյալներ ձևավորել: Սակայն այդ խնդիրը չի կարող լուծվել առանց Նախիջևանի և նրա հաղորդակցային հնարավորությունների: Սյունիքի տարածքով երկաթգիծ կառուցելու ծրագիրն իրատեսական չէ: Այդ պատճառով առաջիկա տարածաշրջանային զարգացումների համատեքստում մեզ համար առաջնային է դառնալու Նախիջևանի նկատմամբ հայկական վերահսկողության հաստատումը:  Գործոնի վերածվելու համար կա նաև ներհայկական շատ կարևոր, կարող եմ ասել՝ որոշիչ հանգամանք: Դա անկախության տարիներին առաջացած նոր սերնդի, այդ թվում՝ նոր ձևավորվող, ունակ, առողջ և ինքնիշխան քաղաքական սերնդի առկայությունն է Հայաստանում և հայության շրջանում: Այսուհետև քաղաքականություն մշակելիս և իրագործելիս այս հանգամանքը պետք է նկատի ունենանք ինչպես մենք, այնպես էլ արտաքին ուժային կենտրոնները:

Ժիրայր Սէֆիլյան. Հարավային Կովկասում աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների լուրջ միտումները կարող են հանգեցնել բախումների և սահմանային վերաձևումների ՙ

ՀՀԿ-ի և ԲՀԿ-ի միջև ներիշխանական հակամարտության արդյունքներն ակնհայտ են: Ձեր կարծիքով ո՞վ կարող է հավակնել համակարգային ընդդիմության թափուր մնացած տեղին:

Համակարգի ներսում վաղուց ըստ էության ընդդիմություն չկա: Մեր աչքի առաջ  համակարգը քաղաքական առումով ավելի ու ավելի միատարր է դառնում: Այսուհետև համակարգի ներսում «ընդդիմության» դրոշի տակ լինելու են միայն քանակապես նվազ և կազմակերպորեն թույլ ուժեր, որոնք ժամանակ առ ժամանակ անկայուն «դաշինքներ» են կազմելու իրար հետ: Սակայն ամեն ինչ լինելու է ռեժիմի սահմանած կանոնների համաձայն, և նրա ղեկավարը բոլոր հիմնական լծակներն իր ձեռքում է պահելու: Վտանգ զգալու դեպքում նա միշտ էլ կարողանալու է պատժել կանոնները խախտած «ընդդիմադիր» ուժին կամ կազմաքանդել նրանց ստեղծած «դաշինքը»: Մեկ բառով ասած՝ տեղի է ունենում համակարգի լիակատար նենգափոխում: Այն դառնում է հարյուր տոկոսով կեղծ: Իսկ դա նշանակում է, որ ռեժիմը  շարունակելու է կեղեքել մեր երկիրը, արտագաղթեցնել մեր ժողովրդին, հանձնել Արցախն ու մեր ինքնիշխանությունը, իսկ այսպես կոչված «ընդդիմությունը» բացառապես զբաղվելու է քաղաքական պայքարի պատրանք ստեղծելով և ժողովրդին մոլորեցնելով: Փաստորեն՝ համակարգի ներսում եղած «ընդդիմությունը» քաղաքական խղճուկ աշխատավարձի դիմաց  դառնալու է խանի և նրա բանդայի կրտսեր գործընկերն ու հանցակիցը: Իսկ քանի որ մեր երկիրը գաղութացված է, այս ամենը կատարվելու է մեր ազգային շահերի հաշվին՝ հանուն օտարի շահերի: Այդ պատճառով համակարգի ներսում տեղի ունեցող գործընթացին հետևելն ու դրանով զբաղվելը հակասում է մեր ազգի և պետության շահերին: Մեր ժողովուրդը պետք է քաղաքականապես կազմակերպվի համակարգից դուրս, այնուհետև հեռացնի կառավարող ռեժիմին և առողջացնի համակարգը: Մենք տարիներ ի վեր աշխատում ենք այդ ուղղությամբ: Այսօր արդեն մոտենում ենք վերջնագծին: 2015 թ. հունվարի 10-ին ձևավորվել է Հիմնադիր խորհրդարանը, որը դառնալու է մեր ժողովրդի կամքն արտահայտող ներկայացուցչական մարմին և ռեժիմին հեռացնելուց հետո փոխարինելու է նրան: Ի դեպ, Հիմնադիր խորհրդարանի ձևավորումն ավարտված չէ, նրա դռները բաց են բոլոր ազնիվ և պայքարող մարդկանց համար, ովքեր գիտակցում են, որ հարկավոր է կազմակերպվել համակարգից դուրս: Ինչպես հայտարարել ենք, ռեժիմի հեռացման գործընթացն սկսելու ենք 2015 թ. ապրիլի 24-ին՝ քաղաքացիական անհնազանդության գործողութունների միջոցով:

 Հիմնադիր խորհրդարանի ընդդիմախոսները պարբերաբար քննադատում են «100-ամյակը առանց ռեժիմի» շարժմանը ապրիլի 24-ը ներքաղաքական նպատակներով օգտագործելու մտադրության համար: Ցանկալի է իմանալ Շարժման իրական շարժառիթը և այդ օրվա համար պլանավորված միջոցառումների օրակարգը:

Այդպիսի կարծիքները կամ մոլորության հետևանք են կամ էլ սպասարկում են գործող ռեժիմի շահերը: Մինչ այս հարցին ըստ էության անդրադառնալը պետք է նկատի ունենանք, որ մեր երկիրը գաղութացված է, իսկ գաղութացված երկրում կարող է լինել միայն պայքարի մեկ տեսակ՝ ազգային-ազատագրական: Նման երկրում չի կարող լինել քաղաքական համակարգ, ուստի չի կարող լինել նաև ներքաղաքական կամ միջկուսակցական պայքար: Ինչպես արդեն ասացի, համակարգի ներսում ամեն ինչ ենթակա է խանին և ծառայում է միայն խանի ու նրա օտար տերերի շահերին:

Շարժման իրական շարժառիթը մեր ազգի շահերին համապատասխան, առաջին հերթին՝ ազգային պետություն ստեղծելու նպատակով, ապրիլի 24-ի վերաիմաստավորումն է և օրվա էներգիան այդ վեհ նպատակին ծառայեցնելը: Ժամանակն է գիտակցելու, որ առանց ազգային պետության մենք դատապարտված են նորանոր ցեղասպանությունների: Այսօր էլ սպիտակ ցեղասպանության ենք ենթարկվում:  Ուստի ապրիլի 24-ը պետք է ծառայի նաև ներկա եղեռնը կասեցնելու և հետագայում նման աղետալի հեռանկարը բացառելու նպատակին: Ապրիլի 24-ը միայն որպես սգո և հիշատակի օր ընկալելը կործանարար է մեր ազգի համար: Այն պետք է դառնա վերածննդի, արդարության հաստատման և ազգային պետականության կերտման օր: Ինչ վերաբերում է այդ օրվա մեր քաղաքական օրակարգին, արդեն հայտարարել ենք, որ մենք չենք կատարելու այնպիսի քայլեր, որոնք կարող են խափանել օրվա միջոցառումները: Մենք նույնպես այցելելու ենք Մեծ Եղեռնի զոհերի հիշատակի հուշահամալիր և մեր հարգանքի տուրքն ենք մատուցելու: Սակայն մենք չենք բավարարվելու այդքանով և օրվա մնացած մասը ծառայեցնելու ենք ազգային պետություն կառուցելու նպատակին:

Որո՞նք էին, Ձեր կարծիքով, Բերձորում Ձեր ավտոերթի նկատմամբ և այն «դիմավորելու» հարցում արցախյան իշխանությունների ոչ ադեկվատ վարքագծի պատճառները:

Արցախն այն հանգույցն է, որով մենք լծված ենք գաղութացման սայլին: Մենք բացահայտում ենք այդ հանգույցի առկայությունը, հիմնավորում ենք այն քանդելու անհրաժեշտությունը, ինչպես նաև ցույց ենք տալիս դրա քանդելու ձևը: Հայաստանում ռեժիմը գլխավորողի և նրա ստեփանակերտյան գործընկերոջ համար այդ հանգույցը լինել-չլինելու աստիճանի կարևորություն ունի: Սրանք իրենց հոգևոր հայր, տխրահռչակ Բ. Կևորկովի հոգեզավակներն են: Իսկ նա 88-ի Արցախյան շարժման առաջին օրերին բացահայտ կերպով արտահայտվել էր, որ Շարժմանը թույլ չի տալու ծավալվել, քանի որ «Ղարաբաղն իր կյանքի ստատուսն է»: Ինչպես հետագայում տեսանք, Կևորկովն անզոր գտնվեց: Նրա հոգեզավակ նորկևորկովները նույնպես շուտով կորցնելու են կառավարումը:

Հանրապետական պատգամավորներից մեկը Հիմնադիր խորհրդարանին մեղադրել է Ադրբեջանից և Թուրքիայից ֆինանսավորվելու մեջ: Քաղաքական շարժումների և կուսակցությունների արտաքին ֆինանսավորման վերաբերյալ Ձեր դիրքորոշումը հանրահայտ է: Համենայն դեպս՝ ի՞նչ նպատակ էր հետապնդում այս սադրանքը:

Արցախյան ավտոերթի առիթով մեր շարժումը ջախջախելու ծրագիր էր մշակվել, որ բաղկացած էր երեք փուլից՝ ավտոերթից առաջ մեր շարժման հրեշացումը, ավտոերթի մասնակից շարժման անդամների նկատմամբ բռնությունը և այդ բռնության արդարացումը: Ի դեպ, հետագայում ակնհայտ դարձավ, որ մեր նկատմամբ ծրագրված բռնությունը շատ ավելի լուրջ հետևանքներ պետք է ունենար: Ամենայն հավանականությամբ՝ պետք է լինեին նաև սպանություններ և բանտարկություններ, սակայն մեր կազմակերպվածության շնորհիվ հակառակորդը ձախողեց: Շարժման հրեշացման և նրա նկատմամբ բռնության արդարացման նպատակով նախապես մշակվել էր համապատասխան քարոզչական պլան, ինչպես նաև որոշվել էին դրա քաղաքական, գործակալական և տեղեկատվական դերակատարները: Պատգամավորի պաշտոն զբաղեցնող այդ անձնավորության սադրանքը նշված պլանի շրջանակում նրան տրված հանձնարարության կատարման նպատակ էր հետապնդում: 

Գյումրիի ողբերգության նկատմամբ Ռուսաստանի առնվազն անհասկանալի ռեակցիան և իր «ռազմավարական գործընկերոջ» հակառակորդ Ադրբեջանին զինելու հանգամանքը տարածաշրջանում ստեղծում են մի իրավիճակ, որը վկայում է տարածաշրջանային աշխարհաքաղաքականության արմատական փոփոխությունների նախապատրաստման մասին: Կարծիք կա, որ այդ փոփոխությունների բաղադրիչներից մեկը լինելու է Հայաստանից 102-րդ ռազմակայանի դուրս բերումը: Ցանկալի է իմանալ Ձեր կարծիքը տարածաշրջանային վերջին տեղաշարժերի վերաբերյալ:

Ռազմավարական դաշնակիցն իր դաշնակցի հակառակորդին չի զինում: Դա ռազմավարական դաշնակցի արարք չէ և ընդունելի չէ մեզ համար: Մենք կողմ ենք դաշնակցության, այդ թվում՝ ռազմավարական դաշնակցության: Սակայն դա պետք է լինի ոչ թե կողմերից մեկի արժանապատվության և ինքնիշխանության հաշվին, այլ հավասարության և շահերի փոխադարձության հիման վրա: Ընդ որում՝ այդ փոխադարձությունը պետք է լինի ոչ միայն պաշտպանության, այլև հարաբերությունների բոլոր բնագավառներում: Մյուս կողմից՝ մեր համար սկզբունքային է, որ մենք մեր ուժերով կարողանանք ապահովել մեր պաշտպանությունը: Դաշնակից ունենալը ցանկալի է, սակայն դաշնակցի օգնությունը պետք է օժանդակ բնույթի լինի: Չի կարելի պետության անվտանգության համակարգը կառուցել թեկուզ դաշնակից, բայց օտարի ուժին ապավինելու հույսով: Այո, տարածաշրջանում աշխարհաքաղաքական փոփոխությունների լուրջ միտումներ կան: Հավանական է, որ դրանք հանգեցնեն բախումների, սահմանային վերաձևումների, տարածաշրջանում դեր ունեցող արտաքին ուժերի ազդեցության չափերի, ինչպես նաև այդ ուժերի կազմի փոփոխությունների: Սակայն այդ միտումներին հետևելով հանդերձ, մենք պետք է դուրս գանք պասիվ դիտորդի դերից և վերածվենք ինքնուրույն սուբյեկտի: Միայն այդ կերպով մենք կկարողանանք ոչ միայն խուսափել հերթական անգամ ուժեղների ոտքի տակ մնալուց և նրանց շահերի մանրադրամ դառնալուց, այլև մասնակցել այդ միտումների զագրացումներին և օգտվելով գալիք փոփոխությունների արդյունքներից՝ վերածվել տարածաշրջանային գործոնի: Գործոն դառնալու համար մեզ անհրաժեշտ է առնվազն կամուրջ լինել Իրան-Հայաստան-Վրաստան-Եվրոպա և Իրան-Հայաստան-Վրաստան-Ռուսաստան առանցքների վրա: Այդ խնդիրը մասամբ լուծելու համար 1988-94 թ.թ. ընթացքում մեզ հաջողվեց Արցախի ազատագրման միջոցով Իրանի հետ ամուր կապ ստեղծելու նախադրյալներ ձևավորել: Սակայն այդ խնդիրը չի կարող լուծվել առանց Նախիջևանի և նրա հաղորդակցային հնարավորությունների: Սյունիքի տարածքով երկաթգիծ կառուցելու ծրագիրն իրատեսական չէ: Այդ պատճառով առաջիկա տարածաշրջանային զարգացումների համատեքստում մեզ համար առաջնային է դառնալու Նախիջևանի նկատմամբ հայկական վերահսկողության հաստատումը:  Գործոնի վերածվելու համար կա նաև ներհայկական շատ կարևոր, կարող եմ ասել՝ որոշիչ հանգամանք: Դա անկախության տարիներին առաջացած նոր սերնդի, այդ թվում՝ նոր ձևավորվող, ունակ, առողջ և ինքնիշխան քաղաքական սերնդի առկայությունն է Հայաստանում և հայության շրջանում: Այսուհետև քաղաքականություն մշակելիս և իրագործելիս այս հանգամանքը պետք է նկատի ունենանք ինչպես մենք, այնպես էլ արտաքին ուժային կենտրոնները:


ԱՎԵԼԱՑՆԵԼ ՄԵԿՆԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Ներմուծեք թվանշաններն     

Նորություններ
Նիկոլ Փաշինյան. Տեղի ունեցող իրադարձություններում քաղաքական ենթատեքստ չկա, մենք մտադիր չենք պաշտպանել որևէ մեկի շահերը, բացի Հայաստանից և ՂարաբաղիցՆիկոլ Փաշինյան. Տեղի ունեցող իրադարձություններում քաղաքական ենթատեքստ չկա, մենք մտադիր չենք պաշտպանել որևէ մեկի շահերը, բացի Հայաստանից և Ղարաբաղից
Սուրեն Կարայան. Բողոքի ակցիաները բացասաբար կանդրադառնան տնտեսության և զբոսաշրջության ոլորտի ցուցանիշների վրաՍուրեն Կարայան. Բողոքի ակցիաները բացասաբար կանդրադառնան տնտեսության և զբոսաշրջության ոլորտի ցուցանիշների վրա
Սերժ Սարգսյան. Հիմա Հայաստանի 3-րդ նախագահի բնակարանային հարցերը լուծելու ժամանակը չէ: Այս հարցը կարելի է լուծել հետագայումՍերժ Սարգսյան. Հիմա Հայաստանի 3-րդ նախագահի բնակարանային հարցերը լուծելու ժամանակը չէ: Այս հարցը կարելի է լուծել հետագայում
Արսինե Խանջյանը` Սերժ Սարգսյանին. Բավական է տառապանք պատճառել ժողովրդին, հրաժարվեք պաշտոնից, հարգեք հասարակության կամքըԱրսինե Խանջյանը` Սերժ Սարգսյանին. Բավական է տառապանք պատճառել ժողովրդին, հրաժարվեք պաշտոնից, հարգեք հասարակության կամքը
Հայաստանի նախագահը երկխոսության կոչով դիմել է կառավարությանը և բողոքի ակցիաների մասնակիցներինՀայաստանի նախագահը երկխոսության կոչով դիմել է կառավարությանը և բողոքի ակցիաների մասնակիցներին
Հայաստանի նախագահը և ԵՄ պատվիրակության ղեկավարը քննարկել են Հայաստան-ԵՄ համագործակցության հարցերՀայաստանի նախագահը և ԵՄ պատվիրակության ղեկավարը քննարկել են Հայաստան-ԵՄ համագործակցության հարցեր
Փաշինյան. Սերժ Սարգսյանը հրաժարվել է կառավարությունից նվեր ստացած կառավարական ամառանոցիցՓաշինյան. Սերժ Սարգսյանը հրաժարվել է կառավարությունից նվեր ստացած կառավարական ամառանոցից
Ռամկավար Ազատական կուսակցությունը կոչ է անում Հայաստանի կառավարությանը չանտեսել երկրում տեղի ունեցող բողոքի գործողություններըՌամկավար Ազատական կուսակցությունը կոչ է անում Հայաստանի կառավարությանը չանտեսել երկրում տեղի ունեցող բողոքի գործողությունները
Նիկոլ Փաշինյանը դիմել է Երևանի ոստիկաններինՆիկոլ Փաշինյանը դիմել է Երևանի ոստիկաններին
«Քայլ արա` մերժիր Սերժին՚ բողոքի ակցիայի մասնակիցները երթով  շարժվել են դեպի Հանրապետության հրապարակ«Քայլ արա` մերժիր Սերժին՚ բողոքի ակցիայի մասնակիցները երթով շարժվել են դեպի Հանրապետության հրապարակ
Գարեգին Երկրորդը հայ ժողովրդի զավակներին կոչ է անում հարգանք ցուցաբերել միմյանց հանդեպԳարեգին Երկրորդը հայ ժողովրդի զավակներին կոչ է անում հարգանք ցուցաբերել միմյանց հանդեպ
«Սինոփսիս Արմենիա» ընկերության աշխատակիցները պատերից հանել են Սերժ Սարգսյանի դիմանկարները«Սինոփսիս Արմենիա» ընկերության աշխատակիցները պատերից հանել են Սերժ Սարգսյանի դիմանկարները
Երևանի քաղաքապետարանը հաղորդում է ընդդիմության գործողությունների անօրինականության մասինԵրևանի քաղաքապետարանը հաղորդում է ընդդիմության գործողությունների անօրինականության մասին
Վիգեն Սարգսյան. Բանակը պետության և հասարակության անբաժան մասն է, և ցանկացած իրադարձություն, անշուշտ, կապ ունի նաև բանակի հետՎիգեն Սարգսյան. Բանակը պետության և հասարակության անբաժան մասն է, և ցանկացած իրադարձություն, անշուշտ, կապ ունի նաև բանակի հետ
Վարդան Արամյանը, Սուրեն Կարայանն ու Դավիթ Լոքյանը վերանշանակվել ենՎարդան Արամյանը, Սուրեն Կարայանն ու Դավիթ Լոքյանը վերանշանակվել են
Նազարբաևը շնորհավորել է Հայաստանի վարչապետինՆազարբաևը շնորհավորել է Հայաստանի վարչապետին
Բերման է ենթարկվել ԱԺ պատգամավոր, «Քայլ արա, մերժիր Սերժին՚ շարժման ակտիվիստ Արարատ Միրզոյանի տիկնոջը` Գոհար ԱբաջյանինԲերման է ենթարկվել ԱԺ պատգամավոր, «Քայլ արա, մերժիր Սերժին՚ շարժման ակտիվիստ Արարատ Միրզոյանի տիկնոջը` Գոհար Աբաջյանին
ՀՀ նորընտիր վարչապետը խորհրդականներ, մամուլի քարտուղար և մի շարք օգնականներ է նշանակելՀՀ նորընտիր վարչապետը խորհրդականներ, մամուլի քարտուղար և մի շարք օգնականներ է նշանակել
«Քայլ արա, մերժիր Սերժին՚ նախաձեռնությունը շարունակում է երթերը Երևանի փողոցներով«Քայլ արա, մերժիր Սերժին՚ նախաձեռնությունը շարունակում է երթերը Երևանի փողոցներով
ՀՀ իշխանությունները մտահոգված են Սերժ Սարգսյանի վարչապետության կապակցությամբ Եվրոպայից և ԱՄՆ-ից շնորհավորանքների բացակայությամբՀՀ իշխանությունները մտահոգված են Սերժ Սարգսյանի վարչապետության կապակցությամբ Եվրոպայից և ԱՄՆ-ից շնորհավորանքների բացակայությամբ
«Սինոփսիս Արմենիա» խոշորագույն ՏՏ ընկերության աշխատակիցները միացել են «Քայլ արա՝ մերժիր Սերժին» բողոքի ակցիային«Սինոփսիս Արմենիա» խոշորագույն ՏՏ ընկերության աշխատակիցները միացել են «Քայլ արա՝ մերժիր Սերժին» բողոքի ակցիային
ԱԻՆ. Ապրիլի 21-ին օդի ջերմաստիճանը կնվազի 5-7 աստիճանովԱԻՆ. Ապրիլի 21-ին օդի ջերմաստիճանը կնվազի 5-7 աստիճանով
Նորընտիր վարչապետի նախագահությամբ ՀՀ կառավարության առաջին նիստը կընթանա գաղտնիության քողի տակՆորընտիր վարչապետի նախագահությամբ ՀՀ կառավարության առաջին նիստը կընթանա գաղտնիության քողի տակ
ՀՀ նախագահը վավերացրել է ԵՄ հետ շրջանակային համաձայնագիրըՀՀ նախագահը վավերացրել է ԵՄ հետ շրջանակային համաձայնագիրը
Լարված իրավիճակ «Փեթակ» առևտրի կենտրոնի մոտԼարված իրավիճակ «Փեթակ» առևտրի կենտրոնի մոտ
Հայաստանում քաղաքական բանտարկյալների զորակցության Փարիզի կոմիտեն  զորակցություն է հայտնում երկրում թափ առած համաժողովրդական շարժմանըՀայաստանում քաղաքական բանտարկյալների զորակցության Փարիզի կոմիտեն զորակցություն է հայտնում երկրում թափ առած համաժողովրդական շարժմանը
Մաշտոց-Թումանյան փողոցների խաչմերուկում տեղի ունեցած զանգվածային անկարգությունների գործով մեկ անձ ձերբակալվել էՄաշտոց-Թումանյան փողոցների խաչմերուկում տեղի ունեցած զանգվածային անկարգությունների գործով մեկ անձ ձերբակալվել է
Բողոքի ակցիայի մասնակիցները շրջափակել են կառավարության 3-րդ շենքը. ոստիկանությունն սկսել է բերման ենթարկել ակցիայի մասնակիցներինԲողոքի ակցիայի մասնակիցները շրջափակել են կառավարության 3-րդ շենքը. ոստիկանությունն սկսել է բերման ենթարկել ակցիայի մասնակիցներին
ԵՄ-ն կոչ է արել Հայաստանում տեղի ունեցող գործընթացներում ներգրավված բոլոր կողմերին դրսևորել զսպվածություն և պատասխանատվությունԵՄ-ն կոչ է արել Հայաստանում տեղի ունեցող գործընթացներում ներգրավված բոլոր կողմերին դրսևորել զսպվածություն և պատասխանատվություն
Երեկ «Քայլ արա. մերժիր Սերժին» նախաձեռնության  Հանրապետության հրապարակում տեղի ունեցած հանրահավաքին մասնակցել է մոտ 35 հազար մարդԵրեկ «Քայլ արա. մերժիր Սերժին» նախաձեռնության  Հանրապետության հրապարակում տեղի ունեցած հանրահավաքին մասնակցել է մոտ 35 հազար մարդ
Հանրապետության հրապարակում «Քայլ արա, մերժիր Սերժին» նախաձեռնության հանրահավաքը մեկնարկել է հայկական օրհներգովՀանրապետության հրապարակում «Քայլ արա, մերժիր Սերժին» նախաձեռնության հանրահավաքը մեկնարկել է հայկական օրհներգով
Բուխարեստում ՀՀ դեսպանը և Ռումինիայի Պատգամավորների պալատի արտաքին հարաբերությունների կոմիտեի ղեկավարը քննարկել են հայ-ռումինական համագործակցության հարցերԲուխարեստում ՀՀ դեսպանը և Ռումինիայի Պատգամավորների պալատի արտաքին հարաբերությունների կոմիտեի ղեկավարը քննարկել են հայ-ռումինական համագործակցության հարցեր
Վիգեն Սարգսյանը և Էդվարդ Նալբանդյանը վերանշանակվել են զբաղեցրած պաշտոններումՎիգեն Սարգսյանը և Էդվարդ Նալբանդյանը վերանշանակվել են զբաղեցրած պաշտոններում
Պաշտպան. Կոչ ենք անում զերծ մնալ երեխաներին հավաքներին ու երթերին ներգրավելու ոչ իրավաչափ փորձերիցՊաշտպան. Կոչ ենք անում զերծ մնալ երեխաներին հավաքներին ու երթերին ներգրավելու ոչ իրավաչափ փորձերից
Վնասազերծել է ՀՀ քաղաքացիներից բաղկացած հանցավոր խումբ, որը համակարգչային տեխնիկայի օգտագործմամբ հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափե¬րով գումարՎնասազերծել է ՀՀ քաղաքացիներից բաղկացած հանցավոր խումբ, որը համակարգչային տեխնիկայի օգտագործմամբ հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափե¬րով գումար
Կարեն Կարապետյանը նշանակվել է առաջին փոխվարչապետԿարեն Կարապետյանը նշանակվել է առաջին փոխվարչապետ
Ռուսաստանցի փորձագետ. Հայաստանը կստանա ժամանակակից զենքի համակարգեր, որոնք թույլ չեն տա խախտել տարածաշրջանում ուժերի հավասարակշռությունըՌուսաստանցի փորձագետ. Հայաստանը կստանա ժամանակակից զենքի համակարգեր, որոնք թույլ չեն տա խախտել տարածաշրջանում ուժերի հավասարակշռությունը
Ռազմական փորձագետ. Ոչ ոք չի կարող փոխարինել իրական մարտիկին առաջնագծումՌազմական փորձագետ. Ոչ ոք չի կարող փոխարինել իրական մարտիկին առաջնագծում
Ցուցարարները Մարսելում Հայաստանի հյուպատոսության բակում այրել են Սերժ Սարգսյանի լուսանկարըՑուցարարները Մարսելում Հայաստանի հյուպատոսության բակում այրել են Սերժ Սարգսյանի լուսանկարը
Ցուցարարները շրջափակել են կառավարության երկրորդ շենքի բոլոր մուտքերն ու ելքերըՑուցարարները շրջափակել են կառավարության երկրորդ շենքի բոլոր մուտքերն ու ելքերը
ԿԳՆ-ն կոչ է անում զերծ մնալ զանգվածային միջոցառումներին դեռահասներին մասնակից դարձնելու փորձերիցԿԳՆ-ն կոչ է անում զերծ մնալ զանգվածային միջոցառումներին դեռահասներին մասնակից դարձնելու փորձերից
Ռազմական փորձագետ. Ներկա փուլում Հայաստանի համար վտանգավոր և անհեռատես է պարտադիր զինծառայությունից հրաժարվելըՌազմական փորձագետ. Ներկա փուլում Հայաստանի համար վտանգավոր և անհեռատես է պարտադիր զինծառայությունից հրաժարվելը
Ռուսաստանցի փորձագետ. Ռուսական С-400 համալիրների՝ Թուրքիայից Ադրբեջան վերաարտահանման մասին խոսք լինել չի կարողՌուսաստանցի փորձագետ. Ռուսական С-400 համալիրների՝ Թուրքիայից Ադրբեջան վերաարտահանման մասին խոսք լինել չի կարող
«Քայլ արա, մերժիր Սերժին՚ ակցիայի մասնակիցները փակել են Մաշտոց-Լուսավորիչ խաչմերուկը«Քայլ արա, մերժիր Սերժին՚ ակցիայի մասնակիցները փակել են Մաշտոց-Լուսավորիչ խաչմերուկը
Պարույր Հայրիկյան. «Քայլ արա՝ մերժիր Սերժին» նախաձեռնության գլխավոր խնդիրն էր՝ հասնել ազգային զարթոնքիՊարույր Հայրիկյան. «Քայլ արա՝ մերժիր Սերժին» նախաձեռնության գլխավոր խնդիրն էր՝ հասնել ազգային զարթոնքի
Կրեմլ. Մենք հետևում ենք այն ամենին, ինչ տեղի է ունենում ՀայաստանումԿրեմլ. Մենք հետևում ենք այն ամենին, ինչ տեղի է ունենում Հայաստանում
ՀՀ երկրորդ նախագահը շնորհավորել է Սերժ ՍարգսյանինՀՀ երկրորդ նախագահը շնորհավորել է Սերժ Սարգսյանին
Ռազմական փորձագետ. «Պոլոնեզ՚ ՀԿՌՀ չի խախտի Երևանի և Բաքվի միջև ռազմական պարիտետը` թեև կմեծացնի Ադրբեջանի ԶՈՒ կրակային հնարավորություններըՌազմական փորձագետ. «Պոլոնեզ՚ ՀԿՌՀ չի խախտի Երևանի և Բաքվի միջև ռազմական պարիտետը` թեև կմեծացնի Ադրբեջանի ԶՈՒ կրակային հնարավորությունները
Բողոքի ակցիաներ Հայաստանի քաղաքներում. Զարուհի Փոստանջյանը կոչ է անում բոլորին՝ փոքրից մինչև մեծ, մասնակցել համաժողովրդական բողոքի ակցիայինԲողոքի ակցիաներ Հայաստանի քաղաքներում. Զարուհի Փոստանջյանը կոչ է անում բոլորին՝ փոքրից մինչև մեծ, մասնակցել համաժողովրդական բողոքի ակցիային
ԵԱՀԿ առաքելությունը հրադադարի ռեժիմի պլանային դիտարկում է անցկացրել Արցախի և Ադրբեջանի սահմանինԵԱՀԿ առաքելությունը հրադադարի ռեժիմի պլանային դիտարկում է անցկացրել Արցախի և Ադրբեջանի սահմանին
Փաշինյանը՝ ուսանողներին. Մենք արդեն ձեզ ցույց ենք տվել, թե ինչպես բացել բուհի դռներըՓաշինյանը՝ ուսանողներին. Մենք արդեն ձեզ ցույց ենք տվել, թե ինչպես բացել բուհի դռները
ԱՄՆ Պետդեպարտամենտ. Հայաստանի հազարավոր քաղաքացիներ դուրս են եկել փողոց` իրականացնելու իրենց ազատ կամարտահայտման և հավաքներ իրականացնելու իրավունքըԱՄՆ Պետդեպարտամենտ. Հայաստանի հազարավոր քաղաքացիներ դուրս են եկել փողոց` իրականացնելու իրենց ազատ կամարտահայտման և հավաքներ իրականացնելու իրավունքը
Գլխավոր դատախազություն. Թումանյան-Մաշտոց խաչմերուկում սադրանքը կազմակերպել են բողոքի ակցիաների մասնակիցներըԳլխավոր դատախազություն. Թումանյան-Մաշտոց խաչմերուկում սադրանքը կազմակերպել են բողոքի ակցիաների մասնակիցները
Ոստիկանությունը շարունակում է երիտասարդների բերման ենթարկել Երևանի կենտրոնական փողոցներիցՈստիկանությունը շարունակում է երիտասարդների բերման ենթարկել Երևանի կենտրոնական փողոցներից
Շարմազանով. Փաշինյանը ձախողեց վարչապետի ընտրությունը տապալելու իր ծրագիրը, անհասկանալի է, թե հիմա ինչ նպատակ է հետապնդումՇարմազանով. Փաշինյանը ձախողեց վարչապետի ընտրությունը տապալելու իր ծրագիրը, անհասկանալի է, թե հիմա ինչ նպատակ է հետապնդում
Ներկայացվել է նոր վարչապետի նոր կայքըՆերկայացվել է նոր վարչապետի նոր կայքը
Փաշինյան. Երեկվա սադրանքի սցենարիստը Սերժ Սարգսյանն էր, ռեժիսորը` ՇմայսըՓաշինյան. Երեկվա սադրանքի սցենարիստը Սերժ Սարգսյանն էր, ռեժիսորը` Շմայսը
«Քայլ արա, մերժիր Սերժին՚ բողոքի ակցիայի մասնակիցները Բաղրամյան-26-ի մոտ են«Քայլ արա, մերժիր Սերժին՚ բողոքի ակցիայի մասնակիցները Բաղրամյան-26-ի մոտ են
ՀԱԿ. այս անգամ էլ Սերժ Սարգսյանը պաշտոնն ստանձնեց՝ շրջապատված փշալարերով, ոստիկանական շղթաներով եւ հազարավոր ցուցարների բողոքի ներքոՀԱԿ. այս անգամ էլ Սերժ Սարգսյանը պաշտոնն ստանձնեց՝ շրջապատված փշալարերով, ոստիկանական շղթաներով եւ հազարավոր ցուցարների բողոքի ներքո
Ռուսաստանն ու Հայաստանը պայմանավորվել են հավաքական անվտանգության կովկասյան տարածաշրջանում ՀՕՊ միացյալ տարածաշրջանային համակարգի ուժերի և միջոցների շուրջՌուսաստանն ու Հայաստանը պայմանավորվել են հավաքական անվտանգության կովկասյան տարածաշրջանում ՀՕՊ միացյալ տարածաշրջանային համակարգի ուժերի և միջոցների շուրջ

Հարցազրույց
Անդրեյ Սինյակով  - Մենք հավատում ենք, որ Ագարակի պղնձա-մոլիբդենային կոմբինատը /Ագարակի ՊՄԿ/ «բախտավոր» աստղի տակ է ծնվելԱնդրեյ Սինյակով  - Մենք հավատում ենք, որ Ագարակի պղնձա-մոլիբդենային կոմբինատը /Ագարակի ՊՄԿ/ «բախտավոր» աստղի տակ է ծնվել
Նիլ Մաքֆարլեյն. Խորհրդային մտածողությունը հիմնական խոչընդոտներից մեկն է ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ճանապարհինՆիլ Մաքֆարլեյն. Խորհրդային մտածողությունը հիմնական խոչընդոտներից մեկն է ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ճանապարհին
Սարո Սարոյան: Հայ-թուրքական արձանագրությունների չեղարկման հարցում գոյություն ունի ուղղակի կապ ՀՀ 4-րդ նախագահի պաշտոնավարման հետՍարո Սարոյան: Հայ-թուրքական արձանագրությունների չեղարկման հարցում գոյություն ունի ուղղակի կապ ՀՀ 4-րդ նախագահի պաշտոնավարման հետ
Կիրո Մանոյան. Ստատուս-քվոն կարող է աշխատել հայերի օգտին միայն ճիշտ օգտագործման՝ Արցախի բնակչության մինչև 250-300 հազար ավելացման դեպքումԿիրո Մանոյան. Ստատուս-քվոն կարող է աշխատել հայերի օգտին միայն ճիշտ օգտագործման՝ Արցախի բնակչության մինչև 250-300 հազար ավելացման դեպքում
Ռասիմ Մուսաբեկով. Ադրբեջանում նախագահական ընտրությունների տեղափոխումը կարող է թույլ տալ Ղարաբաղի շուրջ բանակցություններում բեկման հասնել արդեն այս տարի Ռասիմ Մուսաբեկով. Ադրբեջանում նախագահական ընտրությունների տեղափոխումը կարող է թույլ տալ Ղարաբաղի շուրջ բանակցություններում բեկման հասնել արդեն այս տարի
Վարդան Ոսկանյան: Իրանում վերջին սադրանքների նպատակը Թեհրանի վերադարձն էր միջազգային  պատժամիջոցների ռեժիմին Վարդան Ոսկանյան: Իրանում վերջին սադրանքների նպատակը Թեհրանի վերադարձն էր միջազգային  պատժամիջոցների ռեժիմին 
Սերգեյ Մարկեդոնով. 2017 թվականը Հարավային Կովկասում արժանի է փորձագիտական շրջանակների սևեռուն ուշադրությանՍերգեյ Մարկեդոնով. 2017 թվականը Հարավային Կովկասում արժանի է փորձագիտական շրջանակների սևեռուն ուշադրության
Ռուսաստանի դեսպան. Հուսով ենք` Հայաստանը կարող է դառնալ հենց այն «համագործակցության կամուրջը՚ ԵՄ և ԵԱՏՄ միջև, Արևմուտքի և Արևելքի միջևՌուսաստանի դեսպան. Հուսով ենք` Հայաստանը կարող է դառնալ հենց այն «համագործակցության կամուրջը՚ ԵՄ և ԵԱՏՄ միջև, Արևմուտքի և Արևելքի միջև
Մանվել Սարգսյան. 25 տարվա ընթացքում Հայաստանում մարդիկ աստիճանաբար  գիտակցել են, որ զբաղվում են դատարկ բաներովՄանվել Սարգսյան. 25 տարվա ընթացքում Հայաստանում մարդիկ աստիճանաբար  գիտակցել են, որ զբաղվում են դատարկ բաներով
 Ալեքսեյ Կոլոմիեց. Ի տարբերություն Միխայիլ Սահակաշվիլիի` Յուլիա Տիմոշենկոյի  ճանապարհը դեպի Ուկրաինայի նախագահի պաշտոն, գործնականում, բաց է Ալեքսեյ Կոլոմիեց. Ի տարբերություն Միխայիլ Սահակաշվիլիի` Յուլիա Տիմոշենկոյի ճանապարհը դեպի Ուկրաինայի նախագահի պաշտոն, գործնականում, բաց է
Արկադի Տեր-Թադևոսյան. Արցախի և Հայաստանի հետ ցանկացած փոխզիջումային պայմանավորվածություն անձամբ Ալիևի համար հավասարազոր է ինքնասպանությանԱրկադի Տեր-Թադևոսյան. Արցախի և Հայաստանի հետ ցանկացած փոխզիջումային պայմանավորվածություն անձամբ Ալիևի համար հավասարազոր է ինքնասպանության
Մաքսիմ Սուչկով. Հայաստանի զարգացման շահերից բխող նախագծերի որակական և համակարգային իրագործումը կբացառի Ռուսաստանի նյարդային արձագանքն այն առնչությամբ, թե ինչ են «այնտեղ մտահղացել ամերիկացիները՚Մաքսիմ Սուչկով. Հայաստանի զարգացման շահերից բխող նախագծերի որակական և համակարգային իրագործումը կբացառի Ռուսաստանի նյարդային արձագանքն այն առնչությամբ, թե ինչ են «այնտեղ մտահղացել ամերիկացիները՚
Թիմուր Ուրազաև. Որպես ԵԱՏՄ անդամ` Հայաստանը, ինչպես և Ղազախստանը, ապրիորի գործոն են ԵԱՏՄ մյուս երկրների իրենց գործընկերների համարԹիմուր Ուրազաև. Որպես ԵԱՏՄ անդամ` Հայաստանը, ինչպես և Ղազախստանը, ապրիորի գործոն են ԵԱՏՄ մյուս երկրների իրենց գործընկերների համար
GeoProMining-10 տարվա գործունեություն ի շահ երկրի, ոսկու արդյունահանման ոլորտումGeoProMining-10 տարվա գործունեություն ի շահ երկրի, ոսկու արդյունահանման ոլորտում
Ավիգդոր Էսկին. Իսրայելի համար Հայաստանի և Իրանի կառուցողական հարաբերությունները ոչ թե բացասական, այլ դրական ենԱվիգդոր Էսկին. Իսրայելի համար Հայաստանի և Իրանի կառուցողական հարաբերությունները ոչ թե բացասական, այլ դրական են
Ալեքսանդր Ցինկեր. Թրամփի վարչակազմը հասկացնում է «Մեծ Մերձավոր Արևելքի» նախագծի առաջիկա վերածնման մասինԱլեքսանդր Ցինկեր. Թրամփի վարչակազմը հասկացնում է «Մեծ Մերձավոր Արևելքի» նախագծի առաջիկա վերածնման մասին
Վիտալի Նաումկին. Մոսկվան Բաքվի և Երևանի հետ հարաբերություններում երկակի խաղ չի խաղումՎիտալի Նաումկին. Մոսկվան Բաքվի և Երևանի հետ հարաբերություններում երկակի խաղ չի խաղում
Վլադիմիր Եվսեև :Բաքվի ագրեսիվությունը կարող է սանձել միայն հակահարձակման սպառնալիքըՎլադիմիր Եվսեև :Բաքվի ագրեսիվությունը կարող է սանձել միայն հակահարձակման սպառնալիքը
Հայացք Բեռլինից. Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորումը կմնա ապագա սերունդներինՀայացք Բեռլինից. Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորումը կմնա ապագա սերունդներին
Ռուսաստանցի գեներալ. Հայաստանին և Ադրբեջանին սպառազինությունների մատակարարումները Ռուսաստանի խորը մտածված կովկասյան քաղաքականության մասն են հանդիսանումՌուսաստանցի գեներալ. Հայաստանին և Ադրբեջանին սպառազինությունների մատակարարումները Ռուսաստանի խորը մտածված կովկասյան քաղաքականության մասն են հանդիսանում
Ղարաբաղում նոր պատերազմը կավարտվի Հայաստանի և Ադրբեջանի ոչնչացմամբՂարաբաղում նոր պատերազմը կավարտվի Հայաստանի և Ադրբեջանի ոչնչացմամբ
ՌԴ ԱԳՆ փոխղեկավար. Ողջունելով Իրանի նախաձեռնությունները՝ մենք ակնկալում ենք, որ հաշվի կառնվի նաև մեր դիրքորոշումըՌԴ ԱԳՆ փոխղեկավար. Ողջունելով Իրանի նախաձեռնությունները՝ մենք ակնկալում ենք, որ հաշվի կառնվի նաև մեր դիրքորոշումը
Թիմուր Ուրազաև. Մենք պետք է մտածենք պրագմատիզմի մասին, որպեսզի պետական մեխանիզմներն աշխատեն քաղաքացիների և հասարակության շահերի օգտինԹիմուր Ուրազաև. Մենք պետք է մտածենք պրագմատիզմի մասին, որպեսզի պետական մեխանիզմներն աշխատեն քաղաքացիների և հասարակության շահերի օգտին
Գևորգ Գորգիսյան. Ոչ թե կաշառքի դիմաց, այլ հանուն գաղափարի ընտրող 122 հազար քաղաքացու առկայությունը կոտրեց միֆը, թե «մարդիկ ոչինչ չեն որոշում»Գևորգ Գորգիսյան. Ոչ թե կաշառքի դիմաց, այլ հանուն գաղափարի ընտրող 122 հազար քաղաքացու առկայությունը կոտրեց միֆը, թե «մարդիկ ոչինչ չեն որոշում»
Հրաչյա Արզումանյան. XXI դարում ռազմական գործողությունները սկսվելուն պես  արցախահայություն  կդառնա  ողջ ՀայությունըՀրաչյա Արզումանյան. XXI դարում ռազմական գործողությունները սկսվելուն պես  արցախահայություն  կդառնա  ողջ Հայությունը
Էդուարդ Շարմազանով. Խորհրդարանական ընտրությունների երկրորդ փուլ գործնականում բացառվում էԷդուարդ Շարմազանով. Խորհրդարանական ընտրությունների երկրորդ փուլ գործնականում բացառվում է
Տիգրան Արզաքանցյան. Պետք է խթանել ռուսական ներդրումները Հայաստանի տնտեսության մեջՏիգրան Արզաքանցյան. Պետք է խթանել ռուսական ներդրումները Հայաստանի տնտեսության մեջ
Մարիա Պավլովա. Հայաստանը և Բուլղարիան առևտրատնտեսական հարաբերությունների զարգացման լուրջ ներուժ ունենՄարիա Պավլովա. Հայաստանը և Բուլղարիան առևտրատնտեսական հարաբերությունների զարգացման լուրջ ներուժ ունեն
Սարո Սարոյան: ԼՂՀ-ի ճանաչումը ու ապա միավորումը Հայաստանին՝ այլընտրանք թե կարգավիճակի դիմաց հողերի հանձնմանը, թե ստատուս-քվոն պահելունՍարո Սարոյան: ԼՂՀ-ի ճանաչումը ու ապա միավորումը Հայաստանին՝ այլընտրանք թե կարգավիճակի դիմաց հողերի հանձնմանը, թե ստատուս-քվոն պահելուն
Ալեքսանդր Ցինկեր. Որևէ լուրջ քաղաքական կառույցի հետ ՀՀԿ դաշինքի ստեղծումը քիչ հավանական էԱլեքսանդր Ցինկեր. Որևէ լուրջ քաղաքական կառույցի հետ ՀՀԿ դաշինքի ստեղծումը քիչ հավանական է
Մեկնաբանվողներ
Էդվարդ Նալբանդյանն ու Ալան Դանքնը քննարկեցին հայ-բրիտանական համագործակցության զարգացման հարցերԷդվարդ Նալբանդյանն ու Ալան Դանքնը քննարկեցին հայ-բրիտանական համագործակցության զարգացման հարցեր
Կիրո Մանոյան. Սփյուռքը և ՀՅԴ-ն երբեք դեմ չեն եղել հայ-թուրքական հարաբերությունների հաստատմանըԿիրո Մանոյան. Սփյուռքը և ՀՅԴ-ն երբեք դեմ չեն եղել հայ-թուրքական հարաբերությունների հաստատմանը
Նիլ Մաքֆարլեյն. Խորհրդային մտածողությունը հիմնական խոչընդոտներից մեկն է ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ճանապարհինՆիլ Մաքֆարլեյն. Խորհրդային մտածողությունը հիմնական խոչընդոտներից մեկն է ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ճանապարհին
«ԱլմաԴԿ՚ ՍՊԸ-ն իր արտադրանքն է ներկայացրել Երևանում «ԱրմՀայԹեք-2018» երկրորդ միջազգային ցուցահանդեսին«ԱլմաԴԿ՚ ՍՊԸ-ն իր արտադրանքն է ներկայացրել Երևանում «ԱրմՀայԹեք-2018» երկրորդ միջազգային ցուցահանդեսին
Սերժ Սարգսյանը՝ ԶՈՒ ղեկավար կազմին. Կոռուպցիան դարձել է չարիք՝ չարիք պետության համար, չարիք բանակի համարՍերժ Սարգսյանը՝ ԶՈՒ ղեկավար կազմին. Կոռուպցիան դարձել է չարիք՝ չարիք պետության համար, չարիք բանակի համար
ՀՀ Առողջապահության նախարարությունը «Արմենիկում»-ը համարում արդյունավետ դեղամիջոց և ամեն ինչ անում է դրա արտադրության ավելացման և միջազգային ճանաչման բարձրացման ուղղությամբՀՀ Առողջապահության նախարարությունը «Արմենիկում»-ը համարում արդյունավետ դեղամիջոց և ամեն ինչ անում է դրա արտադրության ավելացման և միջազգային ճանաչման բարձրացման ուղղությամբ
Երեւանում աշխատանքն է ավարտել ՀՀ ԱԺ արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի եւ ՌԴ ԴԺ ԴԽ միջազգային գործերի կոմիտեի համատեղ նիստըԵրեւանում աշխատանքն է ավարտել ՀՀ ԱԺ արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի եւ ՌԴ ԴԺ ԴԽ միջազգային գործերի կոմիտեի համատեղ նիստը
ՀՀԿ-ն արձագանքել է ԱՄՆ դեսպանի քննադատությանըՀՀԿ-ն արձագանքել է ԱՄՆ դեսպանի քննադատությանը
Վահրամ Բաղդասարյան. ՀՀԿ բոլոր ներկայացուցիչները պետք է անվերապահորեն ենթարկվեն կուսակցության որոշմանը. դա վերաբերում է նաև Սերժ ՍարգսյանինՎահրամ Բաղդասարյան. ՀՀԿ բոլոր ներկայացուցիչները պետք է անվերապահորեն ենթարկվեն կուսակցության որոշմանը. դա վերաբերում է նաև Սերժ Սարգսյանին
Սարո Սարոյան: Հայ-թուրքական արձանագրությունների չեղարկման հարցում գոյություն ունի ուղղակի կապ ՀՀ 4-րդ նախագահի պաշտոնավարման հետՍարո Սարոյան: Հայ-թուրքական արձանագրությունների չեղարկման հարցում գոյություն ունի ուղղակի կապ ՀՀ 4-րդ նախագահի պաշտոնավարման հետ
ՀՀ պաշտպանության նախարարը և ԵՄ հատուկ ներկայացուցիչը կարևորել են Բաքվի ռազմատենչ հայտարարություններին միջազգային հանրության պատշաճ արձագանքըՀՀ պաշտպանության նախարարը և ԵՄ հատուկ ներկայացուցիչը կարևորել են Բաքվի ռազմատենչ հայտարարություններին միջազգային հանրության պատշաճ արձագանքը
Արա Ղազարյան. Հայաստանի նոր Սահմանադրության համաձայն, 4-րդ նախագահին պետք է ընտրի Ազգային ժողովըԱրա Ղազարյան. Հայաստանի նոր Սահմանադրության համաձայն, 4-րդ նախագահին պետք է ընտրի Ազգային ժողովը
Էդմոն Մարուքյան. «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության գլխավոր նպատակը եվրոպական մոդելի պետության կառուցումն էԷդմոն Մարուքյան. «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության գլխավոր նպատակը եվրոպական մոդելի պետության կառուցումն է
Ռուսաստանցի փորձագետը խորհուրդ է տալիս Ստեփանակերտին ղարաբաղյան պատերազմում փոխառել Աֆրինի քրդերի փորձըՌուսաստանցի փորձագետը խորհուրդ է տալիս Ստեփանակերտին ղարաբաղյան պատերազմում փոխառել Աֆրինի քրդերի փորձը
Ռադև. Հայաստանն ու Բուլղարիան կարող են օգտագործել Պարսիծ ծոց-Սև ծով ուղղությամբ բազմամոդել միջանցքի առկայությունը իրենց փոխհարաբերությունների զարգացման գործումՌադև. Հայաստանն ու Բուլղարիան կարող են օգտագործել Պարսիծ ծոց-Սև ծով ուղղությամբ բազմամոդել միջանցքի առկայությունը իրենց փոխհարաբերությունների զարգացման գործում
Էդուարդ Շարմազանովը նշել է Սերժ Սարգսյանի Ֆրանսիա այցի և ԵԽԽՎ-ում նրա ելույթի հիմնական ուղերձներըԷդուարդ Շարմազանովը նշել է Սերժ Սարգսյանի Ֆրանսիա այցի և ԵԽԽՎ-ում նրա ելույթի հիմնական ուղերձները
Հայաստանի դեսպանատունը՝ Զարուհի Փոստանջյանի Վրաստան մուտքի արգելքի մասին. Յուրաքանչյուր երկիր ինքն է որոշում, թե ում թողնի իր երկրի տարածքՀայաստանի դեսպանատունը՝ Զարուհի Փոստանջյանի Վրաստան մուտքի արգելքի մասին. Յուրաքանչյուր երկիր ինքն է որոշում, թե ում թողնի իր երկրի տարածք
Ամերիաբանկի դոլարային պարտատոմսերը ցուցակվել են ՆԱՍԴԱՔ ՕԷՄԷՔՍ Արմենիա բորսայումԱմերիաբանկի դոլարային պարտատոմսերը ցուցակվել են ՆԱՍԴԱՔ ՕԷՄԷՔՍ Արմենիա բորսայում
«Ծառուկյան» դաշինքը նախագահի թեկնածու չի առաջադրի Գագիկ Ծառուկյան«Ծառուկյան» դաշինքը նախագահի թեկնածու չի առաջադրի Գագիկ Ծառուկյան
Կանխատեսում. Անկարան կհրաժարվի ռուսական С-400-ից՝ ՆԱՏՕ-ի ճնշման տակ կամ հասնելով սեփական շանտաժի արդյունքներինԿանխատեսում. Անկարան կհրաժարվի ռուսական С-400-ից՝ ՆԱՏՕ-ի ճնշման տակ կամ հասնելով սեփական շանտաժի արդյունքներին
Շարմազանովը համոզված է. Սերժ Սարգսյանն անփոխարինելի կառավարիչ էՇարմազանովը համոզված է. Սերժ Սարգսյանն անփոխարինելի կառավարիչ է
Իսրայելի պաշտպանության նախարարը հերթական անգամ կասկածի տակ է դրել Հայոց Ցեղասպանության փաստըԻսրայելի պաշտպանության նախարարը հերթական անգամ կասկածի տակ է դրել Հայոց Ցեղասպանության փաստը
Իսրայելի կողմից Հայոց ցեղասպանության ճանաչումը կախված չէ մերձավորարևելյան դինամիկայիցԻսրայելի կողմից Հայոց ցեղասպանության ճանաչումը կախված չէ մերձավորարևելյան դինամիկայից
ՎՏԲ-Հայաստան Բանկը գործարկում է վարկային պրոդուկտ թոշակառուների համարՎՏԲ-Հայաստան Բանկը գործարկում է վարկային պրոդուկտ թոշակառուների համար
Էրդողանը Հայաստանին նշել է Վրաստանի օրինակը՝ որպես հարևանների հետ համագործակցության օրինակԷրդողանը Հայաստանին նշել է Վրաստանի օրինակը՝ որպես հարևանների հետ համագործակցության օրինակ
ԱԺ մշտական հանձնաժողովը մերժել է ԵԱՏՄ-ից Հայաստանի դուրս գալու մասին «Ելք» խմբակցության որոշման նախագիծըԱԺ մշտական հանձնաժողովը մերժել է ԵԱՏՄ-ից Հայաստանի դուրս գալու մասին «Ելք» խմբակցության որոշման նախագիծը
Իբրև բողոքի նշան՝ հայկական պատվիրակությունը լքել է ՍԾՏՀ ԽՎ դահլիճըԻբրև բողոքի նշան՝ հայկական պատվիրակությունը լքել է ՍԾՏՀ ԽՎ դահլիճը
«Բաժակաճառային դիվանագիտությունը»՝ Հայաստանի եվրաինտեգրման ճանապարհ«Բաժակաճառային դիվանագիտությունը»՝ Հայաստանի եվրաինտեգրման ճանապարհ
ՀՀ կառավարող կուսակցությունը լռության է մատնում ՀՀԿ-ին Ֆաշիզմի հետ համեմատելու ՌԴ ՊՆ հեռուստաալիքի մեկնաբանությունը ՀՀ կառավարող կուսակցությունը լռության է մատնում ՀՀԿ-ին Ֆաշիզմի հետ համեմատելու ՌԴ ՊՆ հեռուստաալիքի մեկնաբանությունը 
Էդուարդ Շարմազանովը` բելառուս գործընկերոջը. «Հայոց ցեղասպանությունը չդատապարտելը ծնեց հիտլերյան ֆաշիզմը» Էդուարդ Շարմազանովը` բելառուս գործընկերոջը. «Հայոց ցեղասպանությունը չդատապարտելը ծնեց հիտլերյան ֆաշիզմը»
Փնտրել ըստ օրերի